Araştırma Makalesi

Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti

Cilt: 39 Sayı: 3 20 Mayıs 2024
PDF İndir

Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti

Öz

Pnömoni hastalığı akciğer dokusunun iltihaplanması neticesinde ortaya çıkan bir göğüs hastalığıdır. Pnömoni her yaşta görülebilmekle birlikte iki yaş altı ve altmış beş yaş üstü kişilerde oldukça tehlikelidir. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre dünyadaki tüm ölümlerin yaklaşık yüzde %7’si kadarının pnömoni nedeniyle olduğu belirtilmektedir. Hastalıktan kaynaklı ölüm oranlarının azaltılmasında hastalığın erken teşhisi ve tedavisi önemli bir etkendir. Çalışmada üç boyutlu (3D) göğüs röntgen görüntülerinden pnömoni tespiti için etkin bir evrişimli sinir ağı (ESA) modeli önerilmiştir. Önerilen model, ön eğitimli ResNet ile transfer öğrenme yaklaşımı kullanılarak tasarlanmıştır. Modelde artık blok bağlantılar ile derin öğrenme mimarisindeki bazı katmanlar atlanarak performansı arttırılmıştır. Önerilen yöntemin performansı basit bir ESA modeli, önerilen modelden artık blokların çıkarıldığı ESA modeli ve yaygın olarak kullanılan ön eğitimli ağlardan olan ResNet-18 ile karşılaştırılmıştır. Yapılan analizlere göre önerilen yöntemin doğruluk, özgüllük, hassasiyet, kesinlik ve F-1 skoru değerleri sırasıyla %98,42; %97,52; %99,35; %97,47 ve %98,90 olarak elde edilmiştir. Analizlerden elde edilen sonuçlar incelendiğinde, önerilen yöntemin göğüs röntgen görüntülerinden pnömoni tespitinde başarılı olduğunu ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Gereige R. S., and Laufer P. M., Pneumonia, Pediatr Rev., 34 (10), 438–456, 2013.
  2. 2. Prayle A., Atkinson M. and Smyth A., Pneumonia in the developed world, Paediatric Respiratory Reviews., 12 (1), 60–69, 2011.
  3. 3. Ruuskanen O., Lahti E., Jennings L. C. and Murdoch D. R., Viral pneumonia, The Lancet, 377 (9773), 1264–1275, 2011.
  4. 4. GM H., Gourisaria M. K., Rautaray S. S. and Pandey M., Pneumonia detection using CNN through chest X-ray, Journal of Engineering Science and Technology, 16 (1), 861–876, 2021.
  5. 5. Khoiriyah S. A., Basofi A. and Fariza A., Convolutional Neural Network for Automatic Pneumonia Detection in Chest Radiography, The 2020 International Electronics Symposium (IES), Surabaya, Indonesia, 476–480, 29-30 Eylül, 2020.
  6. 6. Asnaoui K., Chawki Y. and Idri A., Automated methods for detection and classification pneumonia based on x-ray images using deep learning, Artificial intelligence and blockchain for future cybersecurity applications, Springer, 257–284, 2021.
  7. 7. Baltruschat, I. M., Nickisch, H., Grass M., Knopp T. and Saalbach A., Comparison of deep learning approaches for multi-label chest X-ray classification, Scientific Reports, 9 (1), 1–10, 2019.
  8. 8. Ferreira J. R., Cardenas D., Moreno R. A., Sá Rebelo M., Krieger J. E. and Gutierrez M. A., Multi-view ensemble convolutional neural network to improve classification of pneumonia in low contrast chest x-ray images. 42nd annual international conference of the IEEE engineering in Medicine & Biology Society, Sydney, 1238–1241, 20-24 Temmuz, 2020.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

19 Ocak 2024

Yayımlanma Tarihi

20 Mayıs 2024

Gönderilme Tarihi

27 Mart 2023

Kabul Tarihi

29 Ağustos 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 39 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
İnal Atik, İ. (2024). Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 39(3), 1719-1732. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1271385
AMA
1.İnal Atik İ. Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti. GUMMFD. 2024;39(3):1719-1732. doi:10.17341/gazimmfd.1271385
Chicago
İnal Atik, İpek. 2024. “Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 39 (3): 1719-32. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1271385.
EndNote
İnal Atik İ (01 Mayıs 2024) Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 39 3 1719–1732.
IEEE
[1]İ. İnal Atik, “Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti”, GUMMFD, c. 39, sy 3, ss. 1719–1732, May. 2024, doi: 10.17341/gazimmfd.1271385.
ISNAD
İnal Atik, İpek. “Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 39/3 (01 Mayıs 2024): 1719-1732. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1271385.
JAMA
1.İnal Atik İ. Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti. GUMMFD. 2024;39:1719–1732.
MLA
İnal Atik, İpek. “Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 39, sy 3, Mayıs 2024, ss. 1719-32, doi:10.17341/gazimmfd.1271385.
Vancouver
1.İpek İnal Atik. Artık evrişimli sinir ağı kullanılarak göğüs röntgeni görüntülerinde pnömoni tespiti. GUMMFD. 01 Mayıs 2024;39(3):1719-32. doi:10.17341/gazimmfd.1271385