NİTELİKSEL ARAŞTIRMALARIN PLANLANMASI: ARAŞTIRMA SORULARI, ÖRNEKLEM SEÇİMİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK
Öz
Bu çalışmada niteliksel araştırmaların planlanma sürecinin detaylı bir şekilde incelenmesi amaçlanmıştır. Derleme niteliği taşıyan bu çalışmada planlama sürecinde yer alan araştırma soruları, örneklem seçimi, geçerlik ve güvenirlik konuları sağlık bilimlerinde yapılan araştırmalar ile örneklendirilerek açıklanmıştır. Çalışmada araştırma sorularının nasıl olması gerektiği belirtilmiştir. Örneklem seçimi noktasında maksimum çeşitlilik örnekleme, benzeşik örnekleme, kartopu örnekleme, kolayda örnekleme, aşırı/aykırı durum örnekleme, tipik durum örnekleme, kritik durumlar örnekleme, ölçüt örnekleme, kota örnekleme ve teorik örnekleme yöntemleri incelenmiştir. Geçerlik ve güvenirliğin sağlanması noktasında nelere dikkat edilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Sonuç olarak, ulusal literatür incelendiğinde sağlık alanında bu amaçla yapılmış çalışmaların çok az olduğu görülmüştür. Bu sebeple yapılan bu çalışmanın literatüre katkı sağlayacağı düşünülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Cohen DJ, Crabtree BF. Evaluative criteria for qualitative research in health care: controversies and recommendations. The Annals of Family Medicine. 2008;6(4):331-9. 2. Pope C, van Royen P, Baker R. Qualitative methods in research on healthcare quality. BMJ Quality & Safety. 2002;11(2):148-52. 3. Isaacs AN. An overview of qualitative research methodology for public health researchers. International Journal of Medicine and Public Health. 2014;4(4). 4. Flick U. The sage qualitative research kit: Collection: SAGE Publications Limited; 2009. 5. Creswell JW. Nitel araştırma yöntemleri: Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni: Siyasal Kitabevi; 2016. 6. Punch KF. Sosyal arastirmalara giris: Nicel ve nitel yaklasimlar. Ankara: Siyasal Kitabevi. 2005. 7. Green J, Thorogood N. Qualitative methods for health research: Sage; 2018. 8. Given LM. The Sage encyclopedia of qualitative research methods: Sage Publications; 2008. 9. Holloway I, Galvin K. Qualitative research in nursing and healthcare: John Wiley & Sons; 2016. 10. Palinkas LA, Horwitz SM, Green CA, Wisdom JP, Duan N, Hoagwood K. Purposeful sampling for qualitative data collection and analysis in mixed method implementation research. Administration and Policy in Mental Health and Mental Health Services Research. 2015;42(5):533-44. 11. Gentles SJ, Charles C, Ploeg J, McKibbon KA. Sampling in qualitative research: Insights from an overview of the methods literature. The Qualitative Report. 2015;20(11):1772. 12. Dongre AR, Deshmukh PR, Kalaiselvan G, Upadhyaya S. Application of qualitative methods in health research: An overview. Online Journal of Health and Allied Sciences. 2010;8(4). 13. Daymon C, Holloway I. Qualitative research methods in public relations and marketing communications: Routledge; 2010. 14. Suri H. Purposeful sampling in qualitative research synthesis. Qualitative Research Journal. 2011;11(2):63-75. 15. Seymour J, Rietjens J, Bruinsma S, Deliens L, Sterckx S, Mortier F, et al. Using continuous sedation until death for cancer patients: a qualitative interview study of physicians’ and nurses’ practice in three European countries. Palliative medicine. 2015;29(1):48-59. 16. Öcek ZA, Çiçeklioğlu M, Yücel U, Özdemir R. Family medicine model in Turkey: a qualitative assessment from the perspectives of primary care workers. BMC family practice. 2014;15(1):38. 17. Huffman JC, DuBois CM, Mastromauro CA, Moore SV, Suarez L, Park ER. Positive psychological states and health behaviors in acute coronary syndrome patients: a qualitative study. Journal of health psychology. 2016;21(6):1026-36. 18. Biernacki P, Waldorf D. Snowball sampling: Problems and techniques of chain referral sampling. Sociological methods & research. 1981;10(2):141-63. 19. Noy C. Sampling knowledge: The hermeneutics of snowball sampling in qualitative research. International Journal of social research methodology. 2008;11(4):327-44. 20. Gerdts C, Raifman S, Daskilewicz K, Momberg M, Roberts S, Harries J. Women’s experiences seeking informal sector abortion services in Cape Town, South Africa: a descriptive study. BMC women's health. 2017;17(1):95. 21. Benoot C, Hannes K, Bilsen J. The use of purposeful sampling in a qualitative evidence synthesis: A worked example on sexual adjustment to a cancer trajectory. BMC medical research methodology. 2016;16(1):21. 22. Demir H, Arslan ET. Mobil Sağlık Uygulamalarının Hastanelerde Kullanılabilirliği: Hastane Yöneticileri Üzerine Bir Araştırma. Sosyal ve Ekonomik Arastırmalar Dergisi. 2017;19(33):71-83. 23. Etikan I, Musa SA, Alkassim RS. Comparison of convenience sampling and purposive sampling. American Journal of Theoretical and Applied Statistics. 2016;5(1):1-4. 24. Başaran Y. Sosyal Bilimlerde Örnekleme Kuramı. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi. 2017; 5(47):480-495. 25. Muslu L, Ardahan M, Günbayı İ. Tip 2 Diabetes Mellituslu Hastaların Psikososyal Uyum Sürecine İlişkin Görüşleri: Fenomenolojik Bir Araştırma. Psikiyatride Guncel Yaklasimlar-Current Approaches in Psychiatry. 2017;9(1):75-100. 26. Draucker CB, Martsolf DS, Ross R, Rusk TB. Theoretical sampling and category development in grounded theory. Qualitative health research. 2007;17(8):1137-48. 27. Kaptanoğlu Y. Sağlık Alanında Hipotezden Teze: Veri Toplama ve Çözümleme Serüveni. Beşir Kitabevi, İstanbul. 2013:238-49. 28. Teddlie C, Yu F. Mixed methods sampling: A typology with examples. Journal of mixed methods research. 2007;1(1):77-100. 29. Golafshani N. Understanding reliability and validity in qualitative research. The qualitative report. 2003;8(4):597-606. 30. Leung L. Validity, reliability, and generalizability in qualitative research. Journal of family medicine and primary care. 2015;4(3):324. 31. Noble H, Smith J. Issues of validity and reliability in qualitative research. Evidence-Based Nursing. 2015:ebnurs-2015-102054. 32. Başkale H. Nitel araştırmalarda geçerlik, güvenirlik ve örneklem büyüklüğünün belirlenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi. 2016;9(1). 33. Maxwell J. Understanding and validity in qualitative research. Harvard educational review. 1992;62(3):279-301. 34. Bakker M, Creemers H, Schipper K, Beelen A, Grupstra H, Nollet F, et al. Need and value of case management in multidisciplinary ALS care: a qualitative study on the perspectives of patients, spousal caregivers and professionals. Amyotrophic Lateral Sclerosis and Frontotemporal Degeneration. 2015;16(3-4):180-6. 35. Kim J, Yamada N, Heo J, Han A. Health benefits of serious involvement in leisure activities among older Korean adults. International journal of qualitative studies on health and well-being. 2014;9(1):24616. 36. Sherwood G, Adams‐McNeill J, Starck PL, Nieto B, Thompson CJ. Qualitative assessment of hospitalized patients' satisfaction with pain management. Research in nursing & health. 2000;23(6):486-95. 37. Sutton J, Austin Z. Qualitative research: data collection, analysis, and management. The Canadian journal of hospital pharmacy. 2015;68(3):226. 38. Fink AS, editor The role of the researcher in the qualitative research process. A potential barrier to archiving qualitative data. Forum Qualitative Sozialforschung/Forum: Qualitative Social Research; 2000.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
25 Ekim 2018
Gönderilme Tarihi
11 Mayıs 2018
Kabul Tarihi
17 Ekim 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 3 Sayı: 3