SEREBRAL PALSİ TANILI ÇOCUKLARDA KOR VE DENGE EGZERSİZLERİNİN DENGE ÜZERİNE ETKİSİ: RANDOMİZE KONTROLLÜ ÇALIŞMA
Öz
Amaç: Serebral Palsi (SP)’li çocuklarda denge, nöromotor kontrol mekanizmaları ve ikincil kas-iskelet sistemi anormallikleri nedeniyle bozulur. Normal gelişen çocuk, yerçekimine karşı sürekli aktif hareketler uygulayarak kor (çekirdek) gücünü oluşturabilir. Ancak SP’li çocuklardaki sınırlı hareket paternleri ana kas gruplarının güç ve dayanıklığının azalmasına neden olur. Dengeyi geliştiren kor stabilizasyon egzersizleri (KSE) SP’li bireyin bağımsızlığını artırabilir. Bu çalışmada, SP’li çocuklara özgü planlanmış KSE’nin denge ve gövde kontrolü üzerine etkisi olup olmadığının incelenmesini, bu yaklaşımın hem sadece nörogelişimsel tedavi (NGT) hem de denge egzersizleri (DE)+NGT’ye üstünlüğünün olup olmadığının araştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışmaya dâhil edilen SP’li çocuklar yaş, SP tipi ve Kaba Motor Fonksiyon Sınıflandırma Sistemi (KMFSS)’ne göre blok randomizasyon yöntemiyle 3 gruba ayrıldı. Grup 1 çalışma grubuna (yaş ortalaması 11.17±3.38 yıl) NGT+KSE, grup 2 çalışma grubuna (yaş ortalaması 10.83±4.09 yıl) NGT+DE ve kontrol grubuna ise (yaş ortalaması 12.83±3.94 yıl) sadece NGT uygulandı. Fizyoterapi ve rehabilitasyon programları haftada 3 gün 8 hafta toplamda 24 seans her grupta eşit olacak şekilde 60 dakika uygulandı. Katılımcıların değerlendirilmesinde Pediatrik Denge Ölçeği (PDÖ), SportKat 550® cihazı ve Gövde Etkilenim Ölçeği (GEÖ) kullanıldı. Bulgular: Tüm gruplarda denge ve gövde kontrolü parametreleri tedavi öncesine göre iyileşme gösterdi (p<0.05). NGT+KSE çalışma grubunda özellikle dinamik dengede olmak üzere tüm parametrelerde NGT+DE çalışma grubuna ve NGT kontrol grubuna göre daha fazla gelişme oranları kaydedildi. Sonuç: Çalışmada uygulanan tüm fizyoterapi ve rehabilitasyon programlarının SP tanılı çocuklarda denge ve gövde kontrolünü geliştirmede etkili olduğu sonucuna varılmıştır. Bununla birlikte NGT+KSE programının gelişim oranları açısından daha etkili sonuçların elde edilmesini sağlaması ile ilişkili olarak ileriki çalışmalarda bütüncül yaklaşımın temel alınması gerektiği sonucuna varılmıştır. SP alanında yeni bir yaklaşım olan KSE ile kor kaslarının güçlendirilmesi daha iyi postüral kontrolün elde edilmesi ile ilişkili olarak dengenin geliştirilmesine olanak sağlamaktadır. NGT+KSE egzersizlerinin baş ve gövdenin stabilizasyonunu artırarak dengeyi olumlu yönde geliştirebilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- * Bu çalışma, 9-12 Kasım 2025’te 2. Uluslararası Erken Müdahale ve Rehabilitasyon Kongresi’nde (ICER 2025) sözel bildiri olarak sunulmuştur.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Fizyoterapi
Bölüm
Kısa Bildiri
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
26 Şubat 2026
Gönderilme Tarihi
1 Eylül 2025
Kabul Tarihi
1 Ekim 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: Özel sayı: II: Uluslararası Erken Müdahale ve Rehabilitasyon Kongresi (ICER 2025)