Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi

Yıl 2023, , 200 - 207, 15.08.2023
https://doi.org/10.29128/geomatik.1209701

Öz

Son yıllarda gelişen teknolojiye bağlı olarak tablet bilgisayarlarda hızlı bir gelişim ve dönüşüm yaşanmaktadır. Teknolojik gelişmeler bu bilgisayarlara yeni ve farklı özellikler kazandırmaktadır. Bu yeni ve farklı özelliklerden biri de LiDAR sensöre sahip tablet bilgisayarlardır. LiDAR (Light Detection and Ranging), ışık tespiti ile uzaklık algılayan yeni nesil bir teknolojinin adıdır. Arkeolojik alanlarda LiDAR belgelemenin yapıldığı önemli çalışmalar vardır ve bu çalışmalarda büyük ölçekteki yapılar uzun soluklu tarama işleminin ardından çalışılabilmiştir. Özellikle taşınmaz kültür varlığı olan Roma Dönemi büyük ölçekli yapılarının LiDAR ile taranması sayesinde hata payı çok az olan ölçüler elde edilmiş, bunun sonucunda oldukça başarılı yayınlar ortaya çıkmıştır. LiDAR teknolojisinin tablet bilgisayar ile buluşması ile uzun ve zahmetli bir belgeleme sürecinin yerine bu teknoloji sayesinde çok daha kısa sürede ve çok daha başarılı sonuçlar doğurabileceği fikri doğmuştur. Bu çalışmada arkeolojik bir kazı alanı, kazı alanındaki ve farklı bir alandaki taşınmaz kültür varlığı, arkeolojik küçük buluntu örnekleri LiDAR sensörlü tablet bilgisayar (iPad Pro) ile belgelenmiştir. Bu belgelemenin sonuçları, söz konusu teknolojinin faydaları ve eksik kalan kısımları ilk defa bu çalışmada sunulacaktır.

Destekleyen Kurum

Anadolu Üniversitesi Proje Birimi

Proje Numarası

2205E043

Teşekkür

Şarhöyük/Dorylaion kazı başkanı sayın Doç. Dr. Mahmut Bilge BAŞTÜRK, kazı alanındaki yardımda bulunmuş, LiDAR taraması için alanda çalışma yapmama büyük bir cömertlik göstererek izin vermiştir. Kendisine teşekkür ederim. Ayrıca pithos çizimini yapan Kumpas Çizim’e de ayrıca teşekkür ederim.

Kaynakça

  • Alptekin, A., & Yakar, M. (2021). Lazer Tarayıcının Jeolojik Olayların Modellenmesinde Kullanımı. Türkiye Lidar Dergisi, 3(2), 71-75.
  • Balcı, D. (2022). Kültürel Mirasın Belgelenmesinde Lazer Tarayıcıların Kullanılması. Türkiye Lidar Dergisi, 4 (1), 27-36.
  • Baştürk, M. B. (2018). Şarhöyük MÖ 2. Binyıl Mimarisi Üzerine Ön Gözlemler. Anadolu Araştırmaları, (21), 42-55.
  • Baştürk, M. B. (2021). “A Bronze Bowl with Swivelling Handle from Şarhöyük – Dorylaion”. Olba XXIX, 25-46.
  • Baştürk, M. B. (2022). “Dorylaion’da Frig İzleri”. Fetih ve Medeniyet, 99-109.
  • Doğan, Y., & Yakar, M. (2018). GIS and three-dimensional modeling for cultural heritages. International Journal of Engineering and Geosciences, 3(2), 50-55.
  • Fidan, Ş. & Ulvi, A. (2022). Tarsus Aziz Pavlus Kilisesinin Yersel Lazer Tarama Teknikleri ile Üç Boyutlu Modelinin Oluşturularak Sanal Gerçekliğe Hazırlamanın Değerlendirilmesi. Türkiye Lidar Dergisi, 4 (2), 60-70.
  • Güngör, M. (2022). Yersel Lazer Tarayıcıların Arkeolojik Alanlardaki Kullanımının İncelenmesi. Türkiye Lidar Dergisi, 4 (2), 85-90.
  • Kadıoğlu, M. (2014). Das Gerontikon von Nysa am Mäander. Forschungen in Nysa am Mäander 3. Phillipp von Zabern.
  • Kanun, E., Alptekin, A., & Yakar, M. (2021). Cultural heritage modelling using UAV photogrammetric methods: a case study of Kanlıdivane archeological site. Advanced UAV, 1(1), 24-33.
  • Kanun, E., Alptekin, A., Karataş, L., & Yakar, M. (2022). The use of UAV photogrammetry in modeling ancient structures: A case study of “Kanytellis”. Advanced UAV, 2(2), 41-50.
  • Karabacak, A. & Yakar, M. (2022). Giyilebilir Mobil LİDAR Kullanım Alanları ve Cambazlı Kilisesinin 3B Modellemesi. Türkiye Lidar Dergisi, 4 (2), 37-52.
  • Karataş, L. & Menteşe, D. H. (2022). Dara Antik Kenti (Anastasiopolis) Nekropol Alanının Malzeme Sorunlarının Yersel Lazer Tarama Yönteminden Elde Edilen Ortofotolar Yardımıyla Belgelenmesi. Türkiye Fotogrametri Dergisi, 4 (2), 41-51.
  • Karataş, L., Alptekin, A., & Yakar, M. (2022). Analytical Documentation of Stone Material Deteriorations on Facades with Terrestrial Laser Scanning and Photogrammetric Methods: Case Study of Şanlıurfa Kışla Mosque. Advanced LiDAR, 2(2), 36-47.
  • Karataş, L., Alptekin, A., & Yakar, M. (2022). Creating Architectural Surveys of Traditional Buildings with the Help of Terrestrial Laser Scanning Method (TLS) and Orthophotos: Historical Diyarbakır Sur Mansion. Advanced LiDAR, 2(2), 54-63.
  • Karataş, L., Alptekin, A., & Yakar, M. (2022). Determination of Stone Material Deteriorations on the Facades with the Combination of Terrestrial Laser Scanning and Photogrammetric Methods: Case Study of Historical Burdur Station Premises. Advanced Geomatics, 2(2), 65-72.
  • Korumaz, A. G., Dülgerler, O. N., & Yakar, M. (2011). Kültürel mirasin belgelenmesinde dijital yaklaşimlar. Selçuk Üniversitesi Mühendislik, Bilim ve Teknoloji Dergisi, 26(3), 67-83.
  • Kuçak, R. A., Erol, S., & Alkan, R. M. (2023). iPad Pro LiDAR sensörünün profesyonel bir yersel lazer tarayıcı ile karşılaştırmalı performans analizi. Geomatik, 8(1), 35-41.
  • Senkal, E., Kaplan, G., & Avdan, U. (2021). Accuracy assessment of digital surface models from unmanned aerial vehicles’ imagery on archaeological sites. International Journal of Engineering and Geosciences, 6(2), 81-89.
  • Şasi, A., & Yakar, M. (2018). Photogrammetric modelling of hasbey dar'ülhuffaz (masjid) using an unmanned aerial vehicle. International Journal of Engineering and Geosciences, 3(1), 6-11.
  • Quatember, U. (2017). Der Sogenannte Hadrianstempel an der Kuretenstrasse. Wien: ÖAW.
  • Yurtsever, A. (2021). Side Gymnasiumu (M Yapısı). Mimari Araştırmalar ve Araştırmaların Sonuçları. İstanbul.
  • Zeybek, M. & Ediz, D. (2022). Detection of Road Distress with Mobile Phone LiDAR Sensors. Advanced LiDAR, 2(2), 48-53.
Toplam 23 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Mühendislik
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Adem Yurtsever 0000-0002-6727-9873

Proje Numarası 2205E043
Yayımlanma Tarihi 15 Ağustos 2023
Yayımlandığı Sayı Yıl 2023

Kaynak Göster

APA Yurtsever, A. (2023). Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi. Geomatik, 8(2), 200-207. https://doi.org/10.29128/geomatik.1209701
AMA Yurtsever A. Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi. Geomatik. Ağustos 2023;8(2):200-207. doi:10.29128/geomatik.1209701
Chicago Yurtsever, Adem. “Taşınır Ve taşınmaz kültür varlıklarının Yeni Nesil LiDAR sensörlü Tablet Bilgisayar Ile Belgelenmesi”. Geomatik 8, sy. 2 (Ağustos 2023): 200-207. https://doi.org/10.29128/geomatik.1209701.
EndNote Yurtsever A (01 Ağustos 2023) Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi. Geomatik 8 2 200–207.
IEEE A. Yurtsever, “Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi”, Geomatik, c. 8, sy. 2, ss. 200–207, 2023, doi: 10.29128/geomatik.1209701.
ISNAD Yurtsever, Adem. “Taşınır Ve taşınmaz kültür varlıklarının Yeni Nesil LiDAR sensörlü Tablet Bilgisayar Ile Belgelenmesi”. Geomatik 8/2 (Ağustos 2023), 200-207. https://doi.org/10.29128/geomatik.1209701.
JAMA Yurtsever A. Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi. Geomatik. 2023;8:200–207.
MLA Yurtsever, Adem. “Taşınır Ve taşınmaz kültür varlıklarının Yeni Nesil LiDAR sensörlü Tablet Bilgisayar Ile Belgelenmesi”. Geomatik, c. 8, sy. 2, 2023, ss. 200-7, doi:10.29128/geomatik.1209701.
Vancouver Yurtsever A. Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi. Geomatik. 2023;8(2):200-7.