Araştırma Makalesi

Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi

Cilt: 38 Sayı: 1 21 Haziran 2022
PDF İndir
EN TR

Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi

Öz

Kompozit malzemeler, sahip oldukları hafiflik ve yüksek dayanım gibi arzu edilir özelliklerinden dolayı havacılık ve uzay, askeri ve nükleer gibi mühendislik alanlarında yaygın olarak kullanılmaktadır. Farklı malzemeler arasındaki ara yüzeylerdeki malzeme özelliklerinden kaynaklanan uyuşmazlıklar gerilme yığılmalarına neden olabilmektedir. Bu nedenle, çatlak oluşumu ve tabakalar arası ayrılmalar gözlemlenebilmektedir. Fonksiyonel kademelendirilmiş malzeme (FKM) kavramında, bir veya birkaç koordinat yönünde değişen bir elde etmeyi amaçlamaktadır. Bu sürekli değişim, Fonksiyonel Kademelendirilmiş (FK) yapısının mekanik ve termal özellikleri için elde edilmektedir. Bu durum, farklı malzemeler arasındaki ara yüzlerde meydana gelebilecek gerilme yığılmalarının azaltılmasını sağlayabilmektedir. FKM üstün özellikleri sayesine, savunma sanayii ve havacılık sektörünün en önemli yapılarının biridir. Fonksiyonel Kademelendirilmiş (FK) yapıların güvenli bir şekilde tasarlanabilmesi için farklı yüklemeler altında malzemede meydana gelebilecek olası hasarların anlaşılması ve araştırılması bu yapıların güvenilirliğinin artırılması için son derece önem taşımaktadır. FK yapıların gerilme ve kırılma analizlerini yapısal test ve analiz teknikleriyle gerçekleştirmek maliyetli olduğundan, bu yapıların davranışlarını tahmin etmek için gelişmiş ve güvenilir sayısal çözümleme tekniklerine ihtiyaç duyulmaktadır. FKM içerisinde, malzeme özelliklerinin simetrik olarak dağılım sergilememesi, FKM'de oluşan kırılma ve hasarların sayısal olarak incelenmesini oldukça zorlaştırmaktadır. PeriDinamik (PD) teorisinde, Klasik Sürekli Ortamlar Mekaniği (KSOM) hareket denklemleri, denklemlerin yapısında bulunan türevler ifadelerinin yerine hacimsel integraller kullanılarak tekrar formüle edilmiştir. Dolayısıyla, PD hareket denklemleri, KSOM hareket denklemlerinin aksine çatlak ucu gibi süreksizliklerin olduğu durumlarda geçerliliğini korumaktadır. Bu çalışma kapsamında, bir yönlü FK yapılarda kullanılan malzeme dağılımlarının, FK plaka hasarlarının oluşumuna ve ilerlemesine nasıl etki ettiği PD teorisi kullanılarak incelenmiştir. Analizler neticesinde, malzeme dağılımlarının plakanın kırılma davranışları üzerinde önemli bir etkisi olduğu ve bu dağılımların kontrol edilmesiyle birlikte plakanın dayanımının artırılabileceği gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK

Proje Numarası

219M207

Teşekkür

Bu çalışma 219M207 numaralı proje kapsamında Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından desteklenmiştir. Bu destekten dolayı TÜBİTAK’a teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Turan, M., Kahya, V., Fonksiyonel derecelendirilmiş sandviç kirişlerin Navier yöntemiyle serbest titreşim ve burkulma analizi, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 36(2), 743-757, 2021.
  2. Dorduncu M., Apalak M.K., Cherukuri H.P., Elastic wave propagation in functionally graded circular cylinders, Composites Part B: Engineering, 73, 35–48, 2015.
  3. Çömez, İ., Aribas, U.N., Kutlu, A., Omurtag, M.H., An exact elasticity solution for monoclinic functionally graded beams, Arabian Journal for Science and Engineering, 46, 5135–5155, 2021.
  4. Gayen D., Tiwari R., Chakraborty D., Static and dynamic analyses of cracked functionally graded structural components: A review, Composites Part B: Engineering,173, 106982–106982, 2019.
  5. Öktem, A.S., Fonksiyonel derecelendirilmiş (fd) ileri kompozit plakların statik analizi, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 29(1), 111-119, 2014.
  6. Kawasaki A., Watanabe R., Finite element analysis of thermal stress of the metal/ceramic multi-layer composites with controlled compositional gradients, Journal of the Japan Institute of Metals, 51, 525–529, 1987.
  7. Koizumi M., FGM activities in Japan, Composites Part B: Engineering, 28,1–4, 1997.
  8. Apatay, T., Dağ, S., Güler, M.A., Gülgeç, M., Fonksiyonel derecelendirilmiş kaplamalarda sürtünmeli rijit zımba etkisiyle oluşan yüzeyaltı temas gerilmeleri, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 25(3), 611-623, 2010.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

21 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

27 Ekim 2021

Kabul Tarihi

3 Şubat 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 38 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Kaya, K., Olmuş, İ., & Dördüncü, M. (2022). Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 38(1), 319-330. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1015703
AMA
1.Kaya K, Olmuş İ, Dördüncü M. Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi. GUMMFD. 2022;38(1):319-330. doi:10.17341/gazimmfd.1015703
Chicago
Kaya, Kadir, İbrahim Olmuş, ve Mehmet Dördüncü. 2022. “Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38 (1): 319-30. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1015703.
EndNote
Kaya K, Olmuş İ, Dördüncü M (01 Haziran 2022) Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38 1 319–330.
IEEE
[1]K. Kaya, İ. Olmuş, ve M. Dördüncü, “Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi”, GUMMFD, c. 38, sy 1, ss. 319–330, Haz. 2022, doi: 10.17341/gazimmfd.1015703.
ISNAD
Kaya, Kadir - Olmuş, İbrahim - Dördüncü, Mehmet. “Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38/1 (01 Haziran 2022): 319-330. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1015703.
JAMA
1.Kaya K, Olmuş İ, Dördüncü M. Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi. GUMMFD. 2022;38:319–330.
MLA
Kaya, Kadir, vd. “Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 38, sy 1, Haziran 2022, ss. 319-30, doi:10.17341/gazimmfd.1015703.
Vancouver
1.Kadir Kaya, İbrahim Olmuş, Mehmet Dördüncü. Bir yönlü fonksiyonel kademelendirilmiş plakaların kırılma davranışlarının peridinamik teorisi kullanılarak incelenmesi. GUMMFD. 01 Haziran 2022;38(1):319-30. doi:10.17341/gazimmfd.1015703

Cited By