Araştırma Makalesi

Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi

Cilt: 37 Sayı: 2 28 Şubat 2022
PDF İndir
TR

Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi

Öz

Nano ve mikro ölçekteki sistemlerin iletişim mekanizmasını modellemek için canlıların kullandığı nano-ölçekteki elektro-kimyasal haberleşme sistemlerinden esinlenerek (biyolojik esinli) yeni haberleşme tekniklerinin geliştirilmesi üzerine son zamanlarda yoğun bir şekilde çalışma yapılmaktadır. Bilgi alışverişinde taşıyıcı olarak kimyasal sinyallerin kullanıldığı bu alan nano/mikro ölçekli haberleşme (NMÖH) olarak bilinmektedir. Moleküler haberleşme sistemlerinde iletim için kullanılan bilgi parçacıkları protein, DNA gibi biyolojik bileşenlerden oluşmaktadır. NMÖH konusu ile ilgili yapılacak çalışmaların, günümüzde henüz tedavisi olmayan bazı hastalıkların teşhis ve tedavinde kullanılan yeni nesil gibi nano-teknoloji alandaki gelişmelere büyük katkılar sağlayacağı düşünülmektedir. Bu sebeple bu çalışmada, nano-ölçekli sistemlerde kullanılma potansiyeli olabilecek yeni bir NMÖH modeli yazılım tabanlı olarak Matlab ortamında geliştirilip analiz edilmiştir. Yazılım tabanlı olarak tasarlanan NMÖH modelinde, ilk olarak moleküllerin iletildiği difüzyon ortamı ve bu ortamda iletişim performansını etkileyen faktörlerden biri olan difüzyon sabiti Fick yasası gibi temel fizik kanunları kullanılarak yeniden türetilmiştir. Daha sonra ise alıcı topolojisi küre, küp ve dikdörtgen prizma gibi değişik formlarda denenerek alıcının sinyal iletim oranı arttırılmaya ve iletim sırasında meydana gelen moleküller arası girişim düşürülmeye çalışılmıştır. Küp alıcı modelinin kullanılması ile sinyal iletim oranının arttığı ve girişimin düştüğü görülmüştür. Önerilen NMÖH modelinin, başta Alzaymır olmak üzere hücrelerin yanlış ve/veya eksik iletişiminden kaynaklı birçok hastalığın teşhis ve tedavisinde kullanılabilecek potansiyelde olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. [1] Nariman Farsad, “Molecular Communication,” York university, 2014.
  2. [2] M. Z. Islam, M. M. Islam, and A. Asraf, “A combined deep CNN-LSTM network for the detection of novel coronavirus (COVID-19) using X-ray images,” Informatics Med. Unlocked, vol. 20, p. 100412, 2020.
  3. [3] S. D. Tripathi, P. A. Krakowiak, and J. A. Darsey, “Computational Modeling Studies of the Beta-Amyloid Protein Binding to Develop Drugs for the Treatment of Alzheimer ’ s Disease,” vol. 10, no. 5, pp. 1–8, 2017.
  4. [4] G. Chang, L. Lin, and H. Yan, “Adaptive Detection and ISI Mitigation for Mobile Molecular Communication,” IEEE Trans. Nanobioscience, vol. 17, no. 1, pp. 21–35, 2018.
  5. [5] L. Chouhan and P. K. Sharma, “Molecular communication in three-dimensional diffusive channel with mobile nanomachines,” Nano Commun. Netw., vol. 24, p. 100296, 2020.
  6. [6] M. B. Er, E. Isik. I Isik, “Parkinson’s Detection Based on Combined CNN and LSTM Using Enhanced Speech Signals with Variational Mode Decomposition,” Biomed. Signal Process. Control, vol. 70, 2021.
  7. [7] A. Akkaya, H. B. Yilmaz, C. B. Chae, and T. Tugcu, “Effect of receptor density and size on signal reception in molecular communication via diffusion with an absorbing receiver,” IEEE Commun. Lett., vol. 19, no. 2, pp. 155–158, 2015.
  8. [8] A. Einolghozati, M. Sardari, and F. Fekri, “Capacity of diffusion-based molecular communication with ligand receptors,” 2011 IEEE Inf. Theory Work. ITW 2011, pp. 85–89, 2011.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mimarlık

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Şubat 2022

Gönderilme Tarihi

13 Nisan 2021

Kabul Tarihi

29 Ağustos 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 37 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Işık, İ., Tağluk, M. E., & Işık, E. (2022). Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 37(2), 967-984. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.915454
AMA
1.Işık İ, Tağluk ME, Işık E. Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi. GUMMFD. 2022;37(2):967-984. doi:10.17341/gazimmfd.915454
Chicago
Işık, İbrahim, M. Emin Tağluk, ve Esme Işık. 2022. “Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 37 (2): 967-84. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.915454.
EndNote
Işık İ, Tağluk ME, Işık E (01 Şubat 2022) Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 37 2 967–984.
IEEE
[1]İ. Işık, M. E. Tağluk, ve E. Işık, “Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi”, GUMMFD, c. 37, sy 2, ss. 967–984, Şub. 2022, doi: 10.17341/gazimmfd.915454.
ISNAD
Işık, İbrahim - Tağluk, M. Emin - Işık, Esme. “Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 37/2 (01 Şubat 2022): 967-984. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.915454.
JAMA
1.Işık İ, Tağluk ME, Işık E. Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi. GUMMFD. 2022;37:967–984.
MLA
Işık, İbrahim, vd. “Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi”. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, c. 37, sy 2, Şubat 2022, ss. 967-84, doi:10.17341/gazimmfd.915454.
Vancouver
1.İbrahim Işık, M. Emin Tağluk, Esme Işık. Fick difüzyon yasası kullanılarak nano/mikro ölçekli haberleşme sistemlerinde girişim ve molekül alım olasılığı analizi. GUMMFD. 01 Şubat 2022;37(2):967-84. doi:10.17341/gazimmfd.915454

Cited By