Al-Cu-Al MALZEME ÇİFTİNİN SÜRTÜNME KARIŞTIRMA NOKTA KAYNAK KABİLİYETİ

Öz

Son yıllarda metalik malzemelerin birleştirilmesi büyük önem kazanmıştır. Özellikle gelişmiş ve yenimalzemelerin kaynağı endüstri için sorun teşkil etmektedir. Bu nedenle katı hal kaynak yöntemleri bumalzemelerin birleştirilmesinde çok daha etkili hale gelmiştir. Bu yöntemlerden birisi de sürtünme karıştırmanokta kaynağıdır (SKNK). Bu çalışmada SKNK yöntemi kullanılarak, levha halindeki 5754 kalite alüminyummalzeme çifti bakır ara tabaka kullanarak (Al-Cu-Al) 1000 ve 1600 dev/dak dönme hızında 3 ve 5 saniyekarıştırma zamanı kullanılarak birleştirilmiştir. Birleştirmelerin kaynak kabiliyetini belirlemek için mekaniközellik ve mikroyapı incelemesi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler ara tabaka kullanılmadan birleştirilenaynı cins malzeme çiftinden elde edilen bulgularla mukayese edilmiştir. Bakır ara tabaka kullanılarak SKNKyöntemiyle elde edilen birleştirmelerin mekanik özelliklerinin daha iyi olduğu bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Alüminyum alaşımlar, bakır, sürtünme karıştırma nokta kaynağı, mekanik özellikler.

Kaynakça

1. Aota, K., Takahashi, M. and Ikeuchi, K.,
2. “Friction stir spot welding of aluminum to steel
3. by rotating tool without probe”, Welding
4. International, Vol. 24, No. 2, 96–104, 2008.
5. Prangnell, P. B., Heason, C.P., Colligan, K. J.,
6. “Grain Structures in Al-alloy Friction Stir Welds
7. Observed by Stop-Action Technique”,
8. International Journal of Offshore and Polar

9. Engineering, Vol. 14, No. 4, December 2004.
10. Kurt, A., Boz, M., Özdemir, M., ‘Effect Of
11. Welding Speed To Join Ability On The Friction
12. Stir Welding’’ Journal of The Faculty of
13. Engineering and Architecture of Gazi
14. University, Vol. 19, No 2, 191–197, 2004.
15. Çam, G., ‘’Sürtünme Karıştırma Kaynağı Al-
16. Alaşımları İçin Geliştirilmiş Yeni Bir Kaynak
17. Teknolojisi’’, TMMOB Makine Mühendisleri
18. Odası Yayını, Cilt 46, Sayı 541, 30–39, Şubat
19. -
20. Şık, A., Kayabaş, Ö., ‘’Sürtünme Karıştırma
21. Kaynağı ile Yapılan Alüminyum Kaynağında
22. Kaynak Bölgesinin Mekanik Özelliklerinin
23. İncelenmesi’’, Gazi Üniversitesi Endüstriyel
24. Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, Sayı 12, 30–
25. , 2003.
26. Seidel, T.U, Reynolds, A.P, ‘’Visualization of the
27. Material Flow in AA2195 Friction Stir Welds
28. Using a Marker Insert Technique’’,
29. Metallurgical and Material Transactions A,32,
30. Editor: D.E. Laughlin, ABD, 2879–2884, 2001.
31. Doğan S., AA 5754–H22 alüminyum alaşımının
32. sürtünme karıştırma kaynağında işlem
33. parametrelerinin mikroyapı ve mekanik
34. özelliklere etkileri, Yüksek Lisans Tezi, O.G.Ü.
35. Fen bilimleri Enstitüsü, 2006.
36. Kalunç, E., Taban E., “Otomobil endüstrisinde
37. direnç nokta kaynağına alternatif bir yöntem:
38. Sürtünen elemanla nokta kaynağı”, Kaynak
39. Teknolojisi VI Ulusal Kongresi ve Sergisi,
40. TMMOB, 51–60, 9–10, Kasım 2007.
41. Charit, I., Misra, R.S., Abnormal grain growth in
42. friction stir processed alloys, Scripta Materilia,
43. Vol 58, Issue 5, 367-371, 2008.
44. Kahraman, N., Yılbaş, B., Odabaşı, D. “H 2210
45. çeliği ile alüminyumun sürtünme kaynağı ile
46. işlemi ve kaynak parametrelerinin kaynak üzerine
47. etkilerinin deneysel olarak araştırılması”, 6.
48. Denizli Malzeme Sempozyumu, Denizli, 1995.
49. Gerlich, A., Yamamoto, M., T. H. North, Local
50. melting and tool slippage during friction stir spot
51. welding of Al- alloys., Conference on Welding
52. and Joining Science and Technology, 43, 2-11,
53. -
54. Awongetal, M. ‘’Thermo-Mechanical Modeling
55. of Friction Stir Spot Welding (FSSW) process:
56. Use of an explicit adaptive meshing scheme’’,
57. SAE International, 01–1251, 2005.
58. Gerlich, A., Su, P., T.H. North, Tool penetration
59. during friction stir spot welding of Al and Mg
60. alloys, Journal of Materials science, Vol.40,
61. -6481, 2005.
62. Heurtier, P., Jones, M.J., C. Desrayoud, J.H.
63. Driver, F. Montheillet, Thermo mechanical
64. conditions and resultant microstructures in
65. friction stir welded 2024 aluminum, Materials
66. science forum, Trans tech publications Vol.
67. –432, No 4, Switzerland, 2927-2932, 2003.
68. Heurtier, P., Desrayoud, C., Montheillet F., A
69. Thermo mechanical Analysis of the friction stir
70. welding process, Materials science forum,
71. Trans tech publications Vol. 396-402, No 3,
72. Switzerland, 1537-1542, 2002.
73. Kaçar R., Gündüz S., Demir H., “5754 Kalite
74. Alüminyum Alaşımının Sürtünme Karıştırma
75. Nokta Kaynak Kabiliyeti”, 1. International
76. Conference On Welding Technologies, Gazi
77. Universty, Ankara/Turkey, June 2009.
78. Feng, Z., Santella, M.L., David, S.A., Steel, R.J.,
79. Packer, S.M., Pan, T., Kua, M. , Bhatnagar, R.S.
80. “Friction stir spot welding of advanced high strength steels-a feasibility study”, SAE technical
81. paper series, 2005-01-1248, 2005.
82. Fonda, R., Fonda J.Bingert, K.Colligan,
83. “Development of grain structure during friction
84. stir welding”, Scripta Materialia, Volume 51,
85. Issue 3, 243-248, 2004.
86. Yang Y. K., Dong H., Kous, S., Liquation
87. Tendency and Liquid- Film Formation in Friction
88. Stir Spot Welding, Welding journal, American
89. Welding Society, Vol. 87, 202-211, Miami,
90. -
91. Droenen P-E., Ryum N., Metallurgical and
92. Materials Transactions A, 25A, 521, 1994.
93. Bjorneklett B., Frigaard O., Grong O., Myhr OR,
94. Midling OT, Proceedings of 6th İnternational
95. Conference on Aluminium Alloys, Toyoashi,
96. Japan, 1531, 1999.
97. Li X-M., Starink MJ., Materials Science and
98. Technology, 17, 1324-1328, 2001.