Attitudes of Students in Applied Culinary Education Towards the Culınary Profession

Öz

In addition to knowledge, skills and experience, education is an important factor in the development of the culinary profession, which evolves around food preparation and cooking. Practical training, especially for the culinary profession, is important in providing a skilled workforce. The main purpose of this study is to determine the attitudes of students of applied culinary education at Artvin Çoruh University towards the culinary profession. The study, which was designed as a quantitative research, used a survey technique to collect data. In the framework of the research, it was planned to reach the entire sample; therefore, a complete count without using the sampling method was carried out in the framework of the study. Regarding the data obtained in accordance with the purpose of the research, percentages, frequency distribution, arithmetic mean, standard deviation, factor analysis, t-test and ANOVA test were evaluated using the SPSS 20 statistical data programme. As a result of the research, it was determined that there was no difference according to the age of the students who received applied culinary training and the geographical region where their families lived, while on the other hand there were significant differences according to the variables of gender, department / programme, class and the high school they graduated from. It is expected that the findings and results will make a diverse and original contribution to the relevant literature.

Anahtar Kelimeler

• Applied Culinary
• Vocational Training
• University
• Artvin.

Proje Numarası

1919B012335390

Uygulamalı Mutfak Eğitimi Alan Öğrencilerin Aşçılık Mesleğine Yönelik Tutumları

Öz

Yiyecek hazırlama ve pişirme temaları üzerine gelişme gösteren aşçılık mesleğinin gelişiminde bilgi, beceri ve tecrübenin yanı sıra eğitim faktörü de önemli unsurlar arasında yer almaktadır. Aşçılık mesleğine yönelik özellikle uygulamalı eğitimler nitelikli iş gücü sağlanmasında önem arz etmektedir. Bu çalışmanın temel amacı Artvin Çoruh Üniversitesi’nde uygulamalı mutfak eğitimi alan öğrencilerin aşçılık mesleğine karşı olan tutumlarının belirlenmesidir. Nicel bir araştırma olarak tasarlanan çalışmada, verilerin elde edilmesinde anket tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırma kapsamında örneklemin tamamına ulaşılması planlanmış, dolayısıyla çalışma kapsamında örnekleme yöntemine gidilmeyerek tam sayım yapılmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda elde edilen verilere ilişkin; yüzde, frekans dağılımı, aritmetik ortalama, standart sapma, faktör analizi, t testi ve ANOVA testi SPSS 20 istatistiki veri programı aracılığıyla değerlendirilmiştir. Araştırma neticesinde uygulamalı mutfak eğitimi alan öğrencilerin yaş ve ailelerinin yaşadıkları coğrafi bölge değişkenlerine göre bir farklılık görülmediği, diğer yandan cinsiyet, bölüm / program ve sınıf değişkenlerine göre ise anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgu ve çıktıların ilgili literatüre çok yönlü ve özgün bir katkı sağlayacağı beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Uygulamalı Mutfak
• Mesleki Eğitim
• Üniversite
• Artvin.

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK

Proje Numarası

1919B012335390

Etik Beyan

Araştırmanın Artvin Çoruh Üniversitesi Rektörlüğü Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu’ndan 16.04.2024 tarihli 132265 sayılı onayı bulunmaktadır. Bu çalışmanın hazırlanma süreçlerinde araştırma ve yayın etik kurallara riayet edildiğini yazarlar beyan etmektedir.

Teşekkür

TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı 2023 Yılı 2. Dönemi kapsamında desteklenen “Uygulamalı Mutfak Eğitimi Alan Üniversite Öğrencilerinin Aşçılık Mesleğine Yönelik Tutumlarının Değerlendirilmesi” projemize desteklerinden ötürü TÜBİTAK'a teşekkür ederiz.

Kaynakça

1. Akkaşoğlu, S., Telbalkan, M., Yılmaz Zeybek, E., & Ulama, Ş. (2019). Yerel halkın kırsal turizme bakış açısı, International Journal of Geography Educatiın (IGGE). 40, 295-310. https://doi.org/10.32003/iggei.557902
2. Akyol, C., Oğan, E. & Oğan, Y. (2018). Turizm eğitimi alan üniversite öğrencilerinin mesleki beklentileri ve sosyo-ekonomik profilleri üzerine bir araştırma, Gaziantep University Journal of Social Sciences. 17 (2), 648-665. https://doi.org/10.21547/jss.382774
3. Aslan Savaşan, B. & Girgin, G. K. (2024). Profesyonel mutfaklarda cinsiyet ayrımcılığı: Kadın şeflerin karşılaştığı zorluklar üzerine bibliyometrik bir analiz, International Journal of Contemporary Tourism Research. 8 (2), 202-212. http://doi.org/10.30625/ijctr.1599870
4. Büyüköztürk, Ş. (2015). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (Genişletilmiş 21. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
5. Camp, R., Witard, O. C., Renard, M., Catháin, C. Ó. & Lavelle, F. (2025). Do athletes cook? A systematic scoping review of culinary nutrition in athletes. Nutrition Bulletin. 1-15. https://doi.org/10.1111/nbu.70012
6. Cengiz, G., Şen, M. & Köseoğlu, F. (2024). Kültürel peyzaj özelliklerinin coğrafi işaret kapsamında değerlendirilmesi: Bolu-Mengen örneği, Journal of Agricultural Biotechnology (JOINABT). 5 (1), 33-43. https://doi.org/10.58728/joinabt.1458369
7. Çark, Ö. (2021). Kariyer seçiminde sosyo-bilişsel ve manevi yaklaşımlara bütüncül bakış, European Journal of Managerial Research (EUJMR). 5 (Özel Sayı 1), 158-176.
8. Çelik Gençoğlu, H. U. & Kemer, E. (2021). Aşçılık programında okuyan kadın öğrencilerin mesleğe bakış açılarının değerlendirilmesi: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi örneği, Aydın Gastronomy. 5 (2), 105-116.

9. Çetin, K. & Süren, T. (2024). Mutfakta bilgi paylaşımı: Planlı davranış ve sosyal değişim teorileri yaklaşımları, Edebiyat ve Beşeri Bilimler Dergisi. 73, 135-150. https://doi.org/10.55590/literatureandhumanities.1514435
10. Demir, M. Ayas, S. & Yıldız, B. (2018). Örgütsel sinizm ve işe yabancılaşma ilişkisi: Beş yıldızlı otel çalışanları üzerine bir araştırma, Yönetim Bilimleri Dergisi. 16 (32), 231-253.
11. Fidan, T., Öztürk Fidan, İ. & Öztürk, H. (2018). Meslek yüksekokulu öğrenci ve mezunlarının kariyer seçimlerine etki eden faktörler ile kariyer beklentileri: Öz yeterliğin aracı rolü. Yükseköğretim Dergisi, 8 (3), 249-263. https://doi.org/10.2399/yod.18.008
12. Firmansyah, Alfatih, F. & Nugroho, R. (2024). Green tourism: A sustainable tourism marketing approach for tourism services, JSSBS (Journal of Social Sciences and Business Studies). 2 (1), 170-175.
13. Gökçen M. & Büyükgöze Kavas, A. (2018). Meslek seçiminde toplumsal cinsiyetin rolü: Bir ölçek geliştirme çalışması, Kariyer Psikolojik Danışmanlığı Dergisi. 1 (1), 48-67.
14. Gülbahçe, A. (2007). Mesleki olgunluk düzeyleri farklı olan öğrencilerin sosyal karşılaştırma ve benlik imgelerinin incelenmesi, Erzurum: Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (Yayımlanmamış Doktora Tezi).
15. Gülbahçe, A. (2009). Farklı liselerde öğrenim gören öğrencilerin mesleki olgunluk düzeylerinin incelenmesi, Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 11 (1), 131-144.
16. Güldemir, O. & Akarçay, E. (2020). Koca ustadan ıssız adama Türkiye’de aşçılık mesleğinin değişimi, Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2020, 8 (2), 896-914. https://doi.org/10.21325/jotags.2020.586
17. Harbalıoğlu, M. & Ünal, İ. (2014). Aşçılık programı öğrencilerinin mesleki tutumlarının belirlenmesi: Ön lisans düzeyinde bir uygulama, Turizm Akademik Dergisi. 1 (1), 57-67.
18. Hesketh, B., Durant, C. & Pryor, R. (1990). Career compromise: A test of Gottfredson’s (1981) theory using a policy-capturing procedure, Journal of Vocational Behavior. 36, 97-108.
19. Hughes, M. H. (2003). Culinary professional training: Mea¬surement of nutrition knowledge among culinary students enrolled in a Southeastern Culinary Arts Institute, Tuscaloosa: Alabama University (Unpub¬lished Doctoral Dissertation).
20. Aydemir, D. A. (2018). Gastronomi ve mutfak sanatları eğitimi alan üniversite öğrencilerinin kariyer beklentileri: Lisans öğrencilerine yönelik bir araştırma, Nevşehir: Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
21. İnce, Ş. (2016). Şeflerin savaşı: Profesyonel mutfaklarda erkek ve kadın şefler. Moment Dergi, 3 (2), 409-435. https://doi.org/10.17572/moment.410092
22. Jangra, R., Kaushik, S. P., Singh, E., Kumar, P. & Jangra, P. (2024). The role of transportation in developing the tourism sector at high altitude destination, Kinnaur, Environment, Development and Sustainability. 26: 9369-9395, https://doi.org/10.1007/s10668-023-03099-y
23. Kavalı, K. & Rao, Y. V. (2025). A study of work life balance of women employees in IT companies in India, International Journal of HRM and Organizational Behavior. 13 (2), 340-355. https://doi.org/10.62650/ijhrmob.2025.v13.i2.pp340-355
24. Kazkondu, İ. (2025). Aşçılık eğitimi alan bireylerin aşırı yemek yapma korkusu (mageirofobi) düzeylerinin incelenmesi, Gaziantep University Journal of Social Sciences. 24 (1), 380-408. https://doi.org/10.21547/jss.1553637
25. Kılıç, O. & Cinoğlu, M. (2008). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. İstanbul: Arı Matbaacılık.
26. Koç, F. & Öztürk, G. (2023). Aşçılık öğrencilerinin eğitim süreçleri ve kariyer hedeflerine yönelik bir değerlendirme, Journal of Tourism and Gastronomy Studies. 11 (4), 3730-3749. https://doi.org/10.21325/jotags.2023.1365
27. Kurnaz, A., Akyurt Kurnaz, H. & Kılıç, B. (2014). Önlisans düzeyinde eğitim alan aşçılık programı öğrencilerinin mesleki tutumlarının belirlenmesi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 32, 41-61.
28. Li, P., Xiao, X., Jordan, E., Zhang, H. & Gao, J. (2024). Transactional stress-coping configurations in nature-based tourism destinations, Tourism Management Perspectives. 51, 101240. https://doi.org/10.1016/j.tmp.2024.101240
29. Mohd Yusaini, M. A., Reezlin, A. R. & Hanisah, A. (2025). The trend of male entry into the culinary field - A preliminary study at Sungai Petani Community College. Male Entry and The Culinary Field. 13 (4), 31-45.
30. Nuha, M. S., Alamsyah, M. N., Muslihati & Zamroni. (2024). Ann Roe’s career theory and its implementation in career guidance and counseling, KONSELING: Jurnal Ilmiah Penelitian dan Penerapannya. 5 (4), 101-107. https://doi.org/10.31960/konseling.v5i3.2363
31. Odacı, G. & Yıldız, S. (2023). Kadın öğrencilerin kariyer beklentileri ve aşçılık mesleğine yönelik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi: Gastronomi ve mutfak sanatları öğrencileri üzerine bir araştırma, Tourism and Recreation. 5 (2), 186-193. https://doi.org/10.53601/tourismandrecreation.1388152
32. Özdemir, M. (2010). Türkiye’deki reklamlarda toplumsal cinsiyet ve sunumu, Millî Folklor. 22 (88), 101-111.
33. Pleasant, J. (2016). Holland’s theory: A comprehensive overview, Acta Scientiae et Intellectus. 2 (3), 18-28.
34. Reicks, M., Trofholz, A. C., Stang, J. S. & Laska, M. N. (2014). Impact of cooking and home food preparation interventions among adults: Outcomes and implications for future programs, Journal of Nutrition Education and Behavior. 46 (4), 259-276. https://doi.org/10.1016/j.jneb.2014.02.001
35. Sasmita, H., Yusuf, A. M., Iswari, M. & Afdal. (2021). Career development in children (childhood): Literature review, Bisma The Journal of Counseling. 5 (1), 36-43.
36. Serbes, K. (2024). Kariyer-gelişim kuramları üzerine bir değerlendirme, Paradoks Ekonomi Sosyoloji ve Politika Dergisi. 20 (1), 162-199.
37. Şahin, T. & Arman, A. (2014). Ön lisans seviyesinde aşçılık eğitimini tercih etme nedenlerinin değerlendirilmesi, Akademik Bakış Dergisi. 41, 1-7.
38. Şekkeli, Z. H. (2016). Lojistik stratejilerinin rekabet avantajı ve lojistik performansına olan etkileri üzerinde Türkiye ölçeğinde bir araştırma. Kahramanmaraş: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (Yayımlanmamış Doktora Tezi).
39. Taber, K. S. (2018). The use of Cronbach’s Alpha when developing and reporting research instruments in science education, Research in Science Education. 48, 1273-1296.
40. Taş, M. A. & Özmen, M. (2019). Meslek seçiminde aile desteği ve kariyer uyum yetenekleri ilişkisi: Olumlu gelecek beklentisinin aracılık rolü, Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi. 7 (16), 736-761. https://doi.org/10.33692/avrasyad.543865
41. Temizkan, R. & Çıtak, B. (2024). Yiyecek içecek işletmelerinde çatışma: Alaylı-mektepli aşçılar çatışıyor mu?, İşletme Araştırmaları Dergisi. 16 (3), 1954-1973. https://doi.org/10.20491/isarder.2024.1895
42. Temizkan, R. & Gökgöz, E. S. (2023). Erkek aşçıların perspektifinden kadın aşçıların iş yaşamında karşılaştıkları cinsiyet temelli ayrımcılık uygulamaları, Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel. 6 (4), 1871-1888. https://doi.org/10.33083/joghat.2023.376
43. Tutar, H. (2022). Nitel araştırmalarda geçerlilik ve güvenilirlik bir model önerisi, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 22 (Özel Sayı 2), 117-140. https://doi.org/10.18037/ausbd.1227323 Türk Dil Kurumu. (2025). Güncel Türkçe Sözlük. sozluk.gov.tr. Erişim Tarihi: 10.02.2025.
44. Üst Can, Ç. (2021). Aşçılık bölümü tercih nedenleri ile kişilik ilişkisi, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi. 5 (2), 1122-1137. https://doi.org/10.26677/TR1010.2021.757
45. Yeşilyaprak, B. (1995). Mesleki gelişim kuramları üzerine bir eleştirel değerlendirme, Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 2 (6), 43-49.
46. Yılmaz, H. & Çemrek, F. (2019). Aşçılık programı ile gastronomi bölümünde okuyan kadın öğrencilerin aşçılık mesleğine yönelik tutumları: Afyon Kocatepe Üniversitesi örneği, Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel. 2 (2) 141-156.
47. Yılmaz, K. B. & Erkılıç, A. O. (2023). Okul öncesi ve ilköğretim döneminde psiko-motor gelişimin fiziksel aktivite üzerindeki önemi, Journal of Curriculum and Educational Studies. 1 (2), 292-305. https://doi.org/10.5281/zenodo.10429678