Ön Elemeyi Geçen İstiklal Marşı Bestelerinin Müzik Eğitimi Açısından İncelenmesi
Öz
Ulusal marşlar, bir milletin hem edebiyatı, hem sosyolojisi, hem tarihi hem de müziği ile yakından ilgilidir. Kaynağını milli destanlardan alan marşlar, o milletin kollektif ürünleridir. Ülkelerin ulusal marşları, diğer uluslarla olan ilişkilerde bağımsızlığı simgeleyen en önemli ögelerdendir. Bir bestenin ulusal marş olabilmesi için, o ülkenin milleti tarafından benimsenmiş ve devlet tarafından onaylanmış olması gerekmektedir. İstiklal Marşı Türkiye Cumhuriyetinin resmi ulusal marşı olarak 12 Mart 1921'de kabul edilmiştir. Marşın kabul tarihi, güftenin kabul tarihi olarak bilinmektedir. 724 şiir arasından Cumhuriyete uygun düşen bir marş bulunamamış ve rica üzerine Mehmet Akif Ersoy'a yazdırılmıştır. Ersoy'un güftesini bestelemek için açılan yarışmaya ise 55 beste yarışmaya katılmış ve günümüze ön elemeyi geçen on beste ulaşmıştır. 1923 senesinde bestesi kabul edilen Ali Rifat Çağatay'ın bestesinin yerini 1930 senesinde Osman Zeki Üngör'ün bestesi almıştır. Müzik eğitimi açısından ulusal marşımız oldukça önem teşkil etmektedir. Müzik eğitimi programlarında öncelikli öğretilen eser olmasına rağmen Cumhuriyet tarihi boyunca birçok müzik eğitimcisi tarafından eğitim müziği açısından eleştirilmiştir. Ön elemeyi geçen on bestenin eğitim müziği açısından incelenmesi bu açıdan önem kazanmaktadır. Bu amaçla ön elemeyi geçen besteler, tonalite/makam, ölçü sayısı, ses sınırları, tekseslilik/çokseslilik, prozodi ve bestelendiği kıtalar açısından incelenmiştir. Araştırmadan elde edilen veriler ilgili başlıklar altında tablolaştırılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akın, S. (2013). Geyikli Park. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 12. Basım, İstanbul.
- Alev, K. (2014). "İstiklal Marşı"nın Kültürel Kodları ve Metinlerarası İlişkiler, FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, (3), 11-25.
- Alpagut, U. (2010). Müzik Sorunlarına Bakışta Atatürk'ün İzleri. Bilim ve Ütopya Kitaplığı, 1. Basım, Ankara.
- Bilgin, S. ve Özay, S. (2010). İstiklal Marşımız. Gazi Haber Aylık Haber Bülteni Mart Sayı 103, 9-10.
- Çağbayı, Y. (2016). İstiklal Marşı'nın Tahlili. Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 16. Baskı, Ankara.
- Çakı, C., Doğan, D. K. ve Yılmaz, N. (2018). “Horst-Wessel” Propaganda Marşı Üzerinden Nazizm İdeolojisinin İnşası. Ankara Hacı Bayram Üniversitesi İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, (46), 89-110.
- Çetin, M. (2003). İstiklal Marşı ve Mehmet Akif Ersoy. Kültür ve Turizm Bakanlığı Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü Yayınları, 1. Baskı, Ankara.
- Çetin, N. (2012). İstiklal Marşı'mızı Anlamak. Öncü Kitap Basımevi, 4. Baskı, Ankara.
- Çevik, S. (1999). Koro Eğitimi Yönetimi ve Teknikleri. 2. Baskı, Yurtevleri Yayınevi, Ankara.
- Çuhadar, C. H. (2009). Türkiye’de Ulusalcılığın Değişmeyen Simgesi: Onuncu Yıl Marşı. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), 199-208.