UNICORN OLMA YOLUNDA GİRİŞİMCİLER: DİJİTAL SAĞLIK TEKNOLOJİLERİ

Öz

Teknoloji uzun yıllardır hayatımızın her alanında yoğun olarak yer almaktadır. Özellikle 2000’li yıllardan sonra sağlık alanında teknolojinin kullanımı ile dijital tedavi kavramı gelişmeye başlamıştır. Giyilebilir cihazlar ve akıllı telefonlar gibi dijital cihazların kullanılmaya başlanması ve mobil uygulamalar ve sanal gerçeklik gibi çeşitli teknolojiler ile verilerin toplanarak gerçek zamanlı olarak analiz edilmesi sağlık teknolojilerinin dijitalleşmesine katkı sağlamıştır. Dijital sağlık teknolojileri hem ulusal hem de uluslararası yatırım platformlarının finansal destek sağladığı önemli alanlardan biri olarak da karşımıza çıkmaktadır. Çalışmada doküman incelemesi araştırma yaklaşımından yararlanılmış olup girişimcilik ekosisteminde yer alan uluslararası unicornlara ve Türkiye’deki bazı sağlık teknolojisi şirketlerine yer verilmiştir. Sağlık teknolojisi alanında Türkiye’de faaliyet gösteren ve unicorn olabilmek amacıyla odaklanabilecekleri iş fikri fırsat alanlarının neler olduğunun belirlenmesi araştırmanın amacını oluşturmaktadır. “Sağlık teknolojileri alanında Türkiye’den bir unicorn çıkması için fırsatlar nelerdir?” araştırma sorusu olarak belirlenmiştir. Türkiye’de sağlık teknolojileri alanında ürün ya da hizmet geliştirmek isteyen girişimciler için fırsat ve önerilere yer verilmiştir. Yenidoğan, çocuk, yetişkin ve yaşlı bireylere yönelik özel olarak sınıflandırılmış ürün ve hizmetlerin tasarlanması önerilmektedir. Girişimcilerin değerlendirebileceği fırsat alanlarında ürün ve hizmetlerin tasarlanmasının temelini; yapay zekâ, nesnelerin interneti, makine öğrenmesi, blokzincir, sanal gerçeklik, artırılmış gerçeklik, robotik vb. teknolojiler oluşturmaktadır. Bu teknolojiler ile desteklenen dijital eczane, klinik araştırma teknolojisi, gelir döngüsü yönetimi, dijital tedavi, klinik zekâ, iş akışı otomasyon ve zindelik konularına yönelik alanlarda çalışmalar yapılması önerilmektedir. Günümüzde teknolojideki hızlı değişim ve dijital sağlık hizmetleri alanındaki gelişmeler göz önüne alındığında; girişimciliği bir kariyer olarak gören, fırsatları fark edebilen, fırsatları değerlendiren ve şirketleşen birçok yeni girişimcinin ortaya çıkması, aynı zamanda halihazırda şirketleşmiş olan projelerine yatırım almış ve yeni projelerle yeni ortaklıkların önünü açma potansiyeli olan ulusal şirketlerin unicorn unvanı elde ederek uluslararası girişimcilik ekosisteminde yer alabilmesi mümkün görünmektedir.

Anahtar Kelimeler

• unicorn
• Sağlık Teknolojisi
• Girişimcilik
• Finansman
• İş Fikri

Entrepreneurs on the Way to Become Unicorns: Digital Health Technologies

Öz

Technology has been heavily involved in every aspect of our lives for many years. Especially after the 2000s, the concept of digital therapy has started to develop with the use of technology in the field of health. The use of digital devices such as wearables and smart phones and the collection and analysis of data in real time with various technologies such as mobile applications and virtual reality have contributed to the digitalization of health technologies. Digital health technologies appear as one of the important areas where both national and international investment platforms provide financial support. In the study, document review research approach was used and international unicorns in the entrepreneurship ecosystem and some health technology companies in Turkey were included. The aim of the research is to determine the business idea opportunities that operate in the field of health technology in Turkey and that they can focus on in order to become a unicorn. Opportunities and suggestions are given for entrepreneurs who want to develop products or services in the field of health technologies in Turkey. It is recommended to design specially classified products and services for newborns, children, adults and elderly individuals. Artificial intelligence, internet of things, machine learning, blockchain, virtual reality, augmented reality, robotics etc. technologies constitute that the basis for the design of products and services in the opportunity areas that entrepreneurs can evaluate. It is recommended that studies be carried out in the fields of digital pharmacy, clinical research technology, revenue cycle management, digital therapy, clinical intelligence, workflow automation and wellness, supported by these technologies. Considering the rapid change in technology and developments in the field of digital health services today; It seems possible that many new entrepreneurs who see entrepreneurship as a career, realize the opportunities, evaluate the opportunities and become companies, will emerge, as well as national companies that have invested in their already incorporated projects and have the potential to pave the way for new partnerships with new projects, by gaining the title of unicorn and taking part in the international entrepreneurship ecosystem.

Anahtar Kelimeler

• Health technology
• entrepreneurship
• unicorn
• finance
• business idea.

Kaynakça

1. Bettignies, J.E. ve Brander, J. A. (2007). Financing entrepreneurship: Bank finance versus venture capital, Journal of Business Venturing, 22, 808–832.
2. Bloomberght (2020). Varank: İlk Türk unicorn yani Turcorn hayırlı olsun. https://www.bloomberght.com/varank-ilk-turk-unicorn-yani-turcorn-hayirli-olsun-2256780
3. Brown, K. C. ve Wiles, K. W. (2020). The Growing Blessing of Unicorns: The Changing Nature of the Market for Privately Funded Companies, Journal of Applied Corporate Finance, 32(3), 52-72.
4. Carnes, C. M., Chirico, F., Hitt, M. A., Huh, D. W. ve V. Pisano (2017). Resource Orchestration for Innovation: Structuring and Bundling Resources in Growth- and Maturity-Stage Firms, Long Range Planning, 50, 472-486.
5. Cbinsights 1 (2022). 12 Tech Trends To Watch Closely In 2022. https://www.cbinsights.com/research/report/top-tech-trends-2022/
6. Cbinsights 2 (2021). Digital Therapeutics Outlook: The Tech Transforming The Way We Treat And Manage Disease. https://www.cbinsights.com/research/digital-therapeutics-outlook/
7. Cbinsights 3 (2020). How Digital Biomarkers Can Help Advance Precision Medicine. https://www.cbinsights.com/research/digital-biomarkers-precision-medicine/
8. Cbinsights 4 (2022). The Big Tech in Healthcare Report. https://www.cbinsights.com/research/report/famga-big-tech-healthcare/

9. Cbinsights (2022). The Complete List of Unicorn Companies. https://www.cbinsights.com/research-unicorn-companies
10. Cbinsights 5 (2022). The Digital Health 150: The most promising digital health companies of 2022. https://www.cbinsights.com/research/report/digital-health-startups-redefining-healthcare-2022/
11. Dencker, J. C. ve Gruber, M. (2015). The Effects Of Opportunıtıes And Founder Experıence on New Fırm Performance, Strategic Management Journal, 36, 1035–1052.
12. Gornall, W. ve Strebulaev, I. A. (2020). Squaring venture capital valuations with reality, Journal of Financial Economics 135, 120–143.
13. Habertürk (2022, Mart). Bakan Varank: ‘2023’e kadar hedef 10 Türk unicorn’ [Basın bülteni]. https://www.haberturk.com/bakan-varank-tan-unicorn-girisim-aciklamasi-3379049-ekonomi
14. Haddad, S. M., Souza, R.T. ve Cecatti, J. G. (2019). Mobile technology in health (mHealth) and antenatal care–Searching for apps and available solutions: A systematic review, International Journal of Medical Informatics, 127, 1-8.
15. Hazine ve Maliye Bakanlığı. (2022). BKS İlerleme Raporu 2022 Üçüncü Çeyrek. https://ms.hmb.gov.tr/uploads/2022/10/bks-ılerleme-raporu-3.-ceyrek_1.pdf
16. Hellmann, T., Schure, P. ve Vo, D. H. (2021). Angels and venture capitalists: Substitutes or complements?, Journal of Financial Economics 141, 454–478.
17. Hoenig, D. ve Henkel, J. (2015). Quality signals? The role of patents, alliances, and team experience in venture capital financing, Research Policy 44, 1049–1064.
18. Jackson III, W.E., Bates, T. ve Bradford, W.D. (2012). Does venture capitalist activism improve investment performance?, Journal of Business Venturing, 27, 342–354.
19. Kuratko, D. F., Holt H. L., Neubert, E. (2020). Blitzscaling: The good, the bad, and the ugly, Business Horizons, 63(1), 109-119.
20. Kuratko, D. F. ve Audretsch, D. B. (2022). The future of entrepreneurship: the few or the many? Small Bus. Econ., 59, 269–278.
21. Lee, A. (2013). Welcome To The Unicorn Club: Learning From Billion-Dollar Startups. https://techcrunch.com/2013/11/02/welcome-to-the-unicorn-club/
22. Malyy, M., Tekic, Z. ve Podladchikova, T. (2021). The value of big data for analyzing growth dynamics of technology-based new ventures, Technological Forecasting and Social Change 169, 1-18.
23. Park, I. ve LiPuma, J. A. (2020). New venture internationalization: The role of venture capital types and reputation, Journal of World Business, 55,1-10.
24. Resmî Gazete. (2022). Yönetmelik. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/02/20220210-2.htm
25. Sağlık Bakanlığı (2022). Uzaktan Sağlık Hizmetinin Sunulmasına Dair Yönetmelik Yayımlandı https://www.saglik.gov.tr/TR,87381/uzaktan-saglik-hizmetinin-sunulmasina-dair-yonetmelik-yayimlandi-10022022.html
26. Sermaye Piyasası Kurulu. (2022). 2022-2026 Stratejik Plan. https://spk.gov.tr/data/6371f6d71b41c60e747e608d/2022-2026%20STRATEJ%C4% B0K%20PLAN.pdf
27. Webrazzi Insights (2022). 2022’nin Üçüncü Çeyreği. https://webrazzi.com/2022/11/11/2022-nin-ucuncu-ceyreginde-125-dijital-saglik-girisimine-2-2-milyar-dolar-yatirim-yapildi
28. Webrazzi. (2022). Hakkımızda. https://webrazzi.com/hakkimizda/
29. Webrazzi 1. (2022). Görme engelliler için akıllı baston teknolojisini geliştiren yerli girişim. https://webrazzi.com/2022/11/29/gorme-engelliler-icin-akilli-baston-teknolojisini-gelistiren-yerli-girisim-wewalk-25-milyon-dolar-yatirim-aldi
30. Webrazzi 2. (2020). Yapay zekâ çözümleri üreten Adapha, 1,25 milyon TL değerlemeyle yatırım aldı. https://webrazzi.com/2020/07/10/yapay-zeka-cozumleri-ureten-adapha-1-25-milyon-tl-degerlemeyle-yatirim-aldi
31. Webrazzi 3. (2022). Yaşlı bireylere odaklanan yerli sağlık girişimi: Biyomod. https://webrazzi.com/2022/11/22/yasli-bireylere-odaklanan-yerli-saglik-girisimi-biyomod
32. Webrazzi 4. (2022). Yenidoğan sağlığına odaklanan yerel sağlık girişimi KuartisMED 1,8 milyon dolar tohum yatırım aldı. Erişim adresi https://webrazzi.com/2022/11/28/yenidogan-sagligina-odaklanan-yerel-saglik-girisimi- kuartismed-1-8-milyon-dolar-tohum-yatirim-aldi
33. Webrazzi 5. (2020). Yerli sağlık girişimi Inofab Health (Spirohome), 100 milyon TL değerleme ile yatırım aldı. https://webrazzi.com/2020/06/29/inofab-health-spirohome-100-milyon-tl-degerleme-ile-yatirim-aldi
34. Webrazzi 6. (2021). Sesli sağlık asistani Albert Health, İngiltere’nin Ulusal Sağlık Hizmeti’yle pilot çalışma yapmaya başladı.https://webrazzi.com/2021/04/23/sesli-saglik-asistani-albert-health-ingiltere-nin-ulusal-saglik-hizmeti-yle-pilot-calisma-yapmaya-basladi
35. Webrazzi 7. (2023). Türkiye’de 2020’den beri dikkat çeken yerli sağlık yatırımları. https://webrazzi.com/2023/04/07/turkiye-de-2020-den-beri-dikkat-ceken-yerli-saglik-yatirimlari/
36. Venancio, A., Picoto, W. ve Pinto, İ. (2023). Time-to-unicorn and digital entrepreneurial ecosystems, Technological Forecasting & Social Change 190, 1- 12.