Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler

Ebru Onurlubaş; Arslan Zafer Gürler

doi:10.13002/jafag925

Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler

Öz

Teknolojik gelişme, ekonomik ve sosyal refahın artması tüketicilerin büyük çoğunluğunun gıda tüketimi üzerine olan hassasiyetini arttırmış ve satın alma davranışlarını değiştirmiştir. Bu çalışmada, Tokat Merkez İlçede yaşayan tüketicilerin gıda tüketimi, davranışları ve bunları etkileyen faktörlerin belirlenmesi, gıda güvenliği konusunda bilinç düzeylerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırma kapsamında veriler, 401 hane ile yapılan tüketici anketi aracılığıyla toplanmıştır. Tüketicilerin, %68.6’sının gıda güvenliği kavramını duyduğu, %31.4’ünün ise gıda güvenliği kavramını duymadığı saptanmıştır. Tüketicilerin gıda ürünleri satın alırken önemli ölçüde son kullanma tarihine baktıkları tespit edilmiştir. Ayrıca gıda güvenliğiyle ilgili bilgileri en fazla radyo-televizyon programlarından edindikleri ve gıda satın almada en çok TV reklamlarından etkilendikleri ortaya konmuştur. Tüketicilerin %75.8 gibi önemli bir kısmı, güvenilir gıda için fazladan ödeme yapmaya razı oldukları belirlenmiştir. Gıda güvenliği kavramını duyanların profillerini etkileyen değişkenleri belirlemek için binary logit analizi uygulanmıştır. Buna göre yaş grubu, eğitim düzeyi, gelir ve annenin çalışma durumu, gıda güvenliği kavramının duyulmasında önemli değişkenler olarak saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Aksu H (2000). Gıda Endüstrisinde HACCP Sistemi ve Güvenli Gıda Üretimi. Yemekhanelerde ve Lokantalarda Gıda Sağlığı ve Temizliği Semineri. İstanbul: İstanbul Ticaret Odası Yayını.
Asseal H (1992). Consumer Behavior and Marketing Action. New York University, PSW-Kent Publishing Company, Boston, USA.
Badrie N, Gobin A, Dokeran S, Duncan R (2006). Consumer Awarenes And Perception To Food Safety Hazardsbin Trinidad, West İndies. Food Control, (17)370-377.
Bosi AT (2003). Gıda güvenliği ve güvencesi. Türk Belediyecilik Sempozyumu (SABEM) www.sabem.saglik.gov.tr/kaynaklar/2989.pdf (16.01.2007)
Bulduk S (2003). Gıda ve Personel Hijyeni, Detay Yayıncılık, 179 s., ISBN No: 975-8326-71-6, Ankara.
Burnkrant RE, Cousineau A (1975). Informational and Normative Social Influence in Buyer Behavior. Journal of Consumer Research, 2 (3), 206-215.
Biloukha OO, Utermohlen V (2001). Healthy eating in Ukraine: attitudes, barriers and information sources. Public Health Nutr, 4 (2) 207-215.
Caswell JA, Modjuzska EM (1996). Using Informational Labeling to Influence the Market for Quality in Food Products. American Journal of Agricultural Economics 78: s.1248-1253.

Cutura M (2006). The impacts of ethnocentrism on consumer evaluation processes and willingness to buy domestic vs. imported good in the case of Bosnia and Herzegovina. South East European Journal of Economics and Business, 1(2), 54-63
Crocket JS, Potter DJ, Wngt SM, Bacheller A (1992). Validation of a self reported shelf inventory to measure food purchase behavior. Journal ofthe American Dietetic Association, 92 (6): 694-697.
Dölekoğlu C (2003). Tüketicilerin İşlenmiş Gıda Ürünlerinde Kalite Tercihleri, Sağlık Riskine Karşı Tutumları ve Besin Bileşimi Konusunda Bilgi Düzeyleri (Adana Örneği) TEAE, Temmuz, Yayın no:105, ISBN 975-407-128-4. Ankara.
Emeksiz F, Albayrak M, Güneş E, Özçelik A, Özer OO, Taşdan K (2005). Türkiye’de tarımsal ürünlerin pazarlama kanalları ve araçların değerlendirilmesi, Türkiye Ziraat Mühendisliği VI. Teknik Kongresi, Cilt:2, 1155-1171, Ankara.
FAO (2000). Handbook for Defining and Setting up a Food Security Information and Early Warning System (FSIEWS), Rome.
Gujarati ND (1992). Essential of Econometrics, Mc Graw Hill, New York. 1999, Temel Ekonometri, Çeviren: Şenesen, Ü., Şenesen, G.G., literatür yayıncılık, İstanbul. s. 849
Henson SJ, Traill B (1993). The Demand for Food Safety. Market Imperfections and the Role of Government, Food Policy, (18) 152-162.
Kavas G, Kınık Ö (2000). Gıdaların etiketlenmesi ve etiket standartlarına uygunluğunun incelenmesi. Gıda Dergisi, (10)77-85.
Laajami A, Briz JE (1992). Analisis del consuma de la carne de ovino en Espana.Revista de Estudios Agro-Sociales, Ministerio De Agricultura, Pesca Alimentacion, Espana.
Leisinger KM (2000). Population Growth, Food Security, and Civil Society, Development and Cooperation, , DSE, Berlin, (1)9-12.
Lessing VP, Park CW (1978). Promotional Perspective of Reference Group Influence:Advertising Implication. Journal of Advertising, 7 (2), 41-47.
Okumuş A, Bulduk S (2003). Tüketicilerin süper marketlerdeki alışveriş alışkanlıkları ve ürün seçimini etkileyen etmenler, Dokuz eylül üniversitesi, sosyal bilimler enstitüsü dergisi, 5(4), 70-83.
Onurlubaş E, Doğan H.G, Gürler A.Z (2015). Türkiye’ de Ev Dışı Gıda Tüketimin Durumu ve Tüketici Eğilimleri , Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8 (38), 917-924.
Özgül E, Aksulu İ (2006). Ambalajlı gıda ürünlerinde tüketicilerin etiket duyarlılığındaki değişimler. Ekonomi, İşletme, Uluslararası İlişkiler ve Siyaset Bilimleri Dergisi, (6)1.
Şengül S, Emeksi F, Yurdakul O (1998). DİE Araştırma SempozyumuBildirileri, Ankara.
Topuzoğlu A, Hıdıroğlu S, Ay P, Önsüz F, İkiışık H (2007). Tüketicilerin gıda ürünleri ile ilgili bilgi düzeyleri ve sağlık risklerine karşı tutumları, TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni, 6(4) 253-258.
Yang S, Allenby MG (2003). Modeling Interdependent Consumer Preferences. Journal ofMarketing Research Vol. XL, 282-294.
Yılmaz E, Oraman Y, İnan İH (2009). Gıda ürünlerine ilişkin tüketici davranışı dinamiklerinin belirlenmesi: “Trakya Örneği” Tekirdağ ziraat fakültesi dergisi yılmaz ve ark., 6(1) Journal of Tekirdağ Agricultural Faculty.
Wilkie W (1986). Consumer Behaviour. University of Florida, New York, USA.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ebru Onurlubaş ^* Bu kişi benim
Türkiye

Arslan Zafer Gürler Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

16 Mayıs 2016

Gönderilme Tarihi

31 Ekim 2015

Kabul Tarihi

10 Şubat 2016

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2016 Cilt: 33 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.13002/jafag925

IZ

https://izlik.org/JA89EK65DF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Onurlubaş, E., & Gürler, A. Z. (2016). Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University, 33(1), 132-141. https://doi.org/10.13002/jafag925

AMA

1.Onurlubaş E, Gürler AZ. Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University. 2016;33(1):132-141. doi:10.13002/jafag925

Chicago

Onurlubaş, Ebru, ve Arslan Zafer Gürler. 2016. “Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler”. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University 33 (1): 132-41. https://doi.org/10.13002/jafag925.

EndNote

Onurlubaş E, Gürler AZ (01 Mayıs 2016) Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University 33 1 132–141.

IEEE

[1]E. Onurlubaş ve A. Z. Gürler, “Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler”, Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University, c. 33, sy 1, ss. 132–141, May. 2016, doi: 10.13002/jafag925.

ISNAD

Onurlubaş, Ebru - Gürler, Arslan Zafer. “Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler”. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University 33/1 (01 Mayıs 2016): 132-141. https://doi.org/10.13002/jafag925.

JAMA

1.Onurlubaş E, Gürler AZ. Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University. 2016;33:132–141.

MLA

Onurlubaş, Ebru, ve Arslan Zafer Gürler. “Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler”. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University, c. 33, sy 1, Mayıs 2016, ss. 132-41, doi:10.13002/jafag925.

Vancouver

1.Ebru Onurlubaş, Arslan Zafer Gürler. Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University. 01 Mayıs 2016;33(1):132-41. doi:10.13002/jafag925

Cited By

Tüketicilerin gıda güvenilirliği konusunda farkındalıkları: Konya ili kent merkezi örneği

Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.37908/mkutbd.841100

https://doi.org/

Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler

Gıda Güvenliği Konusunda Tüketicilerin Bilinç Düzeyini Etkileyen Faktörler

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Tüketicilerin gıda güvenilirliği konusunda farkındalıkları: Konya ili kent merkezi örneği

DETERMINATION OF CONSUMERS' BEHAVIORS IN FOOD PURCHASING, CONSERVATION, CONSUMPTION AND FOOD SAFETY

ÖĞRETMEN ADAYLARININ GÜVENLİ GIDA FARKINDALIK DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ

Tüketicilerin Gıda Güvenliği Bilinç Düzeylerini Etkileyen Faktörler: Samsun İli Örneği, Türkiye

Tüketicilerin Gıda Güvenliği Konusunda Bilinç ve Davranış Düzeylerinin Belirlenmesi: Denizli İli Örneği

Meslek Yüksekokulu Öğrencilerinin Temel Gıda Analizlerini Anlama Düzeylerinin Belirlenmesi

Covid-19 Sürecinde Tüketicilerin Gıda Güvenliği Algısı

Gıda Güvenliği Konusunda Tüketici Davranışlarının Belirlenmesi: Samsun İli Kentsel Alan Örneği

Besin Etiketleri Besin Seçimlerinde Etkili Midir?

Küçükbaş hayvanlardan elde edilen ürünlerde gıda güvenliği bilinci ve tüketici davranışlarının incelenmesi

Examining Agricultural Journalism in the Context of Food Safety in Türkiye: Comparative Analysis of Newspaper News