EN
TR
Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi
Öz
Bilgiye ayrıcalıksız erişimin olduğu günümüz mutlak rekabet ortamında, nüfusun ve buna bağlı olarak ihtiyaçların hızla arttığı ve kıt kaynakların da günden güne azaldığı yadsınamaz bir gerçektir. Özellikle düşük gelir grubuna sahip ülkelerde bulunan sağlık kurumlarının varlıklarını sürdürebilmesi, gelişen pazar koşullarına ayak uydurabilmesi ve kaliteli bir hizmet sunabilmesi için mevcut kaynaklarını en etkin şekilde kullanması gerekmektedir. Bu doğrultuda bu çalışmanın amacı Dünya Bankası gelir sınıflandırması dikkate alınarak düşük gelir grubunda yer alan ülkelerin veri zarflama analizi yöntemiyle kişi başı gelir, kişi başı sağlık harcaması, doktor, hemşire ve ebe sayısının bebek ölüm göstergeleri üzerinde ne derece etkili ve verimli olduğunun tespitini sağlamaktır. Çalışmada ülkelerin önemli sağlık göstergelerinden biri olan bebek ölümlerini azaltmada sahip oldukları temel sağlık göstergelerinin etkinliğini belirlemek adına CCR ve BCC girdiye yönelik modeller kullanılmıştır. Dünya bankası gelir sınıflandırmasına göre düşük gelir grubuna ait 28 ülkeden verilerine tam olarak ulaşılabilen 20 ülke analize dâhil edilmiştir. Araştırma verilerinin analizi için R Studio paket programlarından yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda CCR modeline göre ülkelerin toplam etkinliklerine bakıldığında 6 ülkenin etkin ve BCC modeline göre ülkelerin teknik etkinliğine bakıldığında 7 ülkenin etkin olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca ülkelerin ölçek etkinliği incelendiğinde 11 ülkenin artan, 3 ülkenin azalan ve 6 ülkenin ölçeğe göre sabit getiriye sahip olduğu görülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Alexander, C. A., Busch, G. ve Stringer, K., (2003), “Implementing and Interpreting a Data Envelopment Analysis Model to Assess the Efficiency of Health System in Developing Countries”, IMA Journal of Management Mathematics, 14(1): 49-63.
- Asandului, L., Roman, M. ve Fatulescu, P., (2014), “The Efficiency of Healthcare Systems in Europe: A Data Envelopment Analysis Approach”, Procedia Economics and Finance, (10): 261-268.
- Aubyn, M. S. ve Afonso, A., (2007), Assesing Health Efficiency Across Countries with Two-Step and Bootstrap Analysis, Fiscal Policy Challenges in Europe, Berlin: German Federal Ministry of Finance.
- Banker, R. D., Charnes, A. ve Cooper, W. W., (1984), “Some Models For Estimating Technical And Scale Inefficiences In Data Development Analysis”, Management Science, 30(9): 1078-1092.
- Banker, R. D., ve Thrall, R. M., (1992), “Estimation of Returns to Scale Using Data Envelopment Analysis”. European Journal of Operational Research, 62(1): 74-84. Charnes, A., Cooper, W. W., Lewin, A. Y. ve Seiford, L. M., (1994), Data Envelopment Analysis: Theory, Methodology and Application, Boston: Kluwer Academic Publisher.
- Charnes, A., Cooper, W. W., ve Rhodes, E., (1978), “Measuring The Efficiency of Decision Making Units”, European Journal of Operational Research, (2): 429-444.
- Chu Ng, Y., (2008), “The Productive Efficiency of The Health Care Sectır of China”, The Review of Regional Studies, 38(3): 381-393.
- Evans, D., Marten, R. ve Etienne, C., (2012), “Universal Health Coverage is a Development Issue”, The Lancet, 380(9845): 864-865.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
1 Şubat 2023
Gönderilme Tarihi
10 Ağustos 2022
Kabul Tarihi
8 Ocak 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 14 Sayı: 1
APA
Çeçen, Z., & Akbulut, F. (2023). Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi. Gümüşhane University Journal of Social Sciences, 14(1), 241-254. https://doi.org/10.36362/gumus.1160202
AMA
1.Çeçen Z, Akbulut F. Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi. GUSBID. 2023;14(1):241-254. doi:10.36362/gumus.1160202
Chicago
Çeçen, Ziya, ve Fevzi Akbulut. 2023. “Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi”. Gümüşhane University Journal of Social Sciences 14 (1): 241-54. https://doi.org/10.36362/gumus.1160202.
EndNote
Çeçen Z, Akbulut F (01 Şubat 2023) Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi. Gümüşhane University Journal of Social Sciences 14 1 241–254.
IEEE
[1]Z. Çeçen ve F. Akbulut, “Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi”, GUSBID, c. 14, sy 1, ss. 241–254, Şub. 2023, doi: 10.36362/gumus.1160202.
ISNAD
Çeçen, Ziya - Akbulut, Fevzi. “Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi”. Gümüşhane University Journal of Social Sciences 14/1 (01 Şubat 2023): 241-254. https://doi.org/10.36362/gumus.1160202.
JAMA
1.Çeçen Z, Akbulut F. Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi. GUSBID. 2023;14:241–254.
MLA
Çeçen, Ziya, ve Fevzi Akbulut. “Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi”. Gümüşhane University Journal of Social Sciences, c. 14, sy 1, Şubat 2023, ss. 241-54, doi:10.36362/gumus.1160202.
Vancouver
1.Ziya Çeçen, Fevzi Akbulut. Düşük Gelir Grubunda Yer Alan Ülkelerin Sağlık Göstergelerinin VZA Yöntemiyle İncelenmesi. GUSBID. 01 Şubat 2023;14(1):241-54. doi:10.36362/gumus.1160202
