Perceptions of Poverty and Social Exclusion in Karaman Province: An Empirical Study

Öz

This study aims to examine the perceptions of poverty and experiences of social exclusion among impoverished individuals living in Karaman Province from a multidimensional perspective. The study is based on the assumption that poverty is not merely an economic deficiency but also a phenomenon with social, cultural, and psychological dimensions. Designed as a descriptive study, it was conducted in 2025 among individuals receiving regular assistance from public institutions and non-governmental organizations in Karaman province. A face-to-face survey was administered to 385 participants selected through purposive sampling. The data obtained were analyzed using the SPSS 26.0 program and evaluated using frequency, percentage distributions, cross-tabulations, and chi-square tests. The research findings show that the vast majority of participants do not view poverty as fate or individual laziness but believe that work and effort are effective in overcoming poverty. However, the view that the state should provide priority assistance to the poor is widespread. Although the perception of social exclusion is generally low, it was found that approximately one-fifth of the participants felt excluded by relatives, friends, and neighbors. A statistically significant relationship was found between income level and the feeling of exclusion by relatives. The research reveals that poverty in Karaman has a limited but significant relationship with social exclusion; it indicates that social policy applications should not be limited to economic support alone.

Anahtar Kelimeler

• Poverty
• Perception of Poverty
• Social Exclusion
• Karaman
• Social Policy

Karaman İlinde Yoksulluk Algısı ve Sosyal Dışlanma: Ampirik Bir Araştırma

Öz

Bu araştırma, Karaman ilinde yaşayan yoksul bireylerin yoksulluk algılarını ve sosyal dışlanma deneyimlerini çok boyutlu bir perspektifle incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, yoksulluğun yalnızca ekonomik bir yetersizlik değil; aynı zamanda sosyal, kültürel ve psikolojik boyutları olan bir olgu olduğu varsayımına dayanmaktadır. Araştırma betimleyici nitelikte tasarlanmış olup, 2025 yılında Karaman ilinde kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşlarından düzenli yardım alan bireyler üzerinde gerçekleştirilmiştir. Amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenen 385 katılımcıya yüz yüze anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 26.0 programı kullanılarak analiz edilmiş; frekans, yüzde dağılımları, çapraz tablolar ve ki-kare testi ile değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, katılımcıların büyük çoğunluğunun yoksulluğu kader veya bireysel tembellik olarak görmediğini, çalışmanın ve çabanın yoksulluktan kurtulmada etkili olduğuna inandığını göstermektedir. Bununla birlikte devletin yoksullara öncelikli yardım sağlaması gerektiği yönündeki görüş yaygındır. Sosyal dışlanma algısının genel olarak düşük olduğu görülmekle birlikte, katılımcıların yaklaşık beşte birinin akrabalar, arkadaşlar ve komşular tarafından dışlandığını hissettiği tespit edilmiştir. Gelir düzeyi ile akrabalar tarafından dışlanma hissi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Araştırma, yoksulluğun Karaman özelinde sosyal dışlanma ile sınırlı ancak göz ardı edilemeyecek bir ilişki içinde olduğunu ortaya koymakta; sosyal politika uygulamalarının yalnızca ekonomik destekle sınırlı kalmaması gerektiğine işaret etmektedir

Anahtar Kelimeler

• Yoksulluk
• Yoksulluk Algısı
• Sosyal Dışlanma
• Karaman
• Sosyal Politika

Kaynakça

1. Adaman, Fikret - Keyder, Çağlar. Türkiye'de Büyük Kentlerin Gecekondu ve Çöküntü Mahallelerinde Yaşanan Yoksulluk ve Sosyal Dışlanma. 2006, Erişim adresi: https://spf.bogazici.edu.tr/sites/spf.boun.edu.tr/files/1439211320_study_turkey_tr.pdf
2. Aksan, Gamze. Yoksulluk ve Yoksulluk Kültürünün Toplumsal Görünümleri. Konya: Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2009.
3. Aksan, Gamze, Yoksulluk ve Yoksulluk Kültürünün Toplumsal Görünümleri. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 27, (2012), 15-31.
4. Aktan, Coşkun Can (ed.). Dünyada ve Türkiye'de İnsani Yoksulluk: Yoksullukla Mücadele Stratejileri. Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002.
5. Aktan, Coskun Can - Vural, İstiklal Yaşar, Yoksulluk: Terminoloji, temel kavramlar ve ölçüm yöntemleri. Coskun Can Aktan (Ed.), Yoksulluk Sorununun Nedenleri ve Yoksullukla Mücadele Stratejileri İçinde (ss. 39-69). Ankara: Hak-İş Konfedarasyonu Yayını, 2002.
6. Arpacıoğlu, Özge - Yıldırım, Metin. “Dünyada ve Türkiye'de Yoksulluğun Analizi”. Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi 4/2 (2011), 60-76.
7. Aslan, Ömer Faruk. Duygu Sosyolojisi Temelinde Yoksulluk Kültürü ve Yardım Arama Davranışının Sosyal Hizmet Açısından Değerlendirilmesi. Muş: Muş Alparslan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2023.
8. Avcı, Ömer - Şahin, Fatih. “Yoksulluk Alanında Yapılmış Olan Lisansüstü Tez Çalışmalarının Bibliyografik Analizi”. Sosyal Politika ve Sosyal Hizmet Çalışmaları Dergisi 6/1 (2025), 1-14.

9. Baloğlu, Filiz. “Kentsel Yoksulluk: İstanbul'dan Küçük Bir Kesit”. Istanbul Journal of Sociological Studies 31 (2011), 231-249.
10. Bildirici, Zeki. Avrupa Birliği'nde Yoksullukla Mücadele ve Türkiye'nin Uyum Sürecindeki Yeni Uygulamalar. İstanbul: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2011.
11. Erdem, Tevfik. “Yoksulluk”. Feodaliteden Küreselleşmeye Temel Kavramlar ve Süreçler. ed. Tevfik Erdem. 321-365. Ankara: Lotus Yayınevi, 2006.
12. Erdoğan, Necmi. Yoksulluk Halleri: Türkiye'de Kent Yoksulluğunun Toplumsal Görünümleri. İstanbul: İletişim Yayınları, 2007.
13. Gündoğan, Naci. “Türkiye'de Yoksulluk ve Yoksullukla Mücadele”. ASOMEDYA Dergisi, Ocak-Şubat 2008, 42-56. İncedal, Sümer. Türkiye'de Yoksulluğun Boyutları: Mücadele Politikaları ve Müdahale Araçları. Ankara: Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, Uzmanlık Tezi, 2013.
14. Lewis, Oscar. La Vida: A Puerto Rican Family in the Culture of Poverty, San Juan and New York: Random House, 1965.
15. Öztürk, Mustafa - Çetin, Başak Işıl. “Dünyada ve Türkiye'de Yoksulluk ve Kadınlar”. Journal of Yasar University 3/11 (2009), 2670-2695.
16. Sezgin, Funda H. - Hobikoğlu, Elif H. - Budak, Yunus. “Yoksulluk Algı Ölçeği Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi 14/26 (2022), 229-244.
17. Şenses, Fikret. Küreselleşmenin Öteki Yüzü Yoksulluk. İstanbul: İletişim Yayınları, 2014.
18. Türkdoğan, Orhan. Yoksulluk Kültürü: Gecekonduların Toplumsal Yapısı. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayınları, 1974.