ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ

Ayşe Fikriye Sarsıkoğlu; Feride Bacanlı

doi:10.46778/goputeb.563461

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ

Abstract

Bu araştırmanın amacı üniversite öğrencilerinin algıladıkları kariyer engelleri ve cinsiyetin birlikte kariyer uyumluluklarını yordayıp yordamadığını belirlemektir. Bu araştırmada üniversite öğrencilerinin kariyer uyumluluklarının kariyer karar verme durumlarına göre incelenmesi de amaçlanmıştır. Çalışma grubu 190 (%53,4) kadın, 166 (%46,6) erkek olmak üzere toplam 356 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmada veriler Algılanan Kariyer Engelleri Ölçeği (AKEÖ, Sürücü, 2011), Kariyer Uyum Yetenekleri Ölçeği (KUYÖ, Büyükgöze Kavas, 2014) ve Kişisel Bilgi Formu kullanılarak toplanmıştır. Verileri çözümlemek için Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi ve bağımsız gruplar t testi kullanılmıştır. Araştırmanın bulguları üniversite öğrencilerinin algıladıkları kariyer engellerinin ve cinsiyetin birlikte kariyer uyumluluğu toplam puanını (% 12) ve alt ölçeklerini (İlgi; %19, Kontrol; %5,9, Merak; %11,4, Güven; %14,6) yordadığını göstermiştir. Sonuçlar, ilgili literatüre dayanılarak tartışılmış, araştırmanın sınırlılıkları, teoriğe ve pratiğe yönelik katkıları sunulmuştur. Gelecekte kariyer psikolojik danışmanlığı ve rehberliği alanında yapılacak teorik ve uygulamalı araştırmalara yönelik öneriler sunulmuştur.

Keywords

Kariyer Engelleri,Kariyer Uyumluluğu

References

Balın, E. (2008). The role of perceived career barriers and gender in predicting commitment to career choices of university students. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Ankara.
Brown S.D. ve Lent, R.W., (1996). A social cognitive framework for career choice counseling. The Career Development Quarterly, 44(4), 354-366. DOI: 10.1002/j.2161-0045.1996.tb00451.x
Büyükgöze-Kavas, A. (2014). Validation of the career adapt-abilities scale Turkish form and its relation to hope and optimism. Australian Journal of Career Development, 23(3), 125-132. DOI:10.1177/1038416214531931
Cardoso, P., ve Moreira, J. M. (2009). Self-efficacy beliefs and the relation between career planning and perception of barriers. International Journal for Educational and Vocational Guidance, 9(3), 177.
Coetzee, M., ve Harry, N. (2015). Gender and hardiness as predictors of career adaptability: an exploratory study among Black call centre agents. South African Journal of Psychology, 45(1), 81-92.
Constantine, M. G., Wallace, B. C., and Kindaichi, M. M. (2005). Examining contextual factors in the career decision status of African American adolescents. Journal of Career Assessment,13, 307-319. DOI: 10.1177/1069072705274960
Creed, P.A., W. Patron, and Bartrum D. (2004). Internal and external barriers, cognitive style, and career development variables of focus and indecis on. Journal of Career Development 30(4), 277294.
Creed, P.A., Conlon, E.G., and Zimmer Gembeck, M.J. (2007). Career barriers and reading ability as correlates of career aspirations and expectations of parents and their children. Journal of Vocational Behavior, 70, 242258. DOI: 10.1016/j.jvb.2006.11.001
Del Corso, J. J., Rehfuss, M. C., ve Galvin, K. (2011). Striving to adapt: Addressing Adler’s work task in the 21st century. The Journal of Individual Psychology, 67(2), 88–106.
Diemer, M. A., ve Blustein, D. L. (2007). Vocational hope and vocational identity: Urban adolescents’ career development. Journal of Career Assessment, 15(1), 98-118.

Doherty, M. (2009). When the working day is through: the end of work as identity?. Work, employment and society, 23(1), 84-101.
Eryılmaz, A., ve Kara, A. (2018). Öğretmen Adaylarının Kariyer Uyumlulukları: Kariyer Kararı Yetkinlik Beklentisi ve Kariyer Engelleri Açısından İncelenmesi. International Online Journal of Educational Sciences, 10(2).
Ferreira, N. (2012). Constructing a psychological career profile for staff retention. Unpublished doctoral dissertation, University of South Africa, South Africa
Guan, Y., Deng, H., Sun, J., Wang, Y., Cai, Z., Ye, L., ... ve Li, Y. (2013). Career adaptability, job search self-efficacy and outcomes: A three-wave investigation among Chinese university graduates. Journal of Vocational Behavior, 83(3), 561-570.
Gushue, G. V., Clarke, C. P., Pantzer, K. M., ve Scanlan, K. R. (2006). Self‐efficacy, perceptions of barriers, vocational identity, and the career exploration behavior of Latino/a high school students. The Career Development Quarterly, 54(4), 307-317.
Hirschi, A. (2009). Career adaptability development in adolescence: Multiple predictors and effect on sense of power and life satisfaction. Journal of Vocational Behavior, 74(2), 145-155.
Kalafat, T. (2014). Kariyer geleceği algısını etkileyen kişisel faktörlerin belirlenmesine yönelik bir model çalışması. Yayımlanmamış doktora tezi. Ankara Üniversitesi Eğitim bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Kalleberg, A. L., Reynolds, J., ve Marsden, P. V. (2003). Externalizing employment: flexible staffing arrangements in US organizations. Social Science Research, 32(4), 525-552.
Kenny, M. E., Blustein, D. L., Chaves, A., Grossman, J. M., ve Gallagher, L. A. (2003). The role of perceived barriers and relational support in the educational and vocational lives of urban high school students. Journal of Counseling Psychology, 50(2), 142.
Kenny, M. E., ve Bledsoe, M. (2005). Contributions of the relational context to career adaptability among urban adolescents. Journal of Vocational Behavior, 66(2), 257-272.
Kuzgun, Y., (2014). Meslek gelişimi ve danışmanlığı. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
Lent, R.W. (2005). A Social Cognitive View Of Career Development And Counselling. In Brown, S.D ve Lent, R.W. (Eds.). Career Development and Counselling: Putting Theory and Research to Work. (pp. 101-130) New Jersey: John Wiley&Sons.
Lent, R. W. (2013). Career‐life preparedness: Revisiting career planning and adjustment in the new workplace. The Career Development Quarterly, 61(1), 2-14.
Lent, R. W., Brown, S. D., ve Hackket, G., (2000). Contextual supports and bariers to career choice: A social cognitive analysis. Journal of Counseling Psychology, 47, 36-49.
Lent, R. W., Brown, S. D., ve Hackket, G., (2002). Social cognitive career theory. In Brown, D. (Ed.), Career choice and development (4th Edition) (pp. 255-311). San Francisco: Jossey-Bass.
Lent, R. W., Brown, S. D., Schmidt, J., Brenner, B., Lyons, H., ve Treistman, D. (2003). Relation of contextual supports and barriers to choice behavior in engineering majors: Test of alternative social cognitive models. Journal of Counseling Psychology, 50(4), 458.
Leon, C. A. (2009). Racial identity, perceived barriers, coping efficacy, and career indecision among African American adolescents. Unpublished doctoral dissertation, Fordham University, New York.
McWhirter, E. H. (1997). Perceived barriers to education and career: Ethnic and gender differences. Journal of vocational behavior, 50(1), 124-140.
Patton, W., Creed, P. A., ve Watson, M. (2003). Perceived Work Related and Non‐work Related Barriers in the Career Development of Australian and South African Adolescents. Australian Journal of Psychology, 55(2), 74-82. DOI:10.1080/00049530412331312924
Pouyaud, J., Vignoli, E., Dosnon, O., ve Lallemand, N. (2012). Career adapt-abilities scale-France form: Psychometric properties and relationships to anxiety and motivation. Journal of Vocational Behavior, 80(3), 692-697.
Quimby, J. L., ve O'Brien, K. M. (2004). Predictors of student and career decision‐making self‐efficacy among nontraditional college women. The Career Development Quarterly, 52(4), 323-339.
Rossier, J., Zecca, G., Stauffer, S. D., Maggiori, C., ve Dauwalder, J. P. (2012). Career Adapt-Abilities Scale in a French-speaking Swiss sample: Psychometric properties and relationships to personality and work engagement. Journal of Vocational Behavior, 80(3), 734-743.
Savickas, M. L. (1997). Career adaptability: An integrative construct for life‐span, life‐space theory. The career development quarterly, 45(3), 247-259. DOI:10.1002/j.2161-0045.1997.tb00469.x
Savickas, M. L., (2002). Career construction: A developmental theory of vocational behavior. In Brown, D. (Ed.), Career choice and development (4th Edition) (pp. 149-205). San Francisco: Jossey-Bass.
Savickas, M.L. (2005). The Theory and Parctice of Career Construction. In Brown, S.D ve Lent, R.W. (Eds.). (2005). Career Development and Counselling: Putting Theory and Research to Work. New Jersey: John WileyveSons.
Savickas, M. L., Nota, L., Rossier, J., Dauwalder, J. P., Duarte, M. E., Guichard, J., ... ve Van Vianen, A. E. (2009). Life designing: A paradigm for career construction in the 21st century. Journal of vocational behavior, 75(3), 239-250.
Savickas, M. L., ve Porfeli, E. J. (2012). Career Adapt-Abilities Scale: Construction, reliability, and measurement equivalence across 13 countries. Journal of vocational behavior, 80(3), 661-673.
Sharf, R.S. (2013). Applying Career Development Theory to Counseling. USA:Brooks/Cole Cengage Learnings.
Shin, Y. J., ve Lee, J. Y. (2016). Attachment, career-Choice pessimism, and intrinsic motivation as predictors of college Students’ career adaptability. Journal of Career Development, DOI: 10.1177/0894845316653472.
Stead, G. B., Els, C., and Fouad, N.A. (2004). Perceived career barrier among South African high school students. South African. Journal of Psychology, 34, 38-53.
Super, D. E. (1980). A life-span, life-space approach to career development. Journal of vocational behavior, 16(3), 282-298.
Sürücü, M. (2011). Mesleki seçim hedeflerinin kariyer engelleri ve sosyal bilişsel değişkenler tarafından yordanmasına ilişkin bir model sınaması. Yayımlanmamış doktora tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Soresi, S., Nota, L. ve Ferrai, L. (2012). Career adapt-abilities scale-Italian form: Psychometric properties and relationships to breadth of interests, quality of life and perceived barriers. Journal of Vocational Behavior, 80, 705-711.
Tien, H. L. S., Lin, S. H., Hsieh, P. J., ve Jin, S. R. (2014). The career adapt-abilities scale in Macau: Psychometric characteristics and construct validity. Journal of Vocational Behavior, 84(3), 259-265.
Tolentino, L. R., Garcia, P. R. J. M., Lu, V. N., Restubog, S. L. D., Bordia, P., ve Plewa, C. (2014). Career adaptation: The relation of adaptability to goal orientation, proactive personality, and career optimism. Journal of Vocational Behavior, 84(1), 39-48.
Tolentino, L. R., Sedoglavich, V., Lu, V. N., Garcia, P. R. J. M., ve Restubog, S. L. D. (2014). The role of career adaptability in predicting entrepreneurial intentions: A moderated mediation model. Journal of Vocational Behavior, 85(3), 403-412.
Ulaş, Ö. (2016) Kariyer kararı verme öz-yetkinliği:bir model testi Yayımlanmamış doktora tezi.Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Urbanaviciute, I., Pociute, B., Kairys, A., ve Liniauskaite, A. (2016). Perceived career barriers and vocational outcomes among university undergraduates: Exploring mediation and moderation effects. Journal of Vocational Behavior, 92, 12-21.
Van Vianen, A. E., Klehe, U. C., Koen, J., ve Dries, N. (2012). Career adapt-abilities scale—Netherlands form: Psychometric properties and relationships to ability, personality, and regulatory focus. Journal of Vocational Behavior, 80(3), 716-724.
Zacher, H. (2014). Individual difference predictors of change in career adaptability over time. Journal of Vocational Behavior, 84(2), 188-198.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Ayşe Fikriye Sarsıkoğlu ^*
0000-0002-3532-8458
Türkiye

Feride Bacanlı
0000-0002-5712-3867
Türkiye

Publication Date

October 29, 2019

Submission Date

May 12, 2019

Acceptance Date

October 13, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 2019 Number: 13

DOI

https://doi.org/10.46778/goputeb.563461

IZ

https://izlik.org/JA75ZR83PP

APA

Sarsıkoğlu, A. F., & Bacanlı, F. (2019). ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ. International Journal of Turkish Education Sciences, 2019(13), 95-113. https://doi.org/10.46778/goputeb.563461

AMA

1.Sarsıkoğlu AF, Bacanlı F. ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ. IJTES. 2019;2019(13):95-113. doi:10.46778/goputeb.563461

Chicago

Sarsıkoğlu, Ayşe Fikriye, and Feride Bacanlı. 2019. “ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ”. International Journal of Turkish Education Sciences 2019 (13): 95-113. https://doi.org/10.46778/goputeb.563461.

EndNote

Sarsıkoğlu AF, Bacanlı F (October 1, 2019) ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ. International Journal of Turkish Education Sciences 2019 13 95–113.

IEEE

[1]A. F. Sarsıkoğlu and F. Bacanlı, “ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ”, IJTES, vol. 2019, no. 13, pp. 95–113, Oct. 2019, doi: 10.46778/goputeb.563461.

ISNAD

Sarsıkoğlu, Ayşe Fikriye - Bacanlı, Feride. “ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ”. International Journal of Turkish Education Sciences 2019/13 (October 1, 2019): 95-113. https://doi.org/10.46778/goputeb.563461.

JAMA

1.Sarsıkoğlu AF, Bacanlı F. ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ. IJTES. 2019;2019:95–113.

MLA

Sarsıkoğlu, Ayşe Fikriye, and Feride Bacanlı. “ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ”. International Journal of Turkish Education Sciences, vol. 2019, no. 13, Oct. 2019, pp. 95-113, doi:10.46778/goputeb.563461.

Vancouver

1.Ayşe Fikriye Sarsıkoğlu, Feride Bacanlı. ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER ENGELLERİ İLE KARİYER UYUMLULUKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ. IJTES. 2019 Oct. 1;2019(13):95-113. doi:10.46778/goputeb.563461

Cited By

SAĞLIK HİZMETLERİ MESLEK YÜKSEKOKULU ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER UYUMLARININ İNCELENMESİ / Examination Of Career Adaptation Of Health Services Vocational School Students

Uluslararası Ekonomi İşletme ve Politika Dergisi

https://doi.org/10.29216/ueip.1088022

Eğitim Fakültesi Son Sınıf Öğrencilerinin Kariyer Kararlılığının Yordayıcıları: Kariyer Uyum Yetenekleri, Planlanmış Rastlantı Becerileri ve Toplumsal Cinsiyet Rolleri

Kariyer Psikolojik Danışmanlığı Dergisi

https://doi.org/10.58501/kpdd.12842893

Yükseköğretim Kurumlarında Gerçekleştirilen Kariyer Araştırmalarının İçerik Analiz Yöntemi ile İncelenmesi

Uluslararası Davranış, Sürdürülebilirlik ve Yönetim Dergisi

https://doi.org/10.71444/jobesam.1597283

Investigating the Relationship Between Perceived Career Barriers and Occupational Anxiety of Preservice Teachers

Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi

https://doi.org/10.31592/aeusbed.1579787

Voices of the Future: Turkish Undergraduate and Graduate Students’ Career Perceptions, Challenges, and Career Counseling Expectations

Kariyer Psikolojik Danışmanlığı Dergisi

https://doi.org/10.58501/kpdd.1534705