ORGENERAL CEVAT ÇOBANLI PAŞA’NIN ÇANAKKALE BOĞAZI MUHAREBELERİNDEKİ ASKERÎ FAALİYETLERİ
Öz
Osmanlı Devleti dünya harbine dahil olduğunda
hususî bir mevki olan Çanakkale Boğazı’nın müdafaası büyük bir önem arz
etmişti. Öyle ki İtilaf Devletleri Çanakkale Boğazı’nı geçmekle İstanbul’u
işgal etme ve müttefikleri Rusya’yla irtibat kurma imkânına sahip
olabileceklerdi. İngiltere’de uzun süren tartışmalardan sonra Bahriye Nâzırı
Winston Churchill Harp Konseyi’ni Çanakkale’ye saldırı konusunda ikna etmişti.
Bu kararın ardından İngilizler Boğaz’ı geçme planları üzerinde çalıştılar.
Harbin eşiğinde olunmasına rağmen Çanakkale Boğazı’nın müdafaasına yönelik elde
sadece Alman Amiral Schack’a ait bir rapor vardı. Cevat Paşa Çanakkale
Müstahkem Mevki Komutanlığı’na atandığı tarihten itibaren Boğaz’ın savunma
planları üzerinde durdu. Schack’ın planı yerine yeni bir plan hazırlandı. Cevat
Paşa’nın komutanlığında Müstahkem Mevkinin hazırlamış olduğu plan ve bu plan
doğrultusunda alınan tedbirler 19 Şubat 1915’te başlayan düşman bombardımanına
karşı 18 Mart’ta büyük bir zafer kazanılmasını sağladı.
Anahtar Kelimeler
Cevat Paşa,Müstahkem Mevki Komutanlığı,Amiral Schack,mayın,18 Mart
Kaynakça
- Ahmad, F. (1971), İttihat ve Terakki, çev. Nuran Ülken, İstanbul, Sander Yayınları.
- Akalın, D. (2015), “Dünya Savaşı Öncesinde Goeben ve Breslau’ın Akdeniz’deki Faaliyetleri ve Çanakkale’ye Gelişleri”, Yeni Türkiye, Ankara, 65: 146-161.
- Akbay, C. (2014), Osmanlı İmparatorluğu’nun Siyasi ve Askeri Hazırlıkları İle Harbe Girişi, Ankara, Genelkurmay Atase Başkanlığı Yayınları.
- Aksakal, M. (2010), Harb-i Umûmî Eşiğinde Osmanlı Devleti Son Savaşına Nasıl Girdi?, İstanbul, Bilgi Üniversitesi Yayınları.
- Artuç, İ. (2015), 1915 Çanakkale Savaşı, İstanbul, Kastaş Yayınevi.
- Aspinal – Oglander, C.F. (2005), Büyük Harbin Tarihi Çanakkale Gelibolu Askeri Harekatı, Cilt I, çev. Metin Martı, İstanbul, Arma Yayınları.
- Atabey, F. (2014), Çanakkale Muharebelerinin Deniz Cephesi, Ankara, Türk Tarih Kurumu.
- ATASE (2012), Askerî Tarih Belgeleri Dergisi, Ankara, 132.
- Birinci Dünya Savaşı’nda Çanakkale Cephesi, Cilt V, 1. Kitap, Ankara, ATASE Daire Başkanlığı Yayınları.
- Atatürk, M. K. (2012), Arıburnu Muharebeleri Raporu, Ankara, ATASE Yayınları.
