SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI

Onur Altuntaş; Emine Özer; Ahmet Güral

doi:10.29109/gujsc.726794

SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI

Öz

Bu çalışmada Toz Metalurjisi (TM) yöntemi ile üretilmiş % 0,4 C’lu çeliklerin deformasyon yaşlanması üzerine tavlama sıcaklıklarının etkisi incelenmiştir. Bu amaçla saf demir tozuna, ağırlıkça % 0,4 oranında doğal grafit tozu ve yağlayıcı olarak ise ağırlıkça % 0,3 çinko stearat ilave edilmiştir. Elde edilen toz karışımları, oda sıcaklığında ve tek etkili kalıpta 700 MPa presleme basıncında şekillendirilerek mikro çekme test numuneleri üretilmiştir. Ardından 1180 ºC sıcaklıkta saf argon gazı atmosferi altında 30 dk boyunca sinterlenme işlemine bırakılmıştır. Sinterlenme işlemi sonrasında üretilen orta karbonlu toz metal çeliklere %4 oranında ön deformasyon uygulanmıştır. Ardından sırasıyla 200, 300 ve 400ºC sıcaklıklarda 30 dakika süre yaşlandırma işlemi gerçekleştirilmiştir. Yapılan deformasyon yaşlanması sonrası, toz metal çeliklerin; mikroyapı, sertlik, kırık yüzey ve çekme özellikleri araştırılmıştır. Statik deformasyon sonucunda en yüksek akma dayanımı ve sertlik değeri 200 ºC’de statik deformsyon yaşlanması uygulanan numunelerde görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Deformasyon yaşlanması,Toz metalürjisi çelik

Destekleyen Kurum

GAZİ ÜNİVERSİTESİ

Proje Numarası

65/2019-05, 07/2018-05

Teşekkür

Bu çalışma 07/2018-05 ve 65/2019-05 numaralı proje kapsamında Gazi Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projesi tarafından desteklenmektedir.

Kaynakça

KAYNAKLAR
1. G.E. Dieter, Mechanical Metallurgy, Mc Graw-Hill BookCompany, New York, 1961.
2. Chiew, S.P.,Zhao, M.S. and Lee, C.K., “ Mechanical properties of heat-treated high strength steel under fire/post-fire conditions”, Journal of Constructional Steel Research, 98: 12–19 (2014).
3. Cotrell, A. H. and Bilby, B.A., “Dislocation theory of yielding and strainageing of iron”, Proc. Phys. Soc., 62: 49-62 (1949).
4. Karahan, T., Ertek, E. H., Tümer, M. and Kaçar, R., “Strengthening of AISI 2205 duplex stainless steel by strain ageing”, Materials and Design, 55: 250–256 (2014).
5. Josefson, B.,Nilsson, J.O. and Wilson, A., “Phase transformation in duplex steels and the relation between continuous cooling and isothermal heat treatment”, Proc. Conf. Dup. Stainless Steel, 91:67-69 (1991).
6. Pettersson, C. O., Fager, S. Å., & Steel, A. S. (1995). Welding practice for the Sandvik duplex stainless steels SAF 2304, SAF 2205 and SAF 2507. AB Sandvik Steel, Sweden.
7. Gündüz, S. (2008). Static strain ageing behaviour of dual phase steels. Materials Science and Engineering: A, 486 (1-2), 63-71.

8. Lee, S. H., Choi, J. Y., & Nam, W. J. (2009). Hardening behavior of a 304 stainless steel containing deformation-induced martensite during static strain aging. Materials transactions, 0903020693-0903020693.
9. Glen, J., “Effect of alloying elements on the high temparature tensile strength of normalised low carbon steel”, Journal of theIronand Steel Institute,186: 21-32 (1957).
10. Strutt, A.J. and Larimer, J.W., “Structure property relationships of Zeron 100”, Proc. Conf. Phase Transformation, Cambridge, 178 (1987).
11. Graff, S.,Forest, S., Strudel, J. L., Prioul, C., Pilvin, P. And Béchade, J. L., “Strainl ocalization phenomen associated with static and dynamic strain ageing in notched specimens: experiments and finite element simulations”, Materials Science and Engineering A,387–389: 181–185 (2004).
12. Wilson, D.V. and Russel, B., “The contrubution of precipitation to strain ageing in low carbon steels”,Acta Metall.,8: 468-479 (1960).
13. Gündüz, S.& Kaçar, R. (2000). Statıc Straın Ageıng In Mıcroalloyed Steels Teknoloji, 3(4).
14. Ahmet Bülbül, “İş Makinelerinin Jantlarında Statik Yaşlanmanın Etkisinin Araştırılması” Yüksek Lisans Tezi, Karabük Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, (2014).
15. Şadettin Okumuş, “Düşük Karbonlu Mikroalaşımlı Çeliklerde Soğuma Ve Deformasyon Yaşlanmasının Mekanik Özelliklere Etkisi” Yüksek Lisans Tezi, Karabük Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, (2013).
16. Ghosh, A., Chatterjee, A., (2008). Ironmaking & Steelmaking. London: Prentice Hall of India Book Company.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Onur Altuntaş ^*
0000-0002-4410-910X
Türkiye

Emine Özer Bu kişi benim
Türkiye

Ahmet Güral
0000-0002-6211-8827
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

27 Eylül 2020

Gönderilme Tarihi

25 Nisan 2020

Kabul Tarihi

11 Ağustos 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 8 Sayı: 3

DOI

https://doi.org/10.29109/gujsc.726794

IZ

https://izlik.org/JA49NY96HF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Altuntaş, O., Özer, E., & Güral, A. (2020). SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji, 8(3), 671-680. https://doi.org/10.29109/gujsc.726794

AMA

1.Altuntaş O, Özer E, Güral A. SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI. GUJS Part C. 2020;8(3):671-680. doi:10.29109/gujsc.726794

Chicago

Altuntaş, Onur, Emine Özer, ve Ahmet Güral. 2020. “SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI”. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji 8 (3): 671-80. https://doi.org/10.29109/gujsc.726794.

EndNote

Altuntaş O, Özer E, Güral A (01 Eylül 2020) SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji 8 3 671–680.

IEEE

[1]O. Altuntaş, E. Özer, ve A. Güral, “SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI”, GUJS Part C, c. 8, sy 3, ss. 671–680, Eyl. 2020, doi: 10.29109/gujsc.726794.

ISNAD

Altuntaş, Onur - Özer, Emine - Güral, Ahmet. “SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI”. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji 8/3 (01 Eylül 2020): 671-680. https://doi.org/10.29109/gujsc.726794.

JAMA

1.Altuntaş O, Özer E, Güral A. SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI. GUJS Part C. 2020;8:671–680.

MLA

Altuntaş, Onur, vd. “SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI”. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji, c. 8, sy 3, Eylül 2020, ss. 671-80, doi:10.29109/gujsc.726794.

Vancouver

1.Onur Altuntaş, Emine Özer, Ahmet Güral. SADE KARBONLU TOZ METAL BİR ÇELİĞİN ÇEKME DAYANIMINA STATİK DEFORMASYON YAŞLANMA İŞLEMİNİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI. GUJS Part C. 01 Eylül 2020;8(3):671-80. doi:10.29109/gujsc.726794

Cited By

AISI 304 Östenitik Paslanmaz Çeliğin Statik Yaşlanma Davranışının İncelenmesi

Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.31466/kfbd.1072474