EN
TR
Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi
Öz
Hafif alaşımların artan mühendislik uygulamalarında kullanımı, Al–Si–Mg esaslı döküm alaşımlarını otomotiv ve havacılık sektörleri için vazgeçilmez kılmaktadır. Bu alaşımlar, yüksek dökülebilirlik, mekanik dayanım ve işlenebilirlik özellikleriyle ön plana çıkarken; söz konusu özellikler, alaşımın kimyasal bileşimi ve mikro yapısıyla yakından ilişkilidir. Bu bağlamda, Al–7Si–Mg döküm alaşımı hem yapısal hem de imalat performansları açısından dikkat çeken bir malzeme olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, Al–7Si–Mg alaşımının mikroyapı, mekanik özellikler ve delme işlemi sırasındaki işlenebilirlik davranışları çok yönlü biçimde incelenmiştir. Mikroyapı analizleri; alaşımın α-Al matrisi içerisinde β-Al₅FeSi, π-AlSiMgFe ve Mg₂Si gibi gevrek intermetalik fazlar içerdiğini ve bu fazların çatlak oluşumunda belirleyici rol oynadığını göstermiştir. Mekanik testler sonucunda, alaşımın yaklaşık 110 MPa çekme dayanımı, 65 MPa akma dayanımı ve %2,2 kopma uzaması sergilediği; ayrıca Brinell sertlik değerinin 55 HB10 olduğu tespit edilmiştir. Delme deneylerinde üç farklı kesme hızı (88, 123, 158 m/dak) ve üç farklı ilerleme miktarı (0,04; 0,12 ve 0,20 mm/dev) kullanılarak ilerleme kuvveti (Fz) ve moment (Mz) üzerindeki etkiler değerlendirilmiştir. Bulgular, artan kesme hızının her ilerleme seviyesinde hem kuvveti hem torku anlamlı şekilde azalttığını; ilerleme miktarındaki artışın ise bu çıktılarda belirgin artışlara yol açtığını göstermiştir. Ayrıca, düşük kesme hızı ve yüksek ilerleme parametreleri altında belirgin yığıntı talaş (YT) ve yüzeyde katman oluşumu gözlenmiş; buna karşın 158 m/dak kesme hızı ve 0,04 mm/dev ilerleme ile daha kırılgan talaş yapıları elde edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] H. Li, X. Li, The present situation and development trend of new materials used in automobile lightweight. Applied Mechanics and Materials, 189 (2012) 58–62.
- [2] A. P. Hekimoğlu, Ş. Bayraktar, CVD-TiCN/Al2O3/TiN Kaplamalı Kesici Uç ile Al-12Si-(0, 02-1) Sr Alaşımlarının Tornalanmasında Kesme Kuvveti ve Yüzey Pürüzlülüğü Üzerine Deneysel Çalışma. Gazi University Journal of Science Part C: Design and Technology, 10(1) (2022) 50-62.
- [3] X. Yuan, J. Zhou, X. Li, G. Li, Q. Wang, Y. Deng, H. Wang, Microstructures and mechanical properties of cast Al–Mg–Si alloy with combined addition of Sc and Zr. Journal of Materials Research and Technology, 35 (2025) 5097–5106.
- [4] S. M. Amer, M. V. Glavatskikh, R. Y. Barkov, I. S. Loginova, A. V. Pozdniakov, Effect of Mn substitution on Cr in the Al-Cu-Er-Mg-Zr-Fe-Si-Ti cast alloy. Journal of Alloys and Compounds, 983 (2024) 173958.
- [5] P. Murugesan, V. Satheeshkumar, N. Jeyaprakash, G. Prabu, C. H. Yang, Nano-level mechanical and tribological behavior of additively manufactured AlSi10Mg plates. Archives of Civil and Mechanical Engineering, 23:1 (2023) 62.
- [6] R. A. Witik, J. Payet, V. Michaud, C. Ludwig, J. A. E. Månson, Assessing the life cycle costs and environmental performance of lightweight materials in automobile applications. Composites Part A: Applied Science and Manufacturing, 42:11 (2011) 1694-1709.
- [7] Z. Liu, J. Lu, P. Zhu, Lightweight design of automotive composite bumper system using modified particle swarm optimizer. Composite Structures, 140 (2016) 630-643.
- [8] Z. Wang, X. Liu, C. Zhu, J. Xue, Z. Guo, Y. Zhang, X. Li, Influence of the interaction between Si and Sc on the microstructure and tensile properties of as casted Al-Si-Sc alloys. Journal of Alloys and Compounds, 932 (2023) 167650.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Malzeme Tasarım ve Davranışları
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
29 Aralık 2025
Yayımlanma Tarihi
29 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
17 Temmuz 2025
Kabul Tarihi
1 Eylül 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 13 Sayı: 4
APA
Alparslan, C., & Bayraktar, Ş. (2025). Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji, 13(4), 1657-1669. https://doi.org/10.29109/gujsc.1745084
AMA
1.Alparslan C, Bayraktar Ş. Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi. GUJS Part C. 2025;13(4):1657-1669. doi:10.29109/gujsc.1745084
Chicago
Alparslan, Cem, ve Şenol Bayraktar. 2025. “Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi”. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji 13 (4): 1657-69. https://doi.org/10.29109/gujsc.1745084.
EndNote
Alparslan C, Bayraktar Ş (01 Aralık 2025) Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji 13 4 1657–1669.
IEEE
[1]C. Alparslan ve Ş. Bayraktar, “Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi”, GUJS Part C, c. 13, sy 4, ss. 1657–1669, Ara. 2025, doi: 10.29109/gujsc.1745084.
ISNAD
Alparslan, Cem - Bayraktar, Şenol. “Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi”. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji 13/4 (01 Aralık 2025): 1657-1669. https://doi.org/10.29109/gujsc.1745084.
JAMA
1.Alparslan C, Bayraktar Ş. Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi. GUJS Part C. 2025;13:1657–1669.
MLA
Alparslan, Cem, ve Şenol Bayraktar. “Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi”. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji, c. 13, sy 4, Aralık 2025, ss. 1657-69, doi:10.29109/gujsc.1745084.
Vancouver
1.Cem Alparslan, Şenol Bayraktar. Al7SiMg Alaşımının Delinmesinde Kesme Parametrelerinin İlerleme Kuvveti ve Moment Üzerindeki Etkilerinin Deneysel İncelenmesi. GUJS Part C. 01 Aralık 2025;13(4):1657-69. doi:10.29109/gujsc.1745084
