TOPLUMSAL YAPI MEKANSAL YAPI ETKİLEŞİMİ BAĞLAMINDA OR-AN ÖRNEĞİNİN İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışmada OR-AN yerleşmesinin planlama aşamasında ve yapımının ilk yıllarındaki durumu ve bir toplu konut projesi olarak kendisinden beklenen talepleri ile günümüzdeki durumu arasında bir karşılaştırma yapılmaktadır. OR-AN yerleşmesi 1970’li yıllarda kent dışında kendi kendine yeterli kendine yeni bir yerleşim düşüncesiyle planlandı. O günkü fiziki tasarım problemlerinin çözümüyle birlikte yeni bir yaşantı modeli önerilmekteydi. Genellikle mimar, mühendis ve diğer ihtisas elemanlarının oluşturduğu bu yerleşime ait şirket istediği hedefleri tutturamayınca projeden kopuş süreci başlamış oldu. Böylece projedeki bütünlük düşüncesine aykırı bir yerleşim gelişti. Araştırmada OR-AN yerleşiminin bugünkü sosyal durumu burada yaşayanlar üzerinde yapılan sayısal analizlerle belirlenmiştir. Bu analizler yardımıyla fiziksel durum ile sosyal durum arasındaki ilişki ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Toplu konut, OR-AN, toplumsal yapı, fiziksel çevre, mekansal çevre.

Kaynakça

1. Kongar, E., Toplumsal Değişme Kuramları Ve Türkiye Gerçeği. İstanbul: Remzi Kitabevi, 2002.
2. Politzer, G., Felsefenin Temel İlkeleri. Ankara: Sol Yayınları, 1994.
3. Shields, R., “Spatial Stress and Resistance: Social Meanings of Spatialization,” Space and Social Theory: Interpreting Modernity and Postmodernity’de, ed. G. Benko ve U. Strohmayer, 186-202. Oxford, Cambridge ve Massachusetts: Blackwell Publishers, 1997.
4. Uğurlu, F. Y., “Mimari Çevre İle Toplum Yapısı ve Değişiminin Etkileşimi.” Mimarlık 265, 1995.
5. Bilgin, İ., “Modernleşme, Modernizm ve Konut.” Arredamento Mimarlık 100+8, s. 86-93, 1998.
6. Küçük, M., “Yenimahalle Toplu Konut Üretimi İçin Örnek Olabilir Miydi?” Mimarlık, no: 261, s.46-49, 1995.
7. Tekeli, İ., “Türkiye’de Konut Politikaları.” Arredamento Mimarlık 100+1, s. 70-73, 1998.
8. Adam, M., “Yeni Yerleşim Alanları Projesinin Düşündürdükleri.” Mimarlık, no. 79/3, s. 8-10, 1979.

9. “Ankara’da Or-An Toplu Konut Yerleşimi”, Mimarlık, no. 70/8, s. 22-40, 1970.
10. Büyükaltıntaş, A. H. “Peripheral Development of Residential Areas In Ankara: OR-AN Case Study.” Yayınlanmamış YL Tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, 1985.
11. Proje Uygulama–Şevki Vanlı Mimarlık Çalışmaları, Ankara: Yaprak Yayınları, 1977.
12. Morgül, E., Sözlü görüşme, Mayıs 2003.
13. Keskinbaş, Ö., “Modern Postmodern Cephe Arayışları ve Bir Örnek Alan: Or-An Yerleşkesi.” Yayınlanmamış YL Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 2000.
14. Banyocu, A. Sözlü görüşme, Mayıs 2003.
15. Vanlı, Ş., Sözlü görüşme, Mayıs 2003.
16. Özyılmaz, H., “Diyarbakır’daki Yeni Yerleşim Bölgelerinde Kullanıcı Gereksinimlerinin Konut ve Çevre Açısından İrdelenmesi.” Yayınlanmamış YL Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 2001.
17. İriş, M. N., Sözlü görüşme, Mayıs 2003.
18. Atala, Ç., “Bursa Beşevler Bölgesi’ndeki Konut Yerleşimlerinin Performans Analizi.” Yayınlanmamış YL Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 2002.