Naki Tezel’in “Yıkılan Köprü” Adlı Eserine Millî Mücadelenin Yansımaları

Millî Mücadele, çok uluslu yapıya sahip olan Osmanlı Devleti’nin İtilaf Devletleri tarafından toprak bütünlüğünün tehdidi sırasında hem dış güçlerle hem de vatanı işgal edenlere yakınlık duyarak önemli mevkilerde görev yapma yanılgısına düşenlerle mücadele ettiği sürecin adıdır. Bu süreçte “öteki” ile iş birliği yaparak işgallere karşı askerî ve siyasî alanda pasif tavırlarıyla Türk’ün bağımsızlık savaşına zarar veren yozlaşmış kişilerin bilinçsizlik hali, Batı Anadolu’ya medeniyet ve erinç getirecekleri iddiasındaki düşmanın eylemlerini meşru göstermelerini kolaylaştırır. Bu durum resmî tarihin kayıtlarına geçtiği gibi millî yaşamın düşünsel ve duygusal değerlerinin yansıtıcısı işlevini gören edebî metinlere de yansır. Naki Tezel, önemli folklor araştırmacılarındandır. Sanatkâr, tek hikâye kitabı olan Yıkılan Köprü adlı eserinde Türk’ün erkini koruma amacıyla verdiği savaşta millî bilince sahip olanları ve bu bilince sahip olmayanları kurgusal düzleme taşır. Bu çalışmada Osmanlı Devleti’nin dağılma, millî bir devletin kurulma aşamasındaki sancılı sürecin Yıkılan Köprü’deki görünümleri “kendi olma”, “yozlaşma” ve “Millî bilinçten uzaklaşma/ötekileşme” temaları bağlamında değerlendirilecektir.