Mobilya Tasarım Sürecinde Toplumların Kültürel Niteliklerinin Etkisi ve Özgün Türk Mobilyasının Tanınırlığının Araştırılması

Öz

Bu çalışmada, endüstriyel bir ürün olan mobilyanın tasarlanması sürecinde toplumun kültürel niteliklerinin ve küresel eğilimlerin mobilya tasarımına etkisinin ve özellikle de özgün Türk mobilyasının Dünya pazarlarında tanınırlığının araştırılması amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında, Ankara ve İstanbul illerinde görev yapmakta olan ilgili akademisyenlerin, mobilya ve iç mekân tasarımı alanı öğretmenlerinin ve bu illerdeki mobilya sektörü firmalarında her kademede çalışanların görüşlerini ortaya koymak hedeflenmiştir. Nicel araştırma tekniği ile yürütülen araştırmada, ilgili çalışma evreninden tesadüfi yöntemle seçilen 726 kişiye konuya ilişkin bir anket uygulanmış, elde edilen sonuçlara ait veriler SPSS programı ile analiz edilerek değerlendirilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre, belirli bir kültürün kimlik özelliklerini taşıyan mobilya tasarımı için kendi değerlerini keşfetmek, kendi kültürünü daha derinlemesine incelemek gerektiği, tasarımcıların kimliklerinin toplumlarının kültürel niteliklerinin etkisinde şekillendiği, tasarımcıların küresel eğilimleri takip etmeleri ve onları etkilemeleri gerektiği, özgün Türk mobilyasının Dünya pazarlarında tanınırlığının olmadığı, buna göre de belirli bir kültürün kimlik özelliklerini taşıyan mobilya tasarımı için kendi değerlerini keşfetmek, kendi kültürünü daha derinlemesine incelemek ve değerlendirmek gerektiği sonucu çıkmıştır. Bu bağlamda, özgün Türk Mobilyasının tanınırlığının arttırılması için Türk kültürüne ait motifler, semboller, desenler kullanılarak mobilyalar tasarlanması, bu kapsamda tasarım okulları açılması ve bu konuda projeler yürütülmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Mobilya
• Tasarım
• Özgün
• Kültür
• Türk Mobilyası
• Tasarımcı

Investigating the Effect of Cultural Characteristics of Societies on the Furniture Design Process and the Recognition of Original Turkish Furniture

Abstract

In this study, it is aimed to investigate the effect of the cultural characteristics of the society and global trends on furniture design in the process of designing furniture, which is an industrial product, and especially the recognition of authentic Turkish furniture in world markets. Within the scope of the study, it is aimed to reveal the views of the relevant academicians, furniture and interior design teachers working in the provinces of Ankara and Istanbul, and those working at all levels in the furniture sector companies in these provinces. In the research carried out with the quantitative research technique, a questionnaire on the subject was applied to 726 people selected randomly from the relevant study universe, and the data of the results obtained were analyzed and evaluated with the SPSS program. According to the results of the study, it is necessary to discover its own values, to examine its own culture more deeply for the furniture design that has the identity characteristics of a certain culture, the identities of the designers are shaped under the influence of the cultural characteristics of their societies, the designers should follow the global trends and influence them, the authentic Turkish furniture is not recognized in the world markets, Accordingly, it has been concluded that it is necessary to discover its own values, to examine and evaluate its own culture more deeply for furniture design that has the identity characteristics of a particular culture. In this context, it is recommended to design furniture using motifs, symbols and patterns belonging to Turkish culture, to open design schools in this context and to carry out projects on this subject in order to increase the recognition of authentic Turkish furniture.

Keywords

• Furniture
• Design
• Original
• Culture
• Turkish Furniture
• Designer

Kaynakça

1. [1] Efe, H. H. (2017), Mobilya Tasarımında Dikkate Alınacak Temel Faktörler ve Temel Tasarım İlkelerinin Uygulanması, 4. Uluslararası Mobilya ve Dekorasyon Kongresi, 19-21 Ekim 2017, Düzce Üniversitesi, Düzce
2. [2] Dinçel, K. (1979). Mobilya Döşemeciliği, Erkek Teknik Yüksek Öğretmen Okulu Matbaası, 11-90.
3. [3] Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi, (1997). Yapı Endüstrisi Merkezi Yayınları, 67-71.
4. [4] Tosun, Ö., (2022), II. Abdülhamid Han Dönemi Mobilyalarının Tasarım, Konstrüksiyon Özellikleri ve Günümüzde Üretilebilirliğinin Araştırılması. Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 15-180.
5. [5] İrez, F., (1988). XIX. yüzyıl Osmanlı saray mobilyası. Atatürk Kültür Merkezi Yayınları, 1-70.
6. [6] Küçükerman, Ö., (2007). Sanayi ve tasarımda bir İmparatorluk iki Saray Topkapı ve Dolmabahçe. Yapı Kredi Yayınları, 401.
7. [7] Arıburun L.N.E., (2012). 19. Yüzyıl Osmanlı Saray Mobilyaları: Batılılaşma Etkisi ve Biçimsel Açıdan Yemek Kültüründeki Değişim Süreci. Doktora Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, 7-88.
8. [8] Öztürk, Y., (2013). XV. Louis ve XVI. Louis Stili Mobilyalarının Genel Özelliklerinin ve Günümüzdeki Örneklerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, G.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 1-80.

9. [9] Erdem, T., (2007). Mobilya Tarihine Genel Bakış ve Art Deco. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Kültür Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, 1-102.
10. [10] Gürleyen T., (2005). Geleneksel Türk Süsleme Motiflerinin Günümüz Mobilyalarına Uygulanmasını. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 1-290.
11. [11] Burdurlu, E., Usta, İ., Berker, U. Ö. ve Altun, S., (2005). Farklı demografik özellikli mobilya kullanıcılarının klasik sandalye stil ve renk tercihlerinin belirlenmesi, Politeknik Dergisi, 8(4): 359-367.
12. [12] Abdelrazik, A. M., (2015). Cultural Variables and Their impackt on the Furniture Desing Process in the Era of Globalization, Doctoral Thesis, Doctor of Philosophy in Desing Braunschweig University of Art, Germany, 2-84.
13. [13] Şişman Y. A., (2012). Döşemeli Mobilya Sanayiinde İşletme Ölçeğine göre Üretim Teknolojilerinin İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 12-15.
14. [14] Demirci, S., (2004). Türkiye Mobilya Endüstrisinin Yapısı Sorunları ve Çözüm Önerileri. Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 13-24.
15. [15] Üstüner, A. İ., (2010). Ankara’daki Mobilya ve Dekorasyon İşletmelerinin Karşılaştıkları Sorunlar ve Çözüm Önerileri. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 2-113
16. [16] Türkmen Ö., (2014). Mobilya İhracatında Kültürel Farklılıkların Mobilya Tasarımına Etkisi: İngiltere Pazarı İçin Örnek Bir Mobilya Tasarımı. Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 3-151.
17. [17] İnternet: Web 1. https://istatistik.yok.gov.tr, Son Erişim Tarihi: 12.01.2019.
18. [18] Mobilya Sektörü Haziran Raporu, (2016). Ankara: ORAN Orta Anadolu Kalkınma Ajansı Yayınları, 1-5.
19. [19] Cochran W. (1962). Sampling techiques. New York: John Willey & Sons Publishing, 14-15.
20. [20] Anderson, G., (1990). Fundamentals of educational research. London: the farmer press, 15-16.
21. [21] Büyüköztürk, Ş., (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi Yayıncılık, 17-24.
22. [22] İnternet: Web 2. http://www.meb.gov.tr/baglantilar/okullar/index.php?ILKODU=6, Son Erişim Tarihi: 29.04.2018.
23. [23] İnternet: Web 3. http://www.meb.gov.tr/baglantilar/okullar/index.php?ILKO DU=34, Son Erişim Tarihi: 09.05.2018.