Araştırma Makalesi

Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol

Cilt: 38 Sayı: 1 29 Mart 2026
PDF İndir
EN TR

Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol

Öz

Bu çalışmada, üretim sürecinde elde edilen ocak bek kapağı görselleri üzerinde emaye kaplama kusurlarının tespiti amacıyla derin öğrenme tabanlı bir görsel kalite kontrol sistemi geliştirilmiştir. Görsel verilerin sınıflandırılmasında Evrişimsel Sinir Ağı mimarilerinden MobileNetV2 ve DenseNet121 transfer öğrenme yöntemleri kullanılmıştır. Ham görüntü sayısının sınırlı olması nedeniyle, modellerin genelleme yeteneğini artırmak amacıyla veri artırma ve normalizasyon işlemleri uygulanmıştır. Sınıf dengesizliğini azaltmak adına veri kümesi, katmanlı örnekleme ile eğitim, test ve doğrulama kümelerine ayrılmış, sınıf ağırlıkları dikkate alınarak modellerin eğitimi gerçekleştirilmiştir. Modellerin performansı doğruluk, kayıp oranı, karışıklık matrisi, ROC eğrileri ve AUC değerleri gibi metrikler ile değerlendirilmiştir. Sonuçlar, MobileNetV2 mimarisinde %91’in üzerinde, DenseNet121 mimarisinde ise %90’ın üzerinde sınıflandırma doğruluğu ile geliştirilen modellerin kusurlu ürünleri yüksek hassasiyet ve duyarlılıkla ayırt edebildiğini ortaya koymuştur. Bu bulgular, derin öğrenme ve görüntü işleme tabanlı yaklaşımların endüstriyel kalite kontrol süreçlerinde etkin, tutarlı ve otomatik bir çözüm sunduğunu; insan hatalarını ve denetim maliyetlerini azaltarak Endüstri 4.0 uyumlu sistemlere entegrasyon için güçlü bir potansiyel taşıdığını göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Orman S, Tiryaki F, Ulusoy A. Görüntü işleme uygulamalarıyla otomatik kalite kontrol sistemleri: Derin öğrenme tabanlı bir inceleme. Mühendislik Bilimleri Dergisi 2021; 27(2): 97–106.
  2. Çelik H, Tekin M. Endüstriyel görüntü işlemede otomasyon sistemlerinin yeri. Sanayi ve Teknoloji Dergisi 2020; 14(1): 33–40.
  3. Szeliski R. Computer Vision: Algorithms and Applications. Berlin, Germany: Springer, 2011.
  4. Çelik H, Tekin M. Otomotiv sektöründe boya kusurlarının tespiti için görüntü işleme tabanlı yaklaşım. İmalat Teknolojileri Dergisi 2020; 15(3): 245–252.
  5. Erdoğan M, Alıcı E. Tekstil iplik kusurlarının CNN destekli görüntü işleme ile tespiti. Uygulamalı Yapay Zekâ Dergisi 2021; 3(1): 17–25.
  6. Krizhevsky A, Sutskever I, Hinton GE. ImageNet classification with deep convolutional neural networks. In: NIPS; 2012. pp. 1097–1105.
  7. Goodfellow I, Bengio Y, Courville A. Deep Learning. Cambridge, MA, USA: MIT Press, 2016.
  8. Başaran E, Cömert Z, Şengür A. Evrişimsel sinir ağları ile orta kulak hastalıklarının tespiti. Bilgisayar Bilimleri Dergisi 2020; 13(1): 1–10.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İmalat Güvenliği ve Kalite

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

18 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

5 Ocak 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 38 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Toğa, G., Karaman, B., Kömü, Ş. N., Cingöz, M., & Aksoy, K. C. (2026). Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 38(1), 161-173. https://doi.org/10.35234/fumbd.1768026
AMA
1.Toğa G, Karaman B, Kömü ŞN, Cingöz M, Aksoy KC. Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2026;38(1):161-173. doi:10.35234/fumbd.1768026
Chicago
Toğa, Gülhan, Berkay Karaman, Şemsi Nur Kömü, Mehmet Cingöz, ve Kadir Can Aksoy. 2026. “Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol”. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 38 (1): 161-73. https://doi.org/10.35234/fumbd.1768026.
EndNote
Toğa G, Karaman B, Kömü ŞN, Cingöz M, Aksoy KC (01 Mart 2026) Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 38 1 161–173.
IEEE
[1]G. Toğa, B. Karaman, Ş. N. Kömü, M. Cingöz, ve K. C. Aksoy, “Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol”, Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, c. 38, sy 1, ss. 161–173, Mar. 2026, doi: 10.35234/fumbd.1768026.
ISNAD
Toğa, Gülhan - Karaman, Berkay - Kömü, Şemsi Nur - Cingöz, Mehmet - Aksoy, Kadir Can. “Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol”. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 38/1 (01 Mart 2026): 161-173. https://doi.org/10.35234/fumbd.1768026.
JAMA
1.Toğa G, Karaman B, Kömü ŞN, Cingöz M, Aksoy KC. Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2026;38:161–173.
MLA
Toğa, Gülhan, vd. “Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol”. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, c. 38, sy 1, Mart 2026, ss. 161-73, doi:10.35234/fumbd.1768026.
Vancouver
1.Gülhan Toğa, Berkay Karaman, Şemsi Nur Kömü, Mehmet Cingöz, Kadir Can Aksoy. Derin Öğrenme Tabanlı Görsel Kalite Kontrol. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 01 Mart 2026;38(1):161-73. doi:10.35234/fumbd.1768026