Koca Râgıb Paşa’nın Şiirlerinde Sebk-i Hindî Tesiri
Öz
Sebk-i Hindî, Türk edebiyatında XVII. yüzyıldan itibaren etkili olmaya başlamış ve her şairin şiirinde ayrı özellikleriyle karşımıza çıkmıştır. Nef’î’de mübalağa, Nâbî’de hikemî ve söylenmemiş yeni manalar şeklinde görülen bu üslup, Koca Râgıb Paşa’nın şiirlerinde tıpkı Nâbî’de olduğu gibi, ilk plânda hikemî mana olarak karşımıza çıkmaktadır. Sebk-i Hindî, Koca Râgıb’ın şiirlerinde hikemî mananın yanı sıra bazı dil ve muhteva özellikleri ile de etkili olmuştur. Bu özellikler, genişletilmiş tamlamalar ve birleşik yapılar, yeni-orijinal kelime ve terkipler/tamlamalar, somutlaştırma ve alışılmamış bağdaştırmalar, konuşma diline ve avâma ait kelimeler, Türkçe dil unsurları yerine Farsça dil unsurlarının kullanımı, şiir dilinden sapmalar, mübalağa ve aşırı hayalcilik, örnekleme beyit sistemi, yeni imajlar ve kavramlar şeklindedir
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Babacan, İ. (2008), Klasik Türk Şiiri’nde Sebk-i Hindî (Hint Üslubu),Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üni. Sos. Bil. Ens., Ankara.
- Bilkan, A. F. (2004). “Nazım (Orta Klasik Dönem)”, Türk Dünyası Edebiyatı Tarihi C. 5, Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları
- Bilkan, A. F. (2007). “Orta Klasik Dönem (1600-1700) Siir”, Türk Edebiyatı Tarihi C.II, İstanbul: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları
- Bilkan, A. F.; AYDIN, Ş. (2007). Sebk-i Hindî ve Türk Edebiyatında Hint Tarzı, İstanbul: 3F Yayınevi
- Demir, S. (2006), “Tecellî’nin İki Beyti Üzerinde Sebk-i Hindî ile İlgili Yorumlar”, Sözde ve Anlamda Farklılaşma: Sebk-i Hindî (Haz. H. Aynur, M. Çakır, H. Koncu), İstanbul: Turkuaz Yayınları
- Demirbağ, Ö. (1999), Koca Râgıb Paşa ve Dîvân-ı Râgıb (Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Basılmamış Doktora Tezi), Van.
- Demirel, Ş. (2006), “17. Yüzyıl Sebk-i Hindî Şairlerinden Nâilî ve Fehîm’in Şiirlerinde Soyutlama ya da Alışılmamış Bağdaştırmalar”, Sözde ve Farklılaşma-Sebk-i Hindî (Haz. H. Aynur, M. Çakır, H. Koncu), İstanbul: Turkuaz Yayınları Anlamda
- Dilçin, C. (2009), “Divan Şiirine Stilistik Yaklaşım”, Uluslararası Türk Dili ve Edebiyatı Kongresi, C. 2 (Bildiriler-Türk Edebiyatında Üslûp Arayışları), İstanbul Kültür Üniversitesi Yayınları: 121-137
- Gibb, E. J. W. (1999). Osmanlı Şiir Tarihi, C. III-IV (Çev. Ali Çavuşoğlu), Ankara: Akçağ Yayınları
- Hüseyin Muhammedzâde Sadîk (1370/1990), Şerh-i Gazelhâ-yı Sâib-i Tebrizî, Tahran: İntişârâtî-i Elest
