Physical Literacy Levels of Secondary School Students Participating in School Sports

Öz

In the study, it was aimed to reveal the physical literacy levels of secondary school students participating in school sports. Survey design was used as a method. The sample of the study consists of 410 students who were educated in secondary schools in Sivas centre in the 2023-2024 academic year and participated in school sports activities. ‘Personal information form’ and “Physical literacy attitude scale for secondary school students” were used as data collection tools. With the personal information form, information about the participants' gender, sport type and sport year variables were obtained. The physical literacy attitude scale consists of 34 items and 8 sub-dimensions. The overall reliability coefficient of the scale is 0.93. Since the data were normally distributed, t-test was used to analyse the gender and sport type variables, and one-way analysis of variance (ANOVA) was used to analyse the sport year variable. Statistical significance level was accepted as p<0.05. As a result, it was seen that the physical literacy levels of male students participating in school sports were higher than female students, the type of sport was not a variable affecting physical literacy, and the year of sport was a factor in increasing the level of physical literacy. Based on these results, it is possible to say that participation in school sports is a factor that positively affects the level of physical literacy.

Anahtar Kelimeler

• Physical literacy
• School sports
• Secondary school
• Student

Okul Sporlarına Katılan Ortaokul Öğrencilerinin Bedensel Okuryazarlık Düzeyleri

Öz

Araştırmada okul sporlarına katılan ortaokul öğrencilerinin bedensel okuryazarlık düzeylerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Yöntem olarak tarama deseni kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Sivas merkeze bağlı ortaokullarda eğitim gören ve okul sporları faaliyetlerine katılmış olan 410 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak “Kişisel bilgi formu” ve “Ortaokul öğrencileri için bedensel okuryazarlık tutum ölçeği” kullanılmıştır. Kişisel bilgi formu ile katılımcıların cinsiyet, spor türü ve spor yılı değişkenlerine yönelik bilgiler alınmıştır. Bedensel okuryazarlık tutum ölçeği 34 maddeden ve 8 alt boyuttan oluşmaktadır. Ölçeğin genel güvenirlik katsayısı 0.93’tür. Veriler normal dağılım gösterdiğinden cinsiyet ve spor türü değişkenlerinin analizinde t-testi, spor yılı değişkeninin analizinde ise tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. İstatistikî anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Sonuç olarak; okul sporlarına katılan erkek öğrencilerin bedensel okuryazarlık düzeylerinin kadın öğrencilere göre yüksek olduğu, spor türünün bedensel okuryazarlıkta etki eden bir değişken olmadığı, spor yılının bedensel okuryazarlık düzeyini artırmada bir faktör olduğu görülmüştür. Bu sonuçlardan hareketle okul sporlarına katılımın bedensel okuryazarlık düzeyine olumlu etki eden bir faktör olduğunu söylemek mümkündür.

Anahtar Kelimeler

• Bedensel Okuryazarlık
• Okul Sporları
• Ortaokul
• Öğrenci

Kaynakça

1. Akgül, S., Göral, M., Demirel, M., & Üstün, Ü. D. (2012). İlköğretim öğrencilerinin okul içi ve okullar arası sportif etkinliklere katılma nedenlerinin çeşitli değişkenler açısından araştırılması. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(32), 13-22.
2. Arnett, J. (2017). Examining the relationships among perceived competence, motor skill proficiency, and physical activity behaviour within the framework of physical literacy (Doctoral dissertation). Nipissing University, Ontario, 65–78.
3. Aydemir, İ. (2014). Spor genel müdürlüğünün yürüttüğü okul sporları faaliyetlerinin değerlendirilmesi: Bolu örneği [Yüksek lisans tezi]. Abant İzzet Baysal Üniversitesi.
4. Bailey, R. P., Glibo, I., & Koenen, K. (2019). Some questions about physical literacy. The International Journal of Physical Education, 54(4).
5. Balyi, I., Way, R., & Higgs, C. (2013). Long-term athlete development. Human Kinetics.
6. Bucher, A., & Deborah, A. (1987). Foundation of physical education and sporttimes. Mirror/Mosby College Publishing.
7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Yayıncılık.
8. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri (23. Baskı). Pegem A Yayıncılık.

9. Cale, L., & Harris, J. (2018). The role of knowledge and understanding in fostering physical literacy. Journal of Teaching in Physical Education, 37(3), 280–287.
10. Can, A. (2013). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi. Pegem Akademi Yayıncılık.
11. Corlett, J., & Mandigo, J. (2013). A day in the life: Teaching physical literacy. Phys Health Educ, 78(4), 18–24.
12. Çuhadar, Y. (2021). Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin fiziksel okuryazarlık algıları ile fiziksel aktivite düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü.
13. Erdoğan, İ. (2012). Pozitivist metodoloji ve ötesi: Araştırma tasarımları, niteliksel ve istatistiksel yöntemler. Erk Yayınları.
14. Faigenbaum, A. D., Rebullido, T. R., & MacDonald, J. P. (2018). Pediatric inactivity triad: A risky PIT. Current Sports Medicine Reports, 17(2), 45–47.
15. George, D., & Mallery, M. (2003). Using SPSS for Windows step by step: A simple guide and reference (4th ed.). Allyn & Bacon.
16. Gercer, G. (2022). Ortaöğretim öğrencilerinin fiziksel aktivite düzeyleri ile fiziksel okuryazarlık ve e-sağlık okuryazarlıklarının incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Aksaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
17. Giblin, S., Collins, D., & Button, C. (2014). Physical literacy: Importance, assessment, and future directions. Sports Medicine, 44, 1177–1184.
18. Güven, Ö., & Öncü, E. (2006). Beden eğitimi ve spora katılımda aile faktörü. Aile ve Toplum Eğitim-Kültür ve Araştırma Dergisi, 8(10), 81–90.
19. Higgs, C. (2010). Physical literacy: Two approaches, one concept. Literacy, 6(2), 127–138.
20. Hooper, D., Coughlan, J., & Mullen, M. R. (2008). Structural equation modelling: Guidelines for determining model fit. The Electronic Journal of Business Research Methods, 6, 53–60.
21. Hylton, K. (2013). Physical literacy, ‘race’ and the sociological imagination. ICSSPE Bulletin Journal of Sport Science and Physical Education, 65, 223–227.
22. Iğdır, E. C., Çakır, T., Cantürk, A., & Pekel, A. Ö. (2024). Erken ergenlik dönemindeki bireylerin bedensel okuryazarlık ve benlik algısı düzeylerinin karşılaştırılması. Herkes için Spor ve Rekreasyon Dergisi, 6(1), 86–91.
23. İkizler, H. C. (2000). Sporda sosyal bilimler. Alfa.
24. Kilpatrick, M., Hebert, E. P., & Bartholomew, J. (2005). College students' motivation for physical activity: Differentiating men's and women's motives for sport participation and exercise. Journal of American College Health, 54(2), 87–94.
25. Longmuir, P. E., Boyer, C., Lloyd, M., Yang, Y., Boiarskaia, E., Zhu, W., & Tremblay, M. S. (2015). The Canadian assessment of physical literacy: Methods for children in grades 4 to 6 (8 to 12 years). BMC Public Health, 15, 1–11.
26. Özgül, F., Semiz, K., & Kangalgil, M. (2023). Ortaokul öğrencileri için bedensel okuryazarlık tutum ölçeğinin geliştirilmesi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 6(1), 1–12.
27. Rudd, J. R., Pesce, C., Strafford, B. W., & Davids, K. (2020). Physical literacy: A journey of individual enrichment: An ecological dynamics rationale for enhancing performance and physical activity in all. Frontiers in Psychology, 11, 1904.
28. Silverman, S., & Mercier, K. (2015). Teaching for physical literacy: Implications to instructional design and PETE. Journal of Sport and Health Science, 4(2), 150–155.
29. Taş, H., & Altınsöz, I. H. (2021). Bedensel okuryazarlık kavramı ve önemi. Spor Bilimleri Dergisi, 32(3), 109–122.
30. Taş, H., & Altunsöz, I. H. (2021). Ortaokul öğrencilerinin bedensel okuryazarlığını değerlendirme. Eğitim ve Bilim, 46(208), 475–491.
31. Temel, A., & Akdağcık, İ. U. (2023). Investigation of fair play behaviors of secondary school students participating in school sports. Turkish Journal of Sport and Exercise, 25(1), 14–26.
32. Tompsett, C., Burkett, B. J., & McKean, M. (2014). Development of physical literacy and movement competency: A literature review. Journal of Fitness Research, 3(2), 53–74.
33. Türk Dil Kurumu (2024). Türk Dil Kurumu Sözcükleri. https://sozluk.gov.tr/?ara=fiziksel
34. Uygun, S. (2023). Ortaokul öğrencilerinde algılanan motor yeterliliğin belirlenmesinde fiziksel okuryazarlığın rolü [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Pamukkale Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
35. Whitehead, M. (2010). Physical literacy throughout the life course. Routledge.
36. Whitehead, M. E. (2013). Stages in physical literacy journey. International Council of Sport Science and Physical Education, 65, 52–56.
37. Yazıcıoğlu, Y., & Erdoğan, S. (2004). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri. Detay Yayıncılık.