Araştırma Makalesi

Balıkesir il merkezinde PM10 seviyelerinin COVID-19 pandemi sürecinde analiz edilmesi

Cilt: 13 Sayı: 4 15 Ekim 2023
PDF İndir
EN TR

Balıkesir il merkezinde PM10 seviyelerinin COVID-19 pandemi sürecinde analiz edilmesi

Öz

Bu çalışmada, Balıkesir kent merkezinde partikül madde (PM10) seviyelerinin pandemi dönemini kapsayan 2019 ile 2021 yılları arasında değişimleri istatiksel ve mekânsal olarak analiz edilmiştir. Sürekli ölçülen PM10 ve meteorolojik parametrelerin analizleri sonucunda pandemi dönemine denk gelen 2021 yılı PM10 seviyelerinin en yüksek olduğu zaman dilimi olarak kayıtlara geçmiştir. Özellikle, 2020 ve 2021 yıllarında yasal limit aşımı gözlemlenen gün sayıları yıl içerisinde üç basamaklı sayılar seviyesinde ifade edilmiştir. Konsantrasyon ağırlıklı yörünge (CWT) analizi sonucunda, en yüksek günlük PM10 seviyesinin ölçüldüğü gün olan 21.Ocak.2021 tarihinde Balıkesir il merkezi için etkili olan kaynakların lokal kaynaklardan çok Kuzey Afrika çöl tozlarının etkisinde kıtasal taşınımların olduğu tespit edilmiştir. Küme analizleri sonucunda ise, ölçülen yüksek konsantrasyonlu PM10 seviyelerinin lokal kaynaklardan çok kıtasal taşınımların rol oynadığı özellikle Akdeniz üzerinden Kuzey Afrika çöl bölgelerinden gelen çöl tozlarının etkili olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, yine küme analizleri sonucunda, küçümsenemeyecek oranda Doğu Avrupa üzerinden de özelikle Bulgaristan’ın güney doğu bölümünde kömür yakmalı termik santrallerin yoğun olarak bulunduğu yerlerden taşınımların olduğu da düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Balıkesir , Cluster , CWT , HYSPLIT , PM10 , Theil-Sen

Kaynakça

  1. Ansari, M., & Ehrampoush, M. H. (2019). Meteorological correlates and AirQ+ health risk assessment of ambient fine particulate matter in Tehran, Iran. Environmental Research, 170, 141-150. https://doi.org/10.1016/j.envres.2018.11.046
  2. Balcılar, İ. (2018). Chemical composition of atmospheric particles as a tool to identify sources affecting aerosol population in the eastern black sea atmosphere [Doktora Tezi, Ortadoğu Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü].
  3. Canpolat, E., Dinç, Y., Usun, Ç. F., & Geçen, R. (2020). 25.09.2014 tarihinde Erzin Ilıcalarda (Hatay) meydana gelen sel ve taşkının oluşumunda coğrafi faktörlerin değerlendirilmesi. Coğrafya Dergisi, 41, 129-146. https://doi.org/10.26650/JGEOG2020-0048
  4. Çapraz, Ö., Deniz, A., & Doğan, N. (2017). Effects of air pollution on respiratory hospital admissions in İstanbul, Turkey, 2013 to 2015. Chemosphere, 181, 544-550. https://doi.org/10.1016/j.chemosphere.2017.04.105
  5. Carslaw, D. C., & Ropkins, K. (2012). Openair — an R package for air quality data analysis. Environmental Modelling & Software, 27, 52-61. https://doi.org/10.1016/j.envsoft.2011.09.008
  6. Carslaw, D. C. (2015). The open-air manual — open-source tools for analyzing air pollution data. Manual for version 1.1-4. King’s College London, United Kingdom. https://technodocbox.com/C_and_CPP/68023243-The-openair-manual-open-source-tools-for-analysing-air-pollution-data.html.
  7. Chang, Q., Zhang, H., & Zhao, Y. (2020). Ambient air pollution and daily hospital admissions for respiratory system–related diseases in a heavy polluted city in Northeast China. Environmental Science and Pollution Research, 27, 10055-10064. https://doi.org/10.1007/s11356-020-07678-8
  8. Conticini, E., Frediani, B., & Caro, D. (2020). Can atmospheric pollution be considered a co-factor in extremely high level of SARS-CoV-2 lethality in Northern Italy?. Environmental Pollution, 261, 114465. https://doi.org/10.1016/j.envpol.2020.114465
  9. Debone, D., da Costa, M. V., & Miraglia, S. G. (2020). 90 days of COVID-19 social distancing and its impacts on air quality and health in Sao Paulo, Brazil. Sustainability, 12, 7440.
  10. Dumka, U. C., Tiwari, S., Kaskaoutis, D. G., Soni, V. K., Safai, P. D., & Attri, S. D. (2019). Aerosol and pollutant characteristics in Delhi during a winter research campaign. Environmental Science and Pollution Research International, 26(4), 3771-3794. https://doi.org/10.1007/s11356-018-3885-y

Kaynak Göster

APA
Mutlu, A. (2023). Balıkesir il merkezinde PM10 seviyelerinin COVID-19 pandemi sürecinde analiz edilmesi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 13(4), 810-821. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1162562