TRAFİK KAZALARINA SEBEP OLAN YÜKSEK HIZ KUSURLARININ DENETİMİ VE AKTİF GÜVENLİK SİSTEMLER İLE KONTROLÜ

Öz

Son yıllarda, taşıt sayısındaki artış oranlarına göre trafik kaza oranları ve kazalardaki ölüm oranları son yirmiyılda bağıl olarak oldukça azalma göstermiştir. Bu bağıl azalmanın nedeni hem yasal düzenlemelerden, hem deyıllar itibariyle trafik denetimi ve taşıt güvenlik sistemlerindeki gelişmelerden kaynaklanmaktadır. Türkiye'deson on yılda meydana gelen trafik kazalarına sebep olan kusur oranlarına dair yapılan incelemelerde, sürücühatalarından kaynaklanan kazaların toplam kazalara oranı % 95 değerlerine ulaştığı görülmüştür. Bu oranlararasında yer alan sürücü hız kusurlarının, kazalara etkisinin direkt ve indirekt olarak yaklaşık % 30 olduğutahmin edilmektedir. Trafik veya sürüş güvenliğinin sürekliliği için hız kusurlarının farklı denetim ve azaltılmayöntemleri ile kontrol altına alınması gereklidir. Yapılan bu çalışmada, trafik kaza analizleri, taşıt hızsınırlamaları, yüksek hızın trafik kazalarına ve çarpışma riskine olan etkileri, sürücülerin hız seçimini etkileyenfaktörleri ve hız denetim yöntemleri incelenerek, taşıtlarda hız kontrol sistemlerinin kullanılması ile yüksek hızkusurlarının en aza indirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaca yönelik olarak trafik kazalarına sebep olan yüksek hızkusurlarının denetimi ve aktif güvenlik sistemleri ile kontrolü analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Trafik kazaları, hız kusurları, hız denetimi, aktif güvenlik sistemleri.

Kaynakça

1. “Ulaştırma Özel İhtisas Komisyonu Raporu
2. Trafik Düzeni, Karayollarında Can Güvenliği
3. Alt Komisyonu Raporu”, Sekizinci Beş Yıllık
4. Kalkınma Planı, ISBN 975-19-2723-4, Ankara,
5. -
6. Çavdar, A., “Otomobillerdeki Aktif ve Pasif
7. Güvenlik Sistemlerinin Taşıt Tasarımı ve Taşıt
8. Güvenliği Bakımından İncelenmesi”, Yüksek

9. Lisans Tezi, Kocaeli, 2002.
10. National Highway Traffic Safety Administration,
11. “Traffic Safety Facts”, USA, 2004.
12. Göktan, A, G., “Taşıt Tasarımı Ders Notları”,
13. İTÜ Yayınları, İSTANBUL, 1992.
14. “Trafik Kontrollerine İlişkin Yönerge”, Trafik
15. Hizmetleri Başkanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü,
16. Ankara,1998.
17. Bracckett, R, Q.,“ Evaluation Long-term Of
18. Speed Control Strategies”, Collage Sation
19. Teksas, 1977.
20. “Karayolu ve Trafik Güvenliği Hakkında
21. Derlemeler”, Trafik Araştırma Merkezi
22. Müdürlüğü, Emniyet Genel Müdürlüğü, Ankara,
23. Kasım, 1997.
24. Aldoğan, A., “Trafik Kaza İstatistiklerinin
25. Değerlendirilmesi ve Kazaların Azaltılmasında
26. Bakanlığımızca Hazırlanan Yeni Uygulamalar
27. ve Alınması Gerekli Kısa ve Uzun Vadeli Teklif
28. ve Öneriler”, Trafik Şurası, Ankara, 1991.
29. Evlik, R., “Cost-Benefit Analysis of Safety
30. Measures for Vulnerable and Inexperienced
31. Road Users”, Institute of Transport Economics,
32. TQI Report 435/1999, Oslo, 1999.
33. Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu,
34. “Ticari Taşıt Şoförleri-Trafik Polisi İlişkileri”,
35. Ankara, 1997.
36. Streff, F.M., Schultz, R.H., “The 65 mph Speed
37. Limit in Michigan: a Second Year Analysis of
38. Effects on Crashes and Crash Casualties”,
39. University of Michigan Transportation Research
40. Institute, UMTRI-90-37, Michigan, 1990.
41. Çubuk, M. K., “Trafik Güvenliği ve Hız
42. İhlalleri”, II. Trafik Şurası, Emniyet Genel
43. Müdürlüğü, Ankara, 2004.
44. “Karayolu ve Trafik Güvenliği Hakkında
45. Derlemeler”, Trafik Araştırma Merkezi, Emniyet
46. Genel Müdürlüğü, Ankara, Ocak, 1998,
47. “Trafik İstatistik Yıllığı”, Trafik Eğitim ve
48. Araştırma Dairesi Başkanlığı, Emniyet Genel
49. Müdürlüğü, Ankara, 2005.
50. “Trafik İstatistik Bülteni”, Trafik Eğitim ve
51. Araştırma Dairesi Başkanlığı, Emniyet Genel
52. Müdürlüğü, Ankara, Ocak 1999.
53. Matsumura, T., Seo, T., Umezawa, M., Okutani,
54. T., “Road structure and traffic safety facilities
55. in Japan”, Proceedings of Conference on Asian
56. Road Safety (CARS), 1993.
57. Umar, K., “Comments On Session 1: Modifying
58. Individual Road User Behaviour, Proceedings
59. of the International Road Safety Symposium”,
60. SWOV Institute for Road Safety Research
61. Leidchendam, Netherland, 1991.
62. “Karayolları Trafik Yönetmeliği”, “Hız
63. Sınırlayıcılar”, Madde, 99–100, (Değişiklik:
64. 11.2000–24218), http://www.trafik.gov.tr/
65. mevzuat_kanun_ve_yonetmelikler.asp, 2000.
66. Racioppi, F., Lars, R., Claes, T., Villaveces, A.,
67. “Karayollarında Trafik Kazalarının Önlenmesi
68. : Avrupa İçin Bir Halk Sağlığı Perspektifi”,
69. Dünya Sağlık Örgütü, 2004.
70. Trafik Araştırma Merkezi Müdürlüğü,
71. “Karayolları Trafiği Denetimi ve
72. Düzenlemesinde Teknolojinin Önemi”, Emniyet
73. Genel Müdürlüğü, Ankara, 1998.
74. World Health Organization, World Report on
75. Road Traffic Injury Prevention, Geneva, 2004.
76. Enforcement Manuel, AVT97/VW49650,
77. “Hollanda Polisi Denetim Genelgesi ve
78. Çalışmaları”, Netherlands, 1997.
79. Işıldar, S., “Trafik Kazaları ve Önlenmesi”,
80. Türk Standartları Enstitüsü -Tüketici Dergisi,
81. Ankara, Mayıs, 1998.
82. Wegman, F., “Research To Improve Road
83. Safety”, SWOV Institute for Road Safety
84. Research the Netherlands, 2000
85. Widmann, G., Daniels, M., Hamilton, L., Humm,
86. L., Riley, B., Schiffmann, J., Schnelker, D.,
87. Wishon, W., “Adaptive Cruise Control: Forging
88. Components into Systems”, Systems into a
89. Company, Techcon ‘99, Kokomo, Indiana, 1999.
90. Anonymous, “Cruise Control Systems”,
91. http://www.howstuffworks.com/aut~/, 2004.
92. Riley, B., Kuo, G., Schwartz, B., Zumberge, J.,
93. “Development of a Controlled Braking Strategy
94. for Vehicle Adaptive Cruise Control”, Society
95. of Automotive Systems, Publication, 2000.
96. Bauer, H., “Automotive Handbook”, 5 th
97. Edition, Translation, Robert Bosch GmbH,
98. Germany, 2000.
99. Becker. S., Radow, D., Von, J. Felges., “Driver
100. Assistance System-Industrial, Psychological
101. and Legal Aspect”, IEEE International
102. Conference on Intelligent Vehicles, 1998.
103. Anonymous, “Delphi Automotive Systems
104. Integrated Safety Systems”, 2001.
105. Seiffert, U., Walzer, P., “Automotive Technology
106. of the Future”, Society of Automotive Systems,
107. USA, 2004.
108. Seto, Y., Murakami, T., Inoue, H., Tange, S.,
109. “Developments in Headway Distance Control
110. Systems”, Automotive Engineering International,
111. Aug, 1998.