Türkiye’nin on birinci kalkınma planında yer alan bilim ve teknoloji politikalarının analizi: Küresel inovasyon endeksi çerçevesinde bir değerlendirme

Öz

Teknolojik gelişmelerin ekonomik, sosyal ve politik açılardan önemli etkileri bulunmaktadır. Buna göre ülkeler çeşitli politika ve stratejilerle bilim ve teknolojideki gelişmelerini izlemekte ve kaydetmektedirler. Türkiye de kalkınma planları ile bilim ve teknoloji alanında hedeflerini ortaya koymakta ve kalkınma planlarına göre gelişmelerini takip etmektedir. Çalışma kapsamında On Birinci Kalkınma Planı bilim ve teknoloji politikaları açısından incelenmiş ve bu politikalar beş başlıkta ele alınmıştır: 1. Bilim ve teknoloji altyapısının güçlendirilmesi 2. İnovasyonun ve girişimciliğin teşvik edilmesi 3. Araştırma ve Geliştirme faaliyetlerinin iyileştirilmesi 4. İnsan kaynağının geliştirilmesi 5. Stratejik sektörlerin desteklenmesi. Türkiye’nin 2019-2022 yılları arasında bu başlıklardaki küresel rekabeti Küresel İnovasyon Endeksi (KİE) verilerine göre kıyaslanmıştır. Türkiye’nin son dört yıl içerisindeki ilgili bilim ve teknoloji politikalarındaki performansı çalışma kapsamında KİE verilerine göre analiz edilmiştir. Sonuç olarak, girişimcilik, ar-ge ve stratejik sektörlere ilişkin politikalarda Türkiye’nin altyapı, eğitim, açık inovasyon ve insan kaynağının geliştirilmesi gibi politikalara nazaran daha başarılı bir performans sergilediği görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• bilim politikaları
• inovasyon
• kalkınma planı
• küresel inovasyon endeksi
• teknoloji politikaları

Analysis of science and technology policies in Turkey's eleven development plan: An assessment within the framework of global innovation index

Öz

Technological advancements have significant effects on economic, social, and political aspects. Therefore, countries monitor and track their progress in science and technology through various policies and strategies. Turkey also sets its goals in the field of science and technology and tracks its progress according to development plans. Within the scope of this study, the Eleventh Development Plan is examined in terms of science and technology policies, and these policies are discussed under five topics: 1. Strengthening the science and technology infrastructure, 2. Promoting innovation and entrepreneurship, 3. Improving research and development activities, 4. Developing human resources, 5. Supporting strategic sectors. Turkey's global competition in these topics between the years 2019-2022 has been benchmarked according to the Global Innovation Index (GII). According to the benchmark analysis, Turkey's performance in the relevant science and technology policies in the last four years has been analyzed according to the KIE data within the scope of the study. As a result, it has been observed that Turkey performs better in policies related to entrepreneurship, R&D and strategic sectors compared to policies such as infrastructure, education, open innovation and human resource development.

Anahtar Kelimeler

• science policies
• innovation
• development plan
• global innovation index
• technology policies

Kaynakça

1. Al-Sudairi, M. ve Haj Bakry, S. (2014). Knowledge issues in the global innovation index: Assessment of the state of Saudi Arabia versus countries with distinct development. Innovation, 16(2), 176-183. doi: 10.1080/09537325.2021.1980209.
2. Ariffin, A. S. ve Mahdzir, A. M. (2021). Development and achievements of science, technology & innovation policy in ASEAN countries: A comparative analysis of Malaysia in transition stage with Myanmar, Cambodia and Laos in developing stage. Journal of Science, Technology and Innovation Policy, 7(1), 56-61. doi: 10.11113/jostip.v7n1.67.
3. Bardakçı, S., Karagöz, Y. ve Dündar, S. (2019). On Birinci Kalkınma Planında yer alacak öncelikli kalkınma politikalarına yönelik toplumsal bakış açısının incelenmesi: TR72 bölgesinde bir uygulama. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 18(70), 798-817. doi: 10.17755/esosder.458691
4. Baykul, A. (2022). İnovasyonun Belirleyicileri: Küresel İnovasyon Endeksi üzerinde bir araştırma. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(1), 52-66. doi:10.29106/fesa.1052116
5. Gürtuna, F. ve Polat, U. (2020). Küresel İnovasyon Endeksi verilerinin kümeleme analizi ile değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 35(2), 551-566. doi: 10.21605/cukurovaummfd.792484
6. Hamidi Motlagh, R., Babaee, A., Maleki, A. ve Taghi Isaai, M. (2020). Innovation policy, scientific research and economic performance: The case of Iran. Development Policy Review, 38(3), 387-407. doi: 10.1111/dpr.12423
7. Huarng, K. H. ve Yu, T. H. K. (2022). Analysis of Global Innovation Index by structural qualitative association. Technological Forecasting and Social Change, 182, 121850. doi: 10.1016/j.techfore.2022.121850
8. Ismanto, H. ve Azhari, A. (2015). Multi attribute decision making method for determination of regional development plan priority in Papua Province based on the indicator of Gross Regional Domestic Product (GRDP). International Journal of Computer Applications, 117(7), 21-26.

9. Keskin, M. (2023). Türkiye'deki kalkınma planlarının bölgesel kalkınma perspektifinden değerlendirilmesi. Ekonomi İşletme ve Maliye Araştırmaları Dergisi, 5(1), 1-24. doi: 10.38009/ekimad.1183480.
10. Klingler-Vidra, R. ve Wade, R. (2020). Science and technology policies and the middle-income trap: Lessons from Vietnam. The Journal of Development Studies, 56(4), 717-731. doi: 10.1080/00220388.2019.1595598
11. Küresel İnovasyon Endeksi (2019).Comell, INSEAD, ve WIPO.
12. Küresel İnovasyon Endeksi (2020). Comell, INSEAD, ve WIPO.
13. Küresel İnovasyon Endeksi (2021). Comell, INSEAD, ve WIPO.
14. Küresel İnovasyon Endeksi (2022). Comell, INSEAD, ve WIPO.
15. Mamhoori, A. (2019). Strategies for science and technology development: The role of Pardis Technology Park in technology ecosystem of Islamic Republic of Iran. Available at SSRN 3492193. doi: 10.2139/ssrn.3492193
16. Oskay, C. S. ve Kubar, Y. (2007). Avrupa Birliğine uyum sürecinde Türkiye’de bölgesel kalkınmanın finansmanında kalkınma ajansları. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2007(3), 204-214.
17. Pang, S., Dou, S. ve Li, H. (2020). Synergy effect of science and technology policies on innovation: Evidence from China. Plos one, 15(10), e0240515. doi: 10.1371/journal.pone.0240515
18. Setyawan, A., Toha, A. ve Suryawati, D. (2022). The implementation of regional development plan through regional government information system in Jember Regency. Regional Dynamic: Journal of Policy and Business Science, 2(1), 65-72. doi: 10.19184/rdjpbs.v2i1.28398
19. Todeva, E. (2020). The Global Innovation Endex as a measure of triple helix engagement. Proceedings of the II International Triple Helix Summit 2, 119-134. doi: 10.1007/978-3-030-23898-8_10.
20. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, (2023). Türkiye Cumhuriyeti On Birinci Kalkınma Planı (2019-2023).
21. Tutar, F. ve Demiral, M. (2007). Yerel ekonomilerin yerel aktörleri: Bölgesel kalkınma ajansları. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 2(1), 65-83.
22. Vlasova, V. ve Kuznetsova, T., ve Roud, V. (2017). Drivers and limitations of Russia’s development based on the evidence provided by the Global Innovation Index. Voprosy Economiki, 8.
23. Yu, T. H. K., Huarng, K. H. ve Huang, D. H. (2021). Causal complexity analysis of the Global Innovation Index. Journal of Business Research, 137, 39-45.