Bulanık SWARA ve Bulanık MARCOS Yöntemleriyle Sivil Havacılıkta Kabin Memuru Seçimi

Öz

Havayolu firmalarında görev yapan kabin memurları, yolcuların uçağa binişlerinden uçaktan iniş süreçlerine kadar iletişim halinde oldukları havayolu personelleridir. Dolayısıyla bir havayolu firması için kabin memuru seçimi önem arz etmektedir. Bu çalışmanın amacı da havayolu firmalarının kabin memuru alımında dikkate alması gereken kriterlerin önem derecelerini belirlemek ve kabin memuru alternatifleri arasından en uygununu seçmektir. Kriter ağırlıklarının bulunmasında çok kriterli karar verme yöntemlerinden Bulanık SWARA, adayların sıralanmasında da Bulanık MARCOS yöntemi kullanılmıştır. Yapılan literatür araştırmasında Bulanık SWARA ve Bulanık MARCOS yöntemlerinin kabin memuru seçiminde rol oynayan kriterlerin değerlendirilmesi ve kabin memuru seçiminde kullanıldığı bir çalışmayla rastlanmamıştır. Analiz sonuçlarında, en önemli üç değerlendirme kriteri sırasıyla, “eğitim ve başarı durumu”, “yabancı dil bilgisi” ve “fiziki özellikler” olduğu tespit edilmiştir. 3 numaralı aday da en uygun kabin memuru olarak ilk sırada yer almıştır.

Anahtar Kelimeler

• Sivil Havacılık
• Kabin Memuru Seçimi
• Çok Kriterli Karar Verme
• Bulanık SWARA
• Bulanık MARCOS

Cabin Crew Selection in Civil Aviation with Fuzzy SWARA and Fuzzy MARCOS Methods

Öz

Flight attendants working in airline companies are the airline personnel with whom the passengers are in contact from boarding the plane to the landing process. Therefore, it is important to choose a flight attendant for an airline company. The aim of this study is to determine the importance of the criteria that airline companies should take into consideration when recruiting cabin crew and to choose the most suitable one among cabin crew alternatives. Fuzzy SWARA was used to find the criterion weights, and the Fuzzy MARCOS method was used to rank the candidates. In the literature research, it has not been found a study that Fuzzy SWARA and Fuzzy MARCOS methods are used in evaluating the alternatives and the criteria that play a role in the selection of cabin crew and. In the analysis results, it was determined that the three most important evaluation criteria are "education and success status", "foreign language knowledge" and "physical characteristics", respectively. Candidate number 3 was also ranked first as the most suitable flight attendant.

Anahtar Kelimeler

• Civil Aviation
• Cabin Crew Selection
• Multi Criteria Decision Making
• Fuzzy SWARA
• Fuzzy MARCOS

Kaynakça

1. Agarwal, S., Kant, R., & Shankar, R. (2020). Evaluating solutions to overcome humanitarian supply chain management barriers: a hybrid fuzzy SWARA–fuzzy WASPAS approach. International Journal of Disaster Risk Reduction, 101838. doi:10.1016/j.ijdrr.2020.101838.
2. Akduman, G. ve Karahan. G. (2020). Kabin memurunun sahip olması gereken yetkinlikler: Sivil havacılık kabin hizmetleri mezunu istihdam edilen kişilerle bir alan araştırması. Türk Hava Kurumu Üniversitesi Havacılık ve Uzay Çalışmaları Dergisi, 1(1), 7-32.
3. Alkaşi, Z. (2019). Örgütsel stres kaynakları ve çözüm yolları: Hava yolu kabin ekibi üzerinde bir araştırma. İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
4. Ansari, Z. N., Kant, R., & Shankar, R. (2020). Evaluation and ranking of solutions to mitigate sustainable remanufacturing supply chain risks: a hybrid fuzzy SWARA-fuzzy COPRAS framework approach. International Journal of Sustainable Engineering, 1-22. doi:10.1080/19397038.2020.1758973.
5. Badi, I., & Pamučar, D. (2020). Supplier selection for steelmaking company by using combined grey-MARCOS methods. Decision Making: Applications in Management and Engineering, 3(2), 37-48. doi: 10.31181/dmame2003037b.
6. Chattopadhyay, R., Chakraborty, S., & Chakraborty, S. (2020). An integrated D-MARCOS method for supplier selection in an iron and steel industry. Decision Making: Applications in Management and Engineering, 3(2), 49-69. doi:10.31181/dmame2003049c.
7. Erdağ, T. ve Yaşlıoğlu, M. (2020). Tecrübeli ve sinyor kabin görevlileri kapsamında kabin ekibi çatışma yöntemleri: Bir havayolunda kalitatif araştırma. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 5(2), 35-58.
8. Kaya, E. (2017). Kabin ekibi personelinin yetkinlik geliştirme ve işe uyum süreci; Havacılık sektöründe bir araştırma. Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.

9. Kaya, S. K., & Erginel, N. (2020). Futuristic airport: a sustainable airport design by integrating hesitant fuzzy SWARA and hesitant fuzzy sustainable quality function deployment. Journal of Cleaner Production, 123880. doi:10.1016/j.jclepro.2020.123880.
10. Korkmaz, B. Y. ve Özcan, U. (2018). Bir havayolu işletmesinde kabin ekiplerinin performans değerlendirmesine ilişkin bir veri madenciliği uygulaması. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi, 8(2), 154-170.
11. Korkmaz, M., Aras, G., Yücel, A. S. ve Kıygın, S. (2013). Sivil havacılık sektöründe kabin personelinin algıladıkları liderlik stilleri ve iş tatmini üzerindeki ilişkileri: Türk hava yolları örneği. The Journal of Academic Social Science Studies, 6(7), 697-714.
12. Kuşakcı, A. O., Ayvaz, B., Öztürk, F. ve Feyza, S. (2019). Bulanık MULTIMOORA ile personel seçimi: Havacılık sektöründe bir uygulama. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 8(1), 96-110.
13. Mishra, A. R., Rani, P., Pandey, K., Mardani, A., Streimikis, J., Streimikiene, D., & Alrasheedi, M. (2020). Novel multi-criteria intuitionistic fuzzy SWARA–COPRAS approach for sustainability evaluation of the bioenergy production process. Sustainability, 12(10), 4155. doi:10.3390/su12104155.
14. Perçin, S. (2019). An integrated fuzzy SWARA and fuzzy AD approach for outsourcing provider selection. Journal of Manufacturing Technology Management, 30 (2), 531-552. doi:10.1108/JMTM-08-2018-0247.
15. Puška, A., Stojanović, I., Maksimović, A., & Osmanović, N. (2020). Evaluation software of project management used measurement of alternatives and ranking according to compromise solution (MARCOS) method. Operational Research in Engineering Sciences: Theory and Applications, 3(1), 89-102. doi:10.31181/oresta2001089p.
16. Rani, P., Mishra, A. R., Krishankumar, R., Mardani, A., Cavallaro, F., Soundarapandian Ravichandran, K., & Balasubramanian, K. (2020). Hesitant fuzzy SWARA-complex proportional assessment approach for sustainable supplier selection (HF-SWARA-COPRAS). Symmetry, 12(7), 1152. doi:10.3390/sym12071152.
17. Ren, R.X., Liao, H.C., Al-Barakati, A., & Cavallaro, F. (2019). electric vehicle charging station site selection by an integrated hesitant fuzzy SWARA-WASPAS Method. Transformations in Business & Economics, 18(2), 103-123.
18. Sahebi, I. G., Arab, A., & Toufighi, S. P. (2020). Analyzing the barriers of organizational transformation by using fuzzy SWARA. Journal of Fuzzy Extension & Applications, 1(2), 88-103. doi: 10.22105/jfea.2020.249191.1010.
19. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü. Havacılık Personeli. Kabin memuru. Erişim Tarihi: 18 Ekim 2020, http://web.shgm.gov.tr/tr/havacilik-personeli/2138-kabin-memuru
20. Stanković, M., Stević, Ž., Das, D. K., Subotić, M., & Pamučar, D. (2020). A New fuzzy MARCOS method for road traffic risk analysis. Mathematics, 8(3), 457. doi:10.3390/math8030457.
21. Stević, Ž., & Brković, N. (2020). A novel integrated FUCOM-MARCOS model for evaluation of human resources in a transport company. Logistics, 4(1), 2-14. doi:10.3390/logistics4010004.
22. Stević, Ž., Pamučar, D., Puška, A., & Chatterjee, P. (2020). Sustainable supplier selection in healthcare industries using a new mcdm method: measurement of alternatives and ranking according to compromise solution (MARCOS). Computers & Industrial Engineering, 140, 106231. doi:10.1016/j.cie.2019.106231.
23. Şengül, D. ve Çağıl, G. (2020). Bulanık SWARA ve bulanık analitik hiyerarşi prosesi yöntemi ile iş değerlemesi. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, 11(3), 965-976.
24. Tsaur, S. H., Hsu, F. S., & Kung, L. H. (2020). Hassles of cabin crew: an exploratory study. Journal of Air Transport Management, 85, 101812. doi:10.1016/j.jairtraman.2020.101812.
25. Ulutaş, A., Karakuş, C. B., & Topal, A. (2020). Location selection for logistics center with fuzzy SWARA and Cocoso methods. Journal of Intelligent & Fuzzy Systems, 1-17.
26. Ulutaş, A., Karabasevic, D., Popovic, G., Stanujkic, D., Nguyen, P. T., & Karaköy, Ç. (2020). Development of a novel integrated CCSD-ITARA-MARCOS Decision-Making Approach for Stackers Selection in a Logistics System. Mathematics, 8(10), 1672. doi:10.3390/math8101672.
27. Yazgan, E. ve Erol, D. (2016). Sivil pilot adayları için seçim kriterlerinin belirlenmesi. Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 5(2), 97-104.
28. Yazgan A. E. ve Yiğit, S. (2013). Türk sivil havacılık sektörünün uluslararası rekabetçilik düzeyinin analizi, Selçuk Üniversitesi İİBF Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, (25), 421- 445.
29. Yelgin, Ç., & Ergün, N. (2020). Job demands perceived by cabin crew in airline companies: a case in Turkey. Theoretical Issues in Ergonomics Science, 1-19. doi:10.1080/1463922X.2020.1811921.
30. Yıldırım, B. I., Uysal, F. ve Ilgaz, A. (2019). Havayolu işletmelerinde personel seçimi: ARAS yöntemi ile bir uygulama. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2 (33), 219-231.
31. Yılmaz, A. K., & Flouris, T. (2017). Linkages between risk and human resources management in aviation: An empirical investigation and the way forward in selection of ideal airport manager. In Corporate Risk Management for International Business, 141-151.
32. Zarbakhshnia, N., Soleimani, H., & Ghaderi, H. (2018). Sustainable third-party reverse logistics provider evaluation and selection using fuzzy SWARA and developed fuzzy COPRAS in the presence of risk criteria. Applied Soft Computing, 65, 307-319. doi:10.1016/j.asoc.2018.01.023.