Property Ownership Issues and Solution Proposals in Coastal Areas

Öz

In the world and Turkey, natural, cultural, and economic issues relating to real estate on the coastal areas has an undisputed importance. Especially the property and construction problems, solution suggestions and applicability of these suggestions are very important due to legal restrictions / obstacles in our country. In this study, private property issues on the coastal zones in Turkey and restrictive zoning rights and / or legal cases have been evaluated. In addition, which legal and technical solutions can be applied, what are the positive and negative sides of these solution, and what are the most suitable methods to solve the problems are examined. The role of real estate development and management specialists in the determination of coastal areas and the elimination of damages in case of ownership and zoning rights in these areas are discussed. In this context, property problems related to immovable properties in Hatay province, Samandağ district related to sea coastal areas, in Konya province, Akşehir district, Akşehir Lake related to natural lake coastal areas and in Sakarya province, Pamukova district, Sakarya River coastal region regarding river coastal area are examined and solutions are proposed..

Anahtar Kelimeler

• Restriction
• ownership
• coastal areas

Kıyı Alanlarında Yaşanan Mülkiyet Sorunları ve Çözüm Önerileri

Öz

Gerek dünya gerekse de Türkiye’de doğal, kültürel, ekonomik ve toplumsal olarak önemi tartışmasız olan kıyı alanlarındaki taşınmazlara ilişkin özellikle Türkiye’deki yasal kısıtlamalar/engeller nedeniyle yaşanılan mülkiyet ve yapılaşma sorunları ve bu sorunları orta-dan kaldırıcı veya minimum düzeye indirebilecek nitelikteki çözüm önerileri ve bu önerilerin uygulanabilirliği çok büyük bir önem arz etmektedir. Bu çalışmada Türkiye’de kıyıda kalan özel mülkiyete konu taşınmazlarla ilgili olarak mülkiyet ve imar haklarını kısıtlayıcı ve/veya ortadan kaldırıcı hukuki durumların ne olduğu, bu durumlar nedeniyle ortaya çıkan zararların ortadan kalkması veya minimum düzeye indirilebilmesi amacıyla hangi hukuki ve teknik çözümlerin söz konusu ola-bileceği, bu çözüm önerilerinin olumlu ve olumsuz taraflarının neler olduğu, sorunların giderilmesinde en uygun yöntem/yöntemlerin neler olabileceği incelenmiştir. Kıyı alanlarının tespitinde ve bu alanlardaki mülkiyet ve imar haklarının kısıtlanması ve/veya ortadan kalkması durumunda oluşan zararların giderilmesinde gayrimenkul geliştirme ve yönetimi uzmanının üstlendiği rollerin neler olabileceği hususunun teorik olarak değerlendirilmesi yapılmıştır. Teorik değerlendirme yapılırken konuyla ilgili olarak; deniz kıyı alanlarına ilişkin Hatay ili, Samandağ ilçesi, Akdeniz kıyı kesimine ait, tabii göl kıyı alanlarına ilişkin Konya ili, Akşehir ilçesi, Akşehir Gölü kıyı kesimine ait, nehir kıyı alanına ilişkin Sakarya, ili, Pamukova ilçesi Sakarya Nehri kıyı kesimine ait taşınmazlara ilişkin mülkiyet sorunları irdelenmiş ve çözüm önerileri ise kıyı alanlarında genelleme yapılarak sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• kıısıtlama,
• mülkiyet
• kıyı alanları

Kaynakça

1. Aliefendioğlu, Y. (2011). Türkiye'de koruma alanlarındaki taşınmazların kullanımı ve koruma statülerinin taşınmaz piyasaları ve değerlerine etkileri: Muğla ili örneği (Tez No: 123456) [Doktora tezi, Ankara Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
2. Anayasa Mahkemesi. (1991, 18 Eylül). 1990/23E, 1991/29K sayılı karar. https://normkararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr/Dosyalar/Kararlar/KararPDF/1991-29-nrm.pdf
3. Altın, S., & Ülker, Ş. İ. (t.y.). Kıyı kenar çizgisi tespit ve onay işlemleri. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü, Hizmet İçi Eğitim Notları.
4. Anayasa Mahkemesi Kararları Bilgi Bankası. (2020b). D829F7C0–3A9C–4B29–9FAE–02E010906CAB sayılı karar. http://www.kararlaryeni.anayasa.gov.tr/Karar/Content/d829f7c0-3a9c-4b29-9fae-02e010906cab?excludeGerekce=True&wordsOnly=False
5. Eke, F. (1995). Kıyı mevzuatının gelişimi ve planlama. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı, Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğü, 243.
6. Legalbank. (2020a). Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E.1980/1-967 K.1980/1365 T.27.02.1980 Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer. https://legalbank.net/belge/y-hgk-e-1980-1-967-k-1980-1365-t-27-02-1980-devletin-h-220-k-220-m-ve-tasarrufu-altindaki-yer/113800
7. T.C. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı (1997). Kıyı Semineri – Bildiriler. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı, Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğü, Trabzon.
8. Türkiye Cumhuriyeti. (1990, 4 Nisan). 3621 sayılı Kıyı Kanunu. Resmî Gazete (Sayı: 20495). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=3621&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5

9. Türkiye Cumhuriyeti. (1990, 3 Ağustos). Kıyı Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik. Resmî Gazete (Sayı: 20594). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4897&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
10. Türkiye Cumhuriyeti. (1982). Türkiye Cumhuriyeti Anayasası (Kanun No. 2709). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.2709.pdf
11. Uzun, B., & Çelik, N. (2011). Kıyı alanlarındaki kamu taşınmazlarının yönetim sorunları. 7. Kıyı Mühendisliği Sempozyumu, 447–458, Trabzon, Türkiye.
12. Uzun, B., & İnan, H. İ. (2010). Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları ile Türkiye’nin kıyı yönetim politikası. Türkiye’nin Kıyı ve Deniz Alanları VII. Ulusal Kongresi (Cilt 1, ss. 109–121), Trabzon, Türkiye.
13. Ülker, Ş. İ. (2006, Mayıs 3–6). Kıyıda kalan özel mülkiyete konu taşınmazların tapularının iptalleri sonucu oluşan hukuki ve ekonomik sorunlar ve çözüm önerileri [Sözlü bildiri]. TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 16. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, Ankara, Türkiye.
14. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu. (1997, 28 Kasım). E.1996/5, K.1997/3 sayılı karar. https://www.hukuki.net/ictihat/Yargitay_Hukuk_Genel_Kurulu_IBK_1996_5.php
15. Yalova Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü (2006). https://yalova.csb.gov.tr/kiyi-kenar-cizgisi-tespit-calismalari-i-84369.