Fiziki Gelişim Bağlamında Bir Kent Biyografisi: Nevşehir

Nevşehir Osmanlı sürecinde bir devlet ricali ve Cumhuriyet sürecinde de milli kalkınma çabaları ile kırsal ve kentsel mekânsal gelişim süreci yaşayan bir yerleşim yeridir. Bu araştırmanın amacı; Nevşehir kentinin ilk kuruluşundan günümüze fiziki yapılanması bağlamında mekânsal gelişimin analiz edilmesidir. Bu çalışmanın tasarımı üç aşamadan oluşmaktadır: Birinci aşama, coğrafi konum, Osmanlı’ya kadar tarihsel arka planın ortaya konmasıdır. İkinci aşama, XVIII. asrın ilk çeyreğinde bir Osmanlı paşasının himayesi bağlamında Nevşehir kentinin ortaya çıkışı ve sonraki süreçte sosyal–kültürel mekânsal ögelerin gelişimini yazılı kaynaklardan elde edilen veriler ışığında ayrıntılı olarak değerlendirilmesidir. Üçüncü aşama Cumhuriyet ideolojisinin kırsal ve mekânsal gelişim sürecindeki etkilerinin yansımalarının ortaya konmasıdır. Öyle ki burada jeopolitik ve idari gerekçelerle kentin idari statüsünün değişimi, ayrıca göç, sanayileşme, turizm ve yeni üretim alanlarına bağlı nedenlerle ortaya çıkan mekânsal ögelerdeki değişim ele alınacaktır. Bu çalışma da interdisipliner bir yaklaşımla idari düzenlemelerin, demografik yapı değişiminin kentleşme süreci bağlamında mekânsal ve işlevsel etkilerinin tartışılmasına katkı sağlayacağı gibi göç, sanayileşme ve turizmin kentleşme ile etkileşimi, bağlamında şehrin geleceğine dönük planlama kararları için analitik bir çerçeve de sunacaktır.