EN
TR
Geliştirilmiş EfficientNet-B0 mimarisi ile Helikobakter Pilorinin Teşhisi
Öz
Kansere bağlı ölümlerde önde gelen türlerden olan mide kanserine çevresel ve genetik birçok faktör sebebiyet verebilir. Başlıca risk faktörlerinden birisi ise midede gastrit ve ülsere neden olan helikobakter pilori bakteri virüsüdür. Bu virüsün tespit edilebilmesi için histopatolojik değerlendirme yapılmaktadır. Manuel yapılan bu işlem iş yükü, zaman kaybı ve subjektif değerlendirmeden kaynaklı patologlar arası görüş ayrılıklarına sebebiyet vermektedir. Tanı sürecini hızlandırmak ve hastaya zamanında tedavi uygulayarak yaşam süresini uzatmak amacıyla otomatik sistemlere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmada son yıllarda başarımı artarak devam eden derin öğrenme mimarisi histopatolojik tam slayt görüntüden helikobakter pilorinin varlığını teşhis etmek için kullanılmaktadır. Mide biyopsi görüntülerini içeren halka açık DeepHP veri seti kullanılarak Helikobakter pilorinin tanısında uçtan-uca bir derin öğrenme modeli olanEfficientNet-B0 uygulanmıştır. Ayrıca, ağın özellik çıkarma yeteneğini geliştirmek amacıyla son zamanlarda literatüre sunulan çeşitli dikkat mekanizmaları (Etkili Kanal Dikkat, Frekans Kanal Dikkati Ağı, Kapılı Kanal Dönüşümü, Evrişimsel Blok Dikkat Modülü ve Basit, Parametresiz Dikkat Modülü) derin modele entegre edilerek model başarımı üzerindeki etkileri incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda, Frekans Kanal Dikkat Ağı entegre edilen EfficientNet-B0 mimarisinin, histopatolojik görüntülerden helikobakter pilorinin tanısında 0.99835 doğruluğa ulaştığı görülmüştür. Buna göre, önerilen model literatürde yer alan modellerin DeepHP veri seti üzerinde ürettiği sonuçlardan çok daha üstün bir sonuç üretmiştir ve hastalığın tanısında umut vaat edicidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] P. Bhardwaj, G. Bhandari, Y. Kumar, and S. Gupta, “An Investigational Approach for the Prediction of Gastric Cancer Using Artificial Intelligence Techniques: A Systematic Review,” Archives of Computational Methods in Engineering. Springer Science and Business Media B.V., 2022. doi: 10.1007/s11831-022-09737-4.
- [2] H. Sung et al., “Global Cancer Statistics 2020: GLOBOCAN Estimates of Incidence and Mortality Worldwide for 36 Cancers in 185 Countries,” CA Cancer J Clin, vol. 71, no. 3, pp. 209–249, May 2021, doi: 10.3322/caac.21660.
- [3] T. Nishida et al., “Impact of time from diagnosis to chemotherapy in advanced gastric cancer: A Propensity Score Matching Study to Balance Prognostic Factors,” World J Gastrointest Oncol, vol. 11, no. 1, pp. 28–38, 2019, doi: 10.4251/wjgo.v11.i1.28.
- [4] R. Suzuki et al., “Aberrant methylation of microRNA-34b/c is a predictive marker of metachronous gastric cancer risk,” J Gastroenterol, vol. 49, no. 7, pp. 1135–1144, 2014, doi: 10.1007/s00535-013-0861-7.
- [5] M. A. Satolli, L. Buffoni, R. Spadi, and I. Roato, “Gastric Cancer: The Times they are a-changin’,” World J Gastrointest Oncol, vol. 7, no. 11, pp. 303–316, 2015, doi: 10.4251/wjgo.v7.i11.303.
- [6] P. Rawla and A. Barsouk, “Epidemiology of gastric cancer: Global trends, risk factors and prevention,” Przeglad Gastroenterologiczny, vol. 14, no. 1. pp. 26–38, 2019. doi: 10.5114/pg.2018.80001.
- [7] T. Matysiak-Budnik and F. Mégraud, “Helicobacter pylori infection and gastric cancer,” Eur J Cancer, vol. 42, no. 6, pp. 708–716, 2006, doi: 10.1016/j.ejca.2006.01.020.
- [8] J. Y. Lee and N. Kim, “Diagnosis of Helicobacter pylori by invasive test: Histology,” Ann Transl Med, vol. 3, no. 1, pp. 1–8, 2015, doi: 10.3978/j.issn.2305-5839.2014.11.03.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Biyomedikal Tanı
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
26 Haziran 2024
Yayımlanma Tarihi
29 Haziran 2024
Gönderilme Tarihi
22 Şubat 2024
Kabul Tarihi
30 Mayıs 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 12 Sayı: 2
APA
Alıcı Karaca, D., Baştürk Akay, B., Karaboga, D., Baştürk, A., & Nalbantoğlu, Ö. U. (2024). Geliştirilmiş EfficientNet-B0 mimarisi ile Helikobakter Pilorinin Teşhisi. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji, 12(2), 729-742. https://doi.org/10.29109/gujsc.1441289
