Çok Düşük Frekanslı Sinyallerden Yıldırım Kaynaklı Elektron Yağışı Olaylarının Belirlenmesi

Öz

Bu çalışmada, alt iyonkürede yayılan VLF sinyallerinde oluşan yıldırım kaynaklı olayları otomatik olarak tespit etmek amacıyla dalgacık dönüşümü kullanılarak bir MATLAB yazılımı gerçekleştirilmiştir. Bu yazılımın çıktıları ile gerçek sonuçlar istatiksel olarak karşılaştırılarak yazılımın güvenirliliği test edilmiştir. Sonuç olarak her ikisinin de aynı güven aralığında olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• VLF sinyalleri,Dalgacık dönüşümü,İstatiksel analiz

Kaynakça

1. 1.Wait, J.R. (1964). The relation between VLF propagation and D-layer characteristics, I.E.E.E. Transactions on Antennas and Propagation, 12(2): 239-240.
2. 2. Cummer, S.A., Inan, U.S. and Bell, T.F. (1998). Ionospheric D region remote sensing using VLF radio atmospherics. Radio Science, 33: 1781-1792.
3. 3. Cummer, S.A., Bell, T.F., Inan, U.S. and Chenette, D.L. (1997). VLF remote sensing of high energy auroral particle precipitation. J. Geophys. Research, 102: 7477–7484.
4. 4. Inan, U.S., Lehtinen N.G., Lev-Tov S.J., Johson M.P., Bell, T.F. and Hurley K. (1999). Ionization of lower ionosophere by gamma rays from a magneter: Detection of a low energy (3-10 keV) component. Geophysical Research Letters, 26: 3357-3360.
5. 5. Yaşar, M. (2012). VLF sinyallerinde oluşan tedirginlikler ile jeomanyetik indeksler arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
6. 6. Johnson, M.P. (2000). VLF Imaging of lightning-induced ionospheric disturbances, Phd Thesis, Stanford University, Stanford.
7. 7. Cummer, S.A. (1997). Lightning and ionospheric remote sensing using VLF/ELF radio atmospherics, Phd Thesis, Stanford University, Stanford.
8. 8. Inan, U.S., Bell, T.F. and Rodriquez, J.V. (1991). Heating and ionization of the lower ionosphere by lightning. Geophysical Research Letters, 18: 705-708.

9. 10. Inan, U. S., Schafer, D. C., Yip, W. Y. and Orville, R. E. (1988). Subionospheric VLF signatures of nighttime D region perturbations in the vicinity of lightning discharges. J. Geophysical Research, 93: 11455–11472.
10. 11. Canyılmaz, M., Türk, M. and Güzel, E. (2016). Uzaktan algılanan düşük frekanslı sinyallerin gürültülerinin giderilmesinde dalgacık dönüşümü ailelerinin performanslarının incelenmesi ve karşılaştırılması, Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 28(1): 73-77.
11. 12. Inan, U.S., Pasko, V.P. and Bell, T.F. (1996). Sustained heating of the ionosphere above thunderstorms as evidenced by early/fast VLF events. Geophysical Research Letters, 23: 1067-1070.
12. 13. Taranenko, Y.N., Inan, U.S. and Bell, T.F. (1993). Interaction with lower ionosphere of electromagnetic pulses from lightning: Excitation of optical emissions. Geophysical Research Letters, 20: 2675-2678.
13. 14. Atıcı, R., Güzel, E., Canyılmaz, M. and Sagır, S. (2016). The effect of lightning-induced electromagnetic waves on the electron temperatures in the lower ionosphere. Kuwait Journal of Science, 43(4): 143-149.
14. 15. Canyılmaz, M., Güzel, E., Yeşil, A. and Ünal, İ. (2005). VLF Perturbations due to Lighting over Elazığ. Balkan Physics Letters, 13(2): 65–71.
15. 16. Güzel, E., Canyılmaz, M. and Türk, M. (2011). Application of wavelet-based denoising techniques to remote sensing very low frequency signals. Radio Science, 46: 1-9.
16. 17. Gür, D., Türk, M., Canyılmaz, M. and Güzel, E. (2013). Uzaktan algılanan VLF sinyallerindeki düzensizliklerin giderilmesi için tasarlanan arabirim ile farklı dalgacık ailelerinin ve ayrıştırma seviyelerinin karşılaştırılması. Otomatik Kontrol Ulusal Kongresi, Bildirileri (26-28 Eylül), Malatya, 1215-1218.
17. 18.Daubechies, I. (1990). The wavelet transform, time-frequency localization and signal analysis. IEEE Transactions on Information Theory, 36(5): 961-1005.
18. 19. Mallat, S. (l989). A theory for multiresolution signal decomposition: The wavelet representation. I.E.E.E.- Trans. Pattern Anal. Mach. Intell., 11(7): 674-693.
19. 20. Cohen, M. (2004). 2005 VLF Receiver Documentation” Star Laboratory VLF Group, Stanford University.
20. 21. Özbek, H. and Keskin, S. (2007). Standart Sapma mı Yoksa Standart Hata mı? Van Tıp Dergisi, 14(2): 64-67.
21. 22. Sümbüloğlu, K. and Sümbüloğlu V. (2002). Biyoistatistik. 10. Baskı, Hatiboğlu Yayınları, Ankara.