TR
EN
OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI
Öz
Otizm spektrum bozukluğu tekrarlayıcı- anormal davranış, sınırlı ilgi alanları, sosyal iletişim ve etkileşimlerdeki bozulmalarla karakterize, çok faktörlü nörogelişimsel bir bozukluktur. Otizmli bireylerde, seçici yeme tutumu, gastrointestinal sistem bozuklukları, vitamin ve mineral eksikliklerine sık rastlanmaktadır. Otizmli çocukların besin seçimlerini besinin renk, tat, sıcaklık gibi duyusal özelliklerine göre yaptıkları ve genelde beslenmelerinin sınırlı olduğu bilinmektedir. Beslenme alışkanlıklarında karbonhidrat içeriği yüksek yiyecekler fazla miktarda bulunmaktadır. Yetersiz meyve ve sebze tüketimi, lif alımının sınırlı olması ve gastrointestinal sistemdeki bozulmalardan dolayı konstipasyon prevalansı yüksektir. Otizm ve semptomlarını iyileştirmek için bazı diyet yaklaşımları uygulanmaktadır. Bunlar arasında glutensiz, ketojenik, kazeinsiz, glutensiz ve kazeinsiz, düşük fermente olabilir oligosakkarit, disakkarit, monosakkarit ve polioller diyeti (FODMAP) gibi diyetler bulunmaktadır. Bu derlemenin amacı, otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda alternatif diyet yaklaşımları ve etkilerini incelemektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Masi, A., DeMayo, M. M., Glozier, N., & Guastella, A. J. An overview of autism spectrum disorder, heterogeneity and treatment options. Neuroscience bulletin. 2017; 33(2): 183-193.
- 2. Volkmar, F. R., & McPartland, J. C. (2014). From Kanner to DSM-5: autism as an evolving diagnostic concept. Annual review of clinical psychology, 10, 193-212.
- 3. Lord, C., Brugha, T. S., Charman, T., Cusack, J., Dumas, G., Frazier, T., ... & Veenstra-VanderWeele, J. Autism spectrum disorder. Nature reviews Disease primers. 2020; 6(1): 1-23.
- 4. Çekici, H., & Sanlier, N. Current nutritional approaches in managing autism spectrum disorder: A review. Nutritional neuroscience. 2019; 22(3): 145-155.
- 5. Karhu, E., Zukerman, R., Eshraghi, R. S., Mittal, J., Deth, R. C., Castejon, A. M., ... & Eshraghi, A. A. Nutritional interventions for autism spectrum disorder. Nutrition rewievs. 2020; 78(7): 515-531.
- 6. Sealey, L. A., Hughes, B. W., Sriskanda, A. N., Guest, J. R., Gibson, A. D., Johnson-Williams, L., ... & Bagasra, O. (2016). Environmental factors in the development of autism spectrum disorders. Environment international, 88, 288-298.
- 7. Bougeard, C., Picarel-Blanchot, F., Schmid, R., Campbell, R., & Buitelaar, J. Prevalence of autism spectrum disorder and co-morbidities in children and adolescents: a systematic literature review. Frontiers in psychiatry. 2021; 12: 744709.
- 8. Oner, O., & Munir, K. M. Modified checklist for autism in toddlers revised (MCHAT-R/F) in an urban metropolitan sample of young children in Turkey. Journal of autism and developmental disorders. 2020; 50: 3312-3319.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Beslenme ve Diyetetik (Diğer)
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
30 Ağustos 2024
Gönderilme Tarihi
19 Şubat 2024
Kabul Tarihi
6 Mayıs 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 9 Sayı: 2
APA
Fidan, H. M., & Özkaya, V. (2024). OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, 9(2), 133-145. https://izlik.org/JA73FZ55GJ
AMA
1.Fidan HM, Özkaya V. OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI. Gazi Sağlık Bil. 2024;9(2):133-145. https://izlik.org/JA73FZ55GJ
Chicago
Fidan, Hacer Merve, ve Volkan Özkaya. 2024. “OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI”. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi 9 (2): 133-45. https://izlik.org/JA73FZ55GJ.
EndNote
Fidan HM, Özkaya V (01 Ağustos 2024) OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi 9 2 133–145.
IEEE
[1]H. M. Fidan ve V. Özkaya, “OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI”, Gazi Sağlık Bil, c. 9, sy 2, ss. 133–145, Ağu. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA73FZ55GJ
ISNAD
Fidan, Hacer Merve - Özkaya, Volkan. “OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI”. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi 9/2 (01 Ağustos 2024): 133-145. https://izlik.org/JA73FZ55GJ.
JAMA
1.Fidan HM, Özkaya V. OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI. Gazi Sağlık Bil. 2024;9:133–145.
MLA
Fidan, Hacer Merve, ve Volkan Özkaya. “OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI”. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 9, sy 2, Ağustos 2024, ss. 133-45, https://izlik.org/JA73FZ55GJ.
Vancouver
1.Hacer Merve Fidan, Volkan Özkaya. OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARDA UYGULANAN GÜNCEL DİYET YAKLAŞIMLARI. Gazi Sağlık Bil [Internet]. 01 Ağustos 2024;9(2):133-45. Erişim adresi: https://izlik.org/JA73FZ55GJ