POLİTİKA YAPIM SÜREÇLERİNDE BİLİM İNSANLARININ ROLLERİ: COVID-19 İLE MÜCADELE KAPSAMINDA OLUŞTURULAN BİLİM KURULU ÖRNEĞİ

Öz

Bilimsel bilgi insanlığın birçok alanda ve konuda gelişim göstermesine olanak sağlamıştır. Bu doğrultuda bilim, insanlığın içinde bulunduğu evren hakkında daha fazla bilgi sahibi olmasına ve evrende herhangi bir alanda var olan bilinmezliğin azaltılmasına zemin hazırlamaktadır. Bilimsel bilgi politika yapımı ve karar alma süreçlerinde de kullanılmaktadır. Bilim insanları politika yapımı ve karar alma süreçlerinde politikacılara uzman sıfatıyla bilimsel bilgiler sunmaktadırlar. Diğer bir ifade ile politikacılar, politikalarını oluşturma sürecinde bilim insanlarını otorite kaynağı olarak gördükleri için faydalanmaktadırlar. Çalışmada, Covid-19 salgını ve bu salgın ile mücadele etmek amacıyla Türkiye’de oluşturulan bilim kurulu ele alınmıştır. Bu doğrultuda bilim kurulunun salgın politikaları oluşturulma sürecinde üstlendikleri rol Pielke’nin geliştirdiği analitik çerçeve doğrultusunda belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışma neticesinde, bilim kurulu ve üyelerinin Science Arbiter (bilim arabulucusu) ve Pure Scientist (salt bilim insanı) rollerine tekabül etmediği ve kendilerini Honest Broker (Dürüst Aracı) olarak görebilecekleri ancak siyasetin içerisinde yer aldıkları için bu süreçte Issue Advocate (Savunucu, Yandaş) rolüne dönüşebilecekleri sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Bilim
• Pandemi
• Covid-19
• Salgın Politikaları
• Bilim İnsanlarının Politikadaki Rolleri

ROLES OF SCIENCE PEOPLE IN POLICY MAKING PROCESSES: THE EXAMPLE OF THE SCIENTIFIC COMMITTEE FORMED IN THE SCOPE OF THE COMBAT AGAINST COVID-19

Öz

Scientific knowledge has enabled humanity to develop in many fields and subjects. Accordingly, science provides the ground for having more information about the universe in which humanity is located and reducing the uncertainty in any field in the universe. Scientific knowledge is also used in policy making and decision making processes. Scientists provide scientific information to politicians as experts in policy making and decision making processes. In other words, politicians benefit from the fact that they see scientists as a source of authority in the process of creating their policies. In the study, Covidien-19 epidemic and created in order to this epidemic science committee in Turkey were discussed. Accordingly, the role of the scientific committee in the process of establishing epidemic policies was tried to be determined in line with the analytical framework developed by Pielke. As a result of the study, it was concluded that the scientific committee and its members did not correspond to the Science Arbiter and Pure Scientist roles and the scientific committee and its members could see themselves as Honest Broker, but they could turn into the role of Issue Advocate in this process because they were involved in politics.

Anahtar Kelimeler

• Science
• Pandemic
• Covid-19
• Epidemic Policies
• The Roles of Scientist in Politics.

Kaynakça

1. KAYNAKÇA 663 Sayılı Kararname. (2011). Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname. Resmi Gazete Sayı: 28103.
2. Armstrong, F. T. (2002). “Ways to Make Analysis Relevant But Not Prescriptive,” Studies in Intelligence, 46 (3), p. 27 – 32.
3. Battal, İ. (2014). “Ebola Virüsü Hastalığı”, T.C. Sağlık Bakanlığı – Türkiye Halk Sağlığı Kurumu, Erişim Adresi: https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:IrHivtb2ksJ:https://www.ekmud.org.tr/sunum/indir/188-ebola-virusuhastaligi+&cd=6&hl=tr &ct=clnk&gl=tr, Erişim Tarihi: 02.06.2020.
4. Demirci, M. (2014). “Çevre Politikasında Bilimin Otoritesi”, Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, Sayı:22, s. 174 – 202.
5. İstanbul Tabip Odası, (2010). “Pandemik İnfluenza A H1n1v (Domuz Gribi) Bilimsel Danışma Ve İzleme Kurulu Toplantısı Yapıldı”, Erişim Adresi: https://www.istabip.org.tr/1235-ttb-pandemk-nfluenza-a-h1n1v-domuz-grb-blmsel-danima-ve-zleme-kurulu-toplantisi-yapildi-.html, Erişim Tarihi: 01.06.2020.
6. Karaaslan, Y. S. & Yener, D. (2020). “Türkiye Koronavirüse Karşı Tedbirlerinin Aldı”, 25 Şubat 2020 Tarihli Anadolu Ajansı Haberi, Erişim Adresi:https://web.archive.org/web/20200330141147/https://www.aa.com.tr/tr/koronavirus/turkiye-koronaviruse-karsi-tedbirlerini-aldi/1744654, Erişim Tarihi: 25.04.2020.
7. Karakuş, A. (2020). “Koronavirüs Bilim Kurulu Üyeleri ile Bir Araya Geldi: ‘Bana Bir Şey Olmaz’ Demeyin”, 23 Mart 2020 Tairhli Milliyet Gazetesi, Erişim Adresi: https://www.milliyet.com.tr/yazarlar/abdullah-karakus/milliyet-koronavirus-bilim-kurulu-uyeleri-ile-bir-araya-geldi-bana-bir-sey-olmaz-demeyin-6171625, Erişim Tarihi: 25.04.2020.
8. Karataş, A. A. (2020). “Sağlık Bakanı Koca duyurmuştu! İşte ikinci bilim kurulundaki o isimler…”, 06.04.2020 Tarihli Hürriyet Gazetesi, Erişim Adresi: https://www.hurriyet.com.tr/gundem/saglik-bakani-koca-duyurmustu-iste-ikinci-bilim-kurulundaki-o-isimler-41487377, Erişim Tarihi: 01.06.2020.

9. Pielke, R. A. (2007). The Honest Broker Making Sense of Science in Policy and Politics, First Edition, Cambridge: Cambridge University Press.
10. Rittel, H.W., & Webber, M. M. (1973). “Dilemmas in a General Theory of Planning”, Policy Sciences, 4(2), 155-169.
11. Türk Tabipler Birliği, (2009). Türk Tabipler Birliği Pandemik İnfluenza A H1N1 (Domuz Gribi) Bilimsel Danışma ve İzleme Kurulu. “Domuz Gribi Hakkında En Çok Sorulan Sorular”, Erişim Adresi: https://www.ttb.org.tr/h1n1/index.php?option=com_content&view=article&id=111&Itemid=132, Erişim Tarihi: 01.06.2020.
12. Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı, (2014). “Ebola Virüs Vaka Yönetimi Bilim Kurulu Çalışması”, Erişim Adresi: http://www.cocukenfeksiyondergisi.org/upload/documents/201403/131-471. pdf, Erişim Tarihi: 02.06.2020.
13. Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı (2020). COVID-19 (Sars-CoV-2 Enfeksiyonu) Rehberi Bilim Kurulu Çalışması, Ankara: Sağlık Bakanlığı Yayını, Erişim Adresi: https://covid19bilgi.saglik.gov.tr/depo/rehberler/COVID-19_Rehberi.pdf, Erişim Tarihi: 20.04.2020.
14. Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı (2020a). “Bakan Fahrettin Koca, Bilim Kurulu Toplantısı’nın Ardından Açıklama Yaptı” 03.04.2020 Tarihli Açıklama, Erişim Adresi: https://www.saglik.gov.tr/TR,64896/bakan-fahrettin-koca-bilim-kurulu-toplantisinin-ardindan-aciklama-yapti.html, Erişim Tarihi: 25.04.2020.
15. Ulu, K & Kördemirci, İ. (2020). “Sağlık Bakanı Fahrettin Koca Son Durumu Açıkladı: Koronavirüsten Can Kaybı 725'e Yükseldi” 07.04.2020 Tarihli Demirören Haber Ajansı Haberi, Erişim Adresi: https://www.dha.com.tr/politika/saglik-bakani-fahrettin-koca-son-durumu-acikladi-koronavirusten-can-kaybi-725e-yukseldi/haber-1764927, Erişim Tarihi: 25.04.2020.
16. World Health Organization. (2020). “General's Opening Remarks at the Media Briefing on COVID-19 - 11 March 2020”, Erişim Adresi: https://www.who.int/dg/speeches/detail/who-director-general-s-opening remarks-at-the-media-briefing-on-covid-19---11-march-2020, Erişim Tarihi: 01.06.2020.
17. Yalçınkaya, H. (2020). “Uzmanları Bir Araya Getiren Bilim Kurulu Nasıl Kuruldu?”, 25 Mart 2020 Tarihli Jurnal.ist Gazetesi, Erişim Adresi: https://www.gzt.com/jurnalist/uzmanlari-bir-araya-getiren-bilim-kurulu-nasil-kuruldu-3531656, Erişim Tarihi: 25.04.2020.
18. Yener, D. (2020). “Türkiye'nin Koronavirüsle Mücadele Politikasına 'Bilim Kurulu' Yön Veriyor”, 24 Mart 2020 Tarihli Anadolu Ajansı Haberi, Erişim Adresi: https://www.aa.com.tr/tr/koronavirus/turkiyenin-koronavirusle-mucadele-politikasina-bilim-kurulu-yon-veriyor/1777215, Erişim Tarihi: 01.06.2020.
19. Yılmaz, A. (2020). “İşte Kovid-19 Savaşçısı Bilim İnsanları”, 28 Şubat 2020 Tarihli Milliyet Gazetesi, Erişim Adresi: https://www.milliyet.com.tr/gundem/iste-kovid-19-savascisi-bilim-insanlari-6154577, Erişim Tarihi: 25.04.2020.
20. Yılmaz, M. (2020a). “20 Nisan 2020 Tarihi İtibariyle Covid-19 Virüsünün Dünyadaki Coğrafi (Kıtalara Ve Ülkelere Göre) Dağılımı”, Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, Cilt: 7, Sayı:4 s. 17-44.