Araştırma Makalesi

Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi

Cilt: 40 Sayı: 4 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi

Öz

Hava gibi yoğuşmayan gazlar negatif manometre basınçlarında çalışan adsorpsiyon sistemlerine sızarak performanslarını önemli ölçüde etkileyebilir. Bu çalışma, havanın silika jel-su ve Zeolit 13X-su çiftlerinin adsorpsiyon ve desorpsiyon davranışları üzerindeki etkisini incelemektedir. Kontrollü miktarlarda hava, bir adsorban yatağı ve bir evaporatör/kondenserden oluşan deney düzeneğine enjekte edilerek farklı sıcaklıklarda deneyler gerçekleştirilmiştir. Adsorpsiyon ve desorpsiyon prosesleri, evaporatör/kondenser koşulları sabit tutulurken adsorban sıcaklığının değiştirilmesiyle başlatılmıştır. Havanın etkileri, adsorpsiyon ve desorpsiyon kapasitelerindeki değişimler, basınç dalgalanmaları, gaz ve adsorban sıcaklıkları ile adsorpsiyon/desorpsiyon histerezisi temelinde değerlendirilmiştir. Sonuçlar, artan hava miktarıyla birlikte adsorpsiyon ve desorpsiyon kapasitelerinde önemli düşüşler meydana geldiğini, desorpsiyon proseslerinin adsorpsiyondan daha fazla etkilendiğini göstermektedir. Adsorpsiyon kapasitesindeki azalma, silika jel için üstel, Zeolit 13X için parabolik bir eğilim sergilemiştir. Daha yüksek evaporatör/kondenser sıcaklıkları performans kayıplarını azaltırken, desorpsiyon-adsorpsiyon sıcaklık farkı daha küçük olan silika jel adsorbanlı sistem daha olumsuz etkilenmiştir. Bulgular, adsorpsiyon sistemlerinde hava kaçağının önlenmesinin kritik önem taşıdığını vurgulamaktadır. Atmosfer basıncının yalnızca %0,3–0,9'u kadar iz miktarlardaki hava bile sistem verimliliğini önemli ölçüde düşürebilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu makalenin eş zamanlı olarak başka bir yerde yayımlanmak üzere sunulmadığını teyit ederim. Herhangi bir çıkar çatışması bulunmamaktadır. Bu çalışma için herhangi bir finansal destek almadım. Makale daha önce yayımlanmamış olup, başka bir yerde yayımlanmak üzere değerlendirme altında değildir. Eğer kabul edilirse, Yayıncının yazılı izni olmadan, İngilizce veya başka bir dilde, büyük ölçüde aynı biçimde başka bir yerde yayımlanmayacaktır.

Teşekkür

Vereceğiniz tüm emekler ve göstereceğiniz özveri için çok teşekkür ederim

Kaynakça

  1. 1. Al-Alili A., Hwang Y., Radermacher R., Review of solar thermal air conditioning technologies, International Journal of Refrigeration 39, 4-22, 2014.
  2. 2. Brown J.S., Domanski P.A., Review of alternative cooling technologies, Applied Thermal Engineering, 64 (1-2), 252-262, 2014.
  3. 3. Choudhury B., Saha B.B., Chatterjee P.K., Sarkar J.P., An overview of developments in adsorption refrigeration systems towards a sustainable way of cooling, Applied Energy, 104, 554-567, 2013.
  4. 4. Wang D., Zhang J., Tian X., Liu D., Sumathy K., Progress in silica gel-water adsorption refrigeration technology, Renewable and Sustainable Energy Reviews, 30, 85-104, 2014.
  5. 5. Wang D.C., Li Y.H., Li D., Xia Y.Z., Zhang J.P., A review on adsorption refrigeration technology and adsorption deterioration in physical adsorption systems, Renewable and Sustainable Energy Reviews, 14 (1), 344-353, 2010.
  6. 6. Deng J., Wang R.Z., Han G.Y., A review of thermally activated cooling technologies for combined cooling, heating and power systems, Progress in Energy and Combustion Science, 37 (2), 172-203, 2011.
  7. 7. Sarbu I., Sebarchievici C., Review of solar refrigeration and cooling systems, Energy and Buildings, 67, 286-297, 2013.
  8. 8. Söğüt E.G., Çelebi M., Removal of Thioflavin T and Co(II) ions from aqueous solution using GO and GO-EDTA; adsorption parameters and mechanism, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 39 (1), 371–383, 2024.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Enerji Üretimi, Dönüşüm ve Depolama (Kimyasal ve Elektiksel hariç)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

27 Kasım 2025

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

10 Mart 2025

Kabul Tarihi

15 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 40 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Bayman, O. A., & Çağlar, A. (2025). Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 40(4), 2597-2612. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1654873
AMA
1.Bayman OA, Çağlar A. Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi. GUMMFD. 2025;40(4):2597-2612. doi:10.17341/gazimmfd.1654873
Chicago
Bayman, Orhan Ata, ve Ahmet Çağlar. 2025. “Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 40 (4): 2597-2612. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1654873.
EndNote
Bayman OA, Çağlar A (01 Aralık 2025) Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 40 4 2597–2612.
IEEE
[1]O. A. Bayman ve A. Çağlar, “Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi”, GUMMFD, c. 40, sy 4, ss. 2597–2612, Ara. 2025, doi: 10.17341/gazimmfd.1654873.
ISNAD
Bayman, Orhan Ata - Çağlar, Ahmet. “Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 40/4 (01 Aralık 2025): 2597-2612. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1654873.
JAMA
1.Bayman OA, Çağlar A. Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi. GUMMFD. 2025;40:2597–2612.
MLA
Bayman, Orhan Ata, ve Ahmet Çağlar. “Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 40, sy 4, Aralık 2025, ss. 2597-12, doi:10.17341/gazimmfd.1654873.
Vancouver
1.Orhan Ata Bayman, Ahmet Çağlar. Yoğuşmayan gazların gözenekli adsorban ortamların adsorpsiyon özelliklerine etkisi. GUMMFD. 01 Aralık 2025;40(4):2597-612. doi:10.17341/gazimmfd.1654873