Sismik Tehlike Analiz Yöntemlerinin Ülkemizdeki Büyük Beton Barajların Toplam Riski Üzerindeki Etkisi

Öz

Risk sınıflama sistemi, uygun sismik parametrelerinin seçiminde baraj güvenliği çalışanları için önemli bir rehber olarak değerlendirilmekte kritik baraj projelerinin güvenlik değerlendirmelerinde öncelik sağlamaktadır. Bu çalışmada, baraj yapıları için toplam risk analizin genel bir değerlendirmesi yapılmış ve farklı sismik tehlike analizlerinin (deterministik ve olasılıksal), risk hesapları üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Bu amaçla ülkemizde
yüksekliği 14,5 ile 186 m arasında değişen 14 adet beton baraj dikkate alınmıştır. Gerek deterministik gerekse olasılıksal esaslı değerlendirme sonucuna göre barajların %50’sinin orta risk sınıfı içine girdiği, geri kalanının ise yüksek risk sınıfına sahip olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Beton baraj, deprem, sismik tehlike, toplam risk.

Kaynakça

1. Tosun, H., Zorluer, İ., Savaş, H., Taşkıran, Ö.,
2. Demirkol, H. ve Kar, A., Temel Sorunlarından
3. Oluşan Baraj Göçmeleri, Osmangazi
4. Üniversitesi, Geoteknik Yayınlar Serisi: 99/1,
5. Eskişehir.
6. Wieland, M., Earthquake Safety of Existing
7. Dams, First European Conference on
8. Earthquake Engineering and Seismology,

9. Geneva, Switzerland, 16p, 3-8 September, 2006.
10. Castro, G., Poulos, S.J. ve Leathers, F., Reexamination
11. of Slide of Lower San Fernando
12. Dam, J. Geotech. Eng., 111, 2, 1093–1107,
13. -
14. Jansen, R.B.(Ed.), Advanced Dam Engineering
15. for Design, Construction and Rehabilitation,
16. Van Noswtrand Reinhold, NewYork, 1988.
17. Tosun, H., Dolgu Baraj Depremselliği ve
18. Tasarım Esasları, DSİ Genel Müdürlüğü,
19. Ankara, 2002.
20. Wieland, M., Large Dams The First Structures
21. Designed Systematically Against
22. Earthquakes,The 14th World Conference on
23. Earthquake Engineering, Beijing, China, 8p,
24. October 12-17, 2008.
25. Seyrek, E., Orhan, A. ve Tosun, H., Ceyhan
26. Havzası Baraj Yerleri Deterministik Sismik
27. Tehlike Analizi, II. Ulusal Baraj Güvenliği
28. Sempozyumu, Eskişehir, 575-582, 13-15 Mayıs,
29. -
30. Kramer, S.L., Geotechnical Earthquake
31. Engineering, Prentice Hall, New Jersey, 1996.
32. Seyrek, E., Baraj Yeri Sismik Tehlike
33. Analizlerinde Sayısal Çözümleme Modelleri ve
34. Bir Uygulama, Doktora Tezi, Eskişehir
35. Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü,
36. -
37. McGuire, R.K., Deterministic vs. Probabilistic
38. Earthquake Hazards and Risks, Soil Dynamics
39. and Earthquake Engineering, 21, 377-384,
40. -
41. Fat-Helbary, R. ve Tealb, A.A., A Study of
42. Seismicity and Earthquake Hazard at the
43. Proposed Kalabsha Dam Site, Natural Hazards,
44. , 117-133, 2002.
45. Al-Homoud, A., Evaluation of Strong Motion
46. Acceleration for Embankment Dam Design Considering Local Seismotectonics, Natural
47. Hazards, 29, 37-56, 2003.
48. Tosun, H., Zorluer, İ., Orhan, A., Seyrek, E.,
49. Türköz, M. ve Savaş, H., Seismic Hazard and
50. Total Risk Analyses for Large Dams in Euphrates
51. Basin in Turkey, Engineering Geology, 89, 1-2,
52. -170, 2007.
53. Tosun, H. ve Seyrek, E., Total Risk Analyses for
54. Large Dams in Kizilirmak Basin, Turkey,
55. Natural Hazards and Earth System Sciences,
56. , 979-987, 2010.
57. Seyrek, E. ve Tosun, H., 2011, Deterministic
58. Approach to the Seismic Hazard of Dam Sites in
59. Kizilirmak Basin, Turkey, Natural Hazards, 59,
60. -800, 2011.
61. Fraser, W.A. ve Howard, J.K., Guidelines for
62. use of the Consequence-Hazard Matrix and
63. Selection of Ground Motion Parameters,
64. Technical Publication, Depatment of Water
65. Resources, Division of Safety of Dam, 2002.
66. Idriss, I.M. ve Archuleta, R.J., Evaluation of
67. Earthquake Ground Motions, Report for
68. Divison of Dam Safety and Inspections Office
69. Energy Regulatory Commission, 2007.
70. ICOLD, Selecting Seismic Parameters for
71. Large Dams-Guidelines and
72. Recommendations, ICOLD Committee on
73. Seismic Aspects of Dams Design, Bulletin 72,
74. -
75. FEMA, Federal Guidelines for Dam Safety-
76. Earthquake Analyses and Design of Dams,
77. Federal Emergency Management Agency, 2005.
78. Shrikhande, M. ve Basu, S. A Critique of the
79. ICOLD Method for Selecting Earthquake Ground
80. Motions to Design Large Dams, Engineering
81. Geology, 80, 37-42, 2005.
82. Bureau, G.J. ve Ballentine, G.D., A
83. Comprehensive Seismic Vulnerability and Loss
84. Assessment of the State of South Carolina using
85. HAZUS, Part VI. Dam Inventory and
86. Vulnerability Assessment Methodology, 7th
87. National Conference on Earthquake
88. Engineering, Boston, Earthquake Engineering
89. Research Institute, Oakland, CA., July 21-25,
90. -
91. Bureau, G.J., Dams and Appurtenant Facilities
92. in Earthquake Engineering Handbook (edited
93. by Chenh, W.F and Scawthorn, C.), CRS press,
94. Bora Raton, 2003.
95. Erdik, M., Doyuran, V., Gülkan, P. ve Akkaş, N.,
96. İstatistiksel Yaklaşımla Türkiyedeki Deprem
97. Tehlikesinin Değerlendirilmesi, Orta Doğu
98. Teknik Üniversitesi Deprem Araştırma
99. Merkezi,Ankara, 1985.
100. Şaroğlu, F., Emre, O. ve Kusçu, I., Türkiye Diri
101. Fay Haritası, MTA Genel Müdürlüğü, Ankara,
102. -
103. Erdik, M., Biro, Y.A., Onur, T., Sesetyan, K. and
104. Birgoren, G., Assessment of Earthquake Hazard