Araştırma Makalesi

Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri

Cilt: 20 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri

Öz

Japonya İkinci Dünya Savaşının getirdiği yıkıma rağmen sanayileşmeyi ve kalkınmayı hızlı bir biçimde başarabilmiştir. Bu başarı ilgili literatürde mucize olarak nitelenmiştir. Ülkenin mucizevi kalkınma başarısına katkı yapan kültürel, sosyal, siyasal ve ekonomik birçok faktör sayılabilir. Bu çalışmada Japonya’nın hızlı sanayileşmesine ve kalkınmasına yol açan ve onun tecrübesini diğer gelişmekte olan ülkelerden farklılaştıran temel etkenlerin neler olduğunun tespit edilmesi amaçlanmıştır. Konuyla ilgili literatüre dair kapsamlı okumalar ve incelemeler sonucunda Japonya’nın hızlı kalkınmasında en önde gelen etkenlerin şunlar olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Bu etkenler; yüksek bir eğitim düzeyinin varlığı, tasarruf oranlarının yüksek düzeyde olması, stratejik sanayi politikalarının uygulanması ve işletme yönetim sistemiyle bağıntılı şirketler arasındaki dayanışma ağlarının varlığı olarak sıralanabilir. Yüksek eğitim düzeyi hem işgücün hem de toplam faktör verimliliğinin artmasına yol açmaktadır. Yüksek tasarruf düzeyi yüksek yatırım düzeyine ve sermaye birikiminde artışa neden olmaktadır. Sanayi politikası araçlarıyla kaynaklar stratejik sektörlere yönlendirilmektedir. Güven ve birbirini kollamanın merkezi değerler olarak öne çıktığı şirket ağları, ekonomik krizlere karşı güvence unsuru teşkil etmektedir. Elbette ki bu tecrübe birebir diğer gelişmekte olan ülkeler tarafından taklit edilemez. Ancak dünya ekonomik konjonktüründeki değişimi ve her bir ülke ekonomisinin yapısal koşullarındaki farklılıkları dikkate alarak bu tecrübeden yararlı dersler çıkarılabilir.

Anahtar Kelimeler

Japon Kalkınması, Eğitim, Tasarruf, Sanayi Politikası, Şirket Ağları

Kaynakça

  1. Akyüz, Yılmaz ve Gore, Charles, (1998), “The Investment-Profits Nexus In Asian Development”, İçinde, Export-Led versus Balanced Growth in the 1990s: vol 13, (Editör: Singer, Hans, Hatti, Neelambar ve Tandon, Rameshwar), B.R. Publishing Corporation, Delhi, ss: 325-342.
  2. Bairoch, P. (1998), “International Industrialization Levels From 1750-1980”, İçinde, Industrialisation: Critical Perspectives on World Economy Volume II, (Edited: O’Brien, Patrick), Routledge, London, ss: 3-35.
  3. Benli, Yunus Emre ve Buçaklar, Dilber, (2015), “Japon Eğitim Sisteminin Tarihsel Gelişimi”, http://www.tugbacansali.com/2015/12/japon-egitim-sisteminin-tarihsel.html (24.01.2023).
  4. Chang, Ha-Joon, (2011), Kapitalizm Hakkında Size Söylenmeyen 23 Şey, (Çeviren: Tupal, Belgin), Say Yayınları, İstanbul.
  5. Dicken, Peter, (1998), Global Shift: Transforming the World Economy, Third Edition, Paul Chapman Publishing, London.
  6. Ekinci, Abdurrahman, (2010), “Japon Eğitim Sisteminden Türk Eğitim Sistemine İyi Örnekler”, Milli Eğitim, Sayı: 188, Güz/2010, ss: 32-49.
  7. Easterlin, Richard A. (1996), “Niye Bütün Dünya Kalkınmış Değil”, (Çeviren: Öztürk, Sedef), İçinde, Kalkınma İktisadı Yükselişi ve Gerilemesi (Derleyen ve Hazırlayan: Şenses, Fikret), İletişim Yayınları, İstanbul, ss: 65-91.
  8. Fajnzylber, Fernando, (1990), “The United States and Japan as Models of Industrialization”, İçinde, Manufacturing Miracles: Paths of Industrialization in Latin America and East Asia, (Edited: Gereffi, Gary ve Wyman, Donald L.), Princeton University Press, Priceton, New Jersey, ss: 323-352.
  9. Fukuyama, Francis, (1998), Güven: Sosyal Erdemler ve Refahın Yaratılması, (çeviren: Buğdaycı, Ahmet), Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, Ankara.
  10. Hunter, Janet E. (1998), “The Japenese Experience of Economic Development”, İçinde, Industrialisation: Critical Perspectives on World Economy Volume IV, (Edited: O’Brien, Patrick), Routledge, London, ss: 71-141.

Kaynak Göster

APA
Doğan, A., & Zabun, S. (2025). Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 20(1), 1-22. https://izlik.org/JA76KY63GW
AMA
1.Doğan A, Zabun S. Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri. SBAD. 2025;20(1):1-22. https://izlik.org/JA76KY63GW
Chicago
Doğan, Adem, ve Sezgin Zabun. 2025. “Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri”. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi 20 (1): 1-22. https://izlik.org/JA76KY63GW.
EndNote
Doğan A, Zabun S (01 Haziran 2025) Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi 20 1 1–22.
IEEE
[1]A. Doğan ve S. Zabun, “Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri”, SBAD, c. 20, sy 1, ss. 1–22, Haz. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA76KY63GW
ISNAD
Doğan, Adem - Zabun, Sezgin. “Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri”. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi 20/1 (01 Haziran 2025): 1-22. https://izlik.org/JA76KY63GW.
JAMA
1.Doğan A, Zabun S. Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri. SBAD. 2025;20:1–22.
MLA
Doğan, Adem, ve Sezgin Zabun. “Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri”. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, c. 20, sy 1, Haziran 2025, ss. 1-22, https://izlik.org/JA76KY63GW.
Vancouver
1.Adem Doğan, Sezgin Zabun. Japonya’nın Kalkınmasının Temel Belirleyicileri. SBAD [Internet]. 01 Haziran 2025;20(1):1-22. Erişim adresi: https://izlik.org/JA76KY63GW