Araştırma Makalesi

Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi

Cilt: 38 Sayı: 2 7 Ekim 2022
PDF İndir

Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi

Öz

Diyabet dünya genelinde görülme oranı giderek artan, yaygın sağlık sorunlarından biridir. Kronik bir hastalık olan diyabet kontrol altına alınmadığı takdirde göz, kalp, böbrek gibi birçok organda tahribata ve ölümlere neden olabilmektedir. Diyabetin erken teşhisi oluşabilecek komplikasyonları önleme ve yaşam kalitesini arttırma açısından önemlidir. Medikal alanda yaygın kullanılan makine öğrenmesi teknikleri farklı hastalıkların teşhisinde uzmanlar için zeki birer karar destek sistemi rolü üstlenmektedir. Bu çalışma, diyabetin erken teşhisine yönelik olarak 6 farklı makine öğrenmesi tekniği ile PIMA diyabet veri seti üzerinde gerçekleştirilen sınıflama çalışmalarını içermektedir. Sınıflama çalışmalarındaki temel amaç tahmin doğruluğunu arttırmaktır. Bu çalışmada sınıflandırıcıların başarıları arttırmak için veri seti üzerinde 14 farklı yeniden örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Her bir makine öğrenmesi modeli için örnekleme olmaksızın ve yeniden örnekleme yapılarak, 90 sınıflama işlemi gerçekleştirilmiştir. Her bir sınıflandırma işleminin başarısı 5 farklı performans metriği ile raporlanmıştır. En başarılı sonuç %96,296 doğrulukla, InstanceHardnessThreshold az örnekleme tekniği ile birlikte Rastgele Orman modelinin kullanıldığı sınıflandırma işleminde elde edilmiştir. Yeniden örnekleme tekniklerinin genel olarak sınıflandırıcıların başarılarını arttırdığı ve kolektif öğrenme yöntemleri ile birlikte kullanıldığında daha başarılı sonuç verdiği görülmüştür. Literatürde aynı veri seti üzerinde, çeşitli makine öğrenmesi yöntemleri kullanılarak yapılan en son çalışmalar ile kıyaslandığında, bu çalışmada elde edilen başarının diğerlerinden daha yüksek ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. N. Cho et al., “IDF Diabetes Atlas: Global estimates of diabetes prevalence for 2017 and projections for 2045,” Diabetes research and clinical practice, vol. 138, pp. 271–281, 2018.
  2. G. Roglic and World Health Organization, Eds., Global report on diabetes. Geneva, Switzerland: World Health Organization, 2016.
  3. A. D. Association and others, “Diagnosis and classification of diabetes mellitus,” Diabetes care, vol. 32, no. Supplement 1, pp. S62–S67, 2009.
  4. G. Swapna, R. Vinayakumar, and K. Soman, “Diabetes detection using deep learning algorithms,” ICT Express, vol. 4, no. 4, pp. 243–246, 2018.
  5. S. Palaniappan and R. Awang, “Intelligent heart disease prediction system using data mining techniques,” in 2008 IEEE/ACS international conference on computer systems and applications, 2008, pp. 108–115.
  6. I. Kavakiotis, O. Tsave, A. Salifoglou, N. Maglaveras, I. Vlahavas, and I. Chouvarda, “Machine learning and data mining methods in diabetes research,” Computational and structural biotechnology journal, vol. 15, pp. 104–116, 2017.
  7. H. Lai, H. Huang, K. Keshavjee, A. Guergachi, and X. Gao, “Predictive models for diabetes mellitus using machine learning techniques,” BMC Endocrine Disorders, vol. 19, no. 1, p. 101, Oct. 2019, doi: 10.1186/s12902-019-0436-6.
  8. L. Kopitar, P. Kocbek, L. Cilar, A. Sheikh, and G. Stiglic, “Early detection of type 2 diabetes mellitus using machine learning-based prediction models,” Scientific Reports, vol. 10, no. 1, p. 11981, Jul. 2020, doi: 10.1038/s41598-020-68771-z.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

7 Ekim 2022

Gönderilme Tarihi

15 Şubat 2021

Kabul Tarihi

1 Mayıs 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 38 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Sevli, O. (2022). Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 38(2), 989-1002. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.880750
AMA
1.Sevli O. Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi. GUMMFD. 2022;38(2):989-1002. doi:10.17341/gazimmfd.880750
Chicago
Sevli, Onur. 2022. “Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38 (2): 989-1002. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.880750.
EndNote
Sevli O (01 Ekim 2022) Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38 2 989–1002.
IEEE
[1]O. Sevli, “Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi”, GUMMFD, c. 38, sy 2, ss. 989–1002, Eki. 2022, doi: 10.17341/gazimmfd.880750.
ISNAD
Sevli, Onur. “Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 38/2 (01 Ekim 2022): 989-1002. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.880750.
JAMA
1.Sevli O. Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi. GUMMFD. 2022;38:989–1002.
MLA
Sevli, Onur. “Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 38, sy 2, Ekim 2022, ss. 989-1002, doi:10.17341/gazimmfd.880750.
Vancouver
1.Onur Sevli. Diyabet hastalığının farklı sınıflandırıcılar kullanılarak teşhisi. GUMMFD. 01 Ekim 2022;38(2):989-1002. doi:10.17341/gazimmfd.880750

Cited By