A Multi-Layered Examination of the Conceptual Role of Knowledge in Architectural Design

Öz

The architectural design process embodies many uncertainties from the very first stage. Therefore, various studies have been conducted in different contexts. Within the scope of this study, it is aimed to examine the role of knowledge in the architectural design process in the context of conceptualization. In this context, the role of conceptualization in the architectural design process is mentioned in the context of knowledge. The act of design starts with the acquisition of knowledge. This knowledge is internalized when the acquired knowledge is interpreted and shaped according to the design problem. The information that is interpreted and used affects both the schemes produced in the first stage of design and the final product produced in line with the schemes. The acquired information is processed by making choices and associated with each other. After this process, which is called the information processing stage, new information is obtained by transforming the information. Concepts are produced by associating the information acquired in the design process and pre-existing information. Concepts are important in terms of expressing thoughts and diversifying ideas. Conceptualization continues from the first stage of design until the final product is produced. As a result, architectural design, conceptual process and information constitute three layers that are integrated with each other at every stage. This multi-layered system consists of a dynamic and interactive structure. In this study, the ways in which information is handled in the architectural design process and its role in the conceptual process are discussed in order to address the place and importance of the subject in design education.

Anahtar Kelimeler

• Design process
• conceptualization
• knowledge

MİMARİ TASARIMDA BİLGİNİN KAVRAMSAL ROLÜNÜN ÇOK KATMANLI OLARAK İNCELENMESİ

Öz

Mimari tasarım süreci ilk aşamasından itibaren birçok belirsizliği bünyesinde barındırır. Bundan dolayı farklı bağlamlarda ele alınarak çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Bu çalışma kapsamında da mimari tasarım sürecinde bilginin rolünün kavramsallaştırma bağlamında incelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda mimari tasarım sürecinde kavramsallaştırmanın rolüne bilgi bağlamında değinilmiştir. Tasarım eylemi de bilgi edinme ile başlamaktadır. Elde edilen bilginin tasarım problemine göre yorumlanıp şekillendirilerek kullanılması ile bu bilgi içselleştirilmiş olur. Yorumlanarak kullanılan bilgi, hem tasarımın ilk aşamasında üretilen şemaları hem de şemalar doğrultusunda üretilen sonuç ürünü etkilemektedir. Edinilen bilgilerden seçimler yapılarak işlenir ve birbirleri ile ilişkilendirilir. Bilginin işlenmesi aşaması olarak adlandırılan bu süreçten sonra bilgiler dönüştürülerek yeni bilgiler elde edilir. Tasarım sürecinde edinilen bilgiler ve önceden var olan bilgiler ilişkilendirilerek kavramlar üretilir. Kavramlar, düşüncelerin ifade edilmesi ve fikirlerin çeşitlenmesi anlamında önemlidir. Kavramsallaştırma, tasarımın ilk aşamasından sonuç ürünün üretilmesine kadar devam eder. Sonuç olarak mimari tasarım, kavramsal süreç ve bilgi her aşamada birbiri ile entegre olan üç katmanı oluşturmaktadır. Çok katmanlı olan bu sistem, dinamik ve birbiri ile etkileşimli bir yapıdan oluşmaktadır. Konunun tasarım eğitimindeki yeri ve önemine değinmek üzere yapılan bu çalışmada, bilginin mimari tasarım sürecinde ele alınma biçimleri ve kavramsal süreçteki rolü tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• TASARIM SÜRECİ
• KAVRAMSALLAŞTIRMA
• BİLGİ

Kaynakça

1. [1] Portzamparc, C. de, ve Sollers, P. (2010). Bir mimar ile bir yazar tartışıyor: Görmek ve yazmak (C. İleri, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
2. [2] Oxman, R., (2004), Think-Maps: Teaching design in design education, Design Studies, 25,63-91.
3. [3] Ülgen, G. (2004). Kavram geliştirme. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
4. [4] Bozkurt, N. (1995). 20. Yüzyıl düşünce akımları: Yorumlar ve eleştiriler. İstanbul: Sarmal Yayınevi, 6.
5. [5] Klatzky, R. L. (1980). Human memory: Structures and processes (2nd ed.). W.H. Freeman.
6. [6] Tulving, E. (1983) Elements of Episodic Memory. Oxford University Press, Oxford.
7. [7] Neves, D.M., and Anderson, J.R. (1981). Knowledge compilation: Mechanisms for the automatization of cognitive skills. In J.R. Anderson (Ed.), Cognitive skills and their acquisition. Hillsdale, NJ: Erlbaum.
8. [8] Glover, F. (1990). Tabu search: A tutorial. Interfaces, 20(4), 74-94. doi:10.1287/inte.20.4.74

9. [9] Çam, E. (2025). Erken tasarım stüdyolarında algoritmik düşünce sistemi ile bilginin dönüşüm sürecinin irdelenmesine yönelik bir model önerisi, Unpublished Doctoral Thesis, Gazi University, Ankara.
10. [10] Schön, D. (1985). The Design Studio: An Exploration of its Traditions and Potentials, London: RIBA Publications, 4.