Araştırma Makalesi

İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi

Cilt: 11 Sayı: 1 15 Ocak 2021
Nilay Subaş , Ayça Çakmak Pehlivanlı *
PDF İndir
EN TR

İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi

Öz

Hastalıkların tedavisini ve önlenmesini sağlayan yeni bir ilacın keşif süreci oldukça maliyetli, karmaşık ve zaman alan bir süreç olduğu için ilaç endüstrisinde kritik bir konudur. Bu çalışma, ilaç keşif sürecinde klinik öncesi aşamayı in silico olarak da anılan hesaplamalı yöntemler ile kısaltmayı hedeflemektedir. Çalışma kapsamında potansiyel ilaç moleküllerini belirlemekte etkin ve ilgili olan özelliklerin seçimi için destek vektör makineleri ile iki sezgisel algoritma -sürekli ve ikili parçacık sürü optimizasyonu- hibritlenmiştir. İlaç molekülleri ve ilgili 161 özellikten oluşan ayrık iki veri seti eğitim ve sınama setleri olarak kullanılmış, uygun parametreler seçilerek farklı parçacık sayıları ile hem sürekli hem de ikili olarak karşılaştırmalı özellik seçimleri gerçekleştirilmiştir. İkili parçacık sürü optimizasyonunda 30 parçacık sayısıyla 49 özellik seçilmiş ve %92.54 doğruluk oranı elde edilmiştir. Diğer taraftan, doğruluk oranı sürekli parçacık sürü optimizasyonunda 50 parçacık ve 82 özellik sayısıyla %94.03 olarak bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Destek vektör motorları, İlaç keşfi, İstatistiksel öğrenme, Özellik seçimi, Sürekli/ikili parçacık sürü optimizasyonu

Teşekkür

Bu çalışma, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstatistik Anabilim Dalı Yüksek Lisans Programı’nda, Nilay Subaş tarafından, Doç. Dr. Ayça Çakmak Pehlivanlı danışmanlığında tamamlanan “Sürekli/İkili Parçacık Sürü Optimizasyonu ve Destek Vektör Makinelerinin Hibrit Kullanımı ile Özellik Seçimi” başlıklı Yüksek Lisans tezinden üretilmiştir. Tezin inceleme ve değerlendirme aşamasında yapmış oldukları katkılardan dolayı juri üyelerine teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Ajay, W., Walters, P. ve Murcko, M. A. (1998). Can we learn to distinguish between “drug-like” and “nondrug-like” molecules? Journal of Medicinal Chemistry, 41, 3314-3324. https://doi.org/10.1021/jm970666c
  2. Al-Thanoon, N. A., Qasim, O. S. ve Algamal, Z. Y. (2019). A new hybrid firefly algorithm and particle swarm optimization for tuning parameter estimation in penalized support vector machine with application in chemometrics. Chemometrics and Intelligent Laboratory Systems, 184, 142-152. https://doi.org/10.1016/j.chemolab.2018.12.003
  3. Arciniegas, F., Bennett, K., Breneman, C. ve Embrechts, M.J. (2000). Molecular database mining using self-organizing maps for the design of novel pharmaceuticals. Intelligent Engineering Systems through Artificial Neural Networks: Smart Engineering System Design, 10, (pp. 477-481). St. Louis, MO.
  4. Byvatov, E., Fechner, U., Sadowski, J. ve Schneider, G. (2003). Comparison of support vector machine and artificial neural networks systems for drug/nondrug classification. Journal of Chemical Information and Computer Sciences, 43(6), 1882-1889. https://doi.org/10.1021/ci0341161
  5. Cervante, L., Xue, B. ve Zhang, M. (2012). Binary particle swarm optimization for feature selection: a filter-based approach. IEEE Congress on Evolutionary Computation, (pp. 1-8). Brisbane, QLD. https://doi.org/10.1109/CEC.2012.6256452
  6. Cherkasov, A. (2006). Can bacterial-metabolite-likeness model improve odds of in-silico antibiotic discovery? Journal of Chemical Information and Modeling, 46(3), 1214-1222. https://doi.org/10.1021/ci050480j
  7. Dash, M. ve Liu, H. (1997). Feature selection for classification. Intelligent Data Analysis, 1(1-4), 131–150. https://doi.org/10.1016/S1088-467X(97)00008-5
  8. Der, O., Vural, A. ve Yıldırım, T. (2008). Parçacık sürü optimizasyonu tabanlı evirici tasarımı. Elektrik-Elektronik ve Biyomedikal Mühendisliği Konferansı (pp. 1-4). Bursa.
  9. Guyon, I. ve Elisseeff, A., (2003). An introduction to variable and feature selection. Journal of Machine Learning Research, 3(7-8), 1157-1162. https://doi.org/10.1162/153244303322753616.
  10. Kennedy, J. ve Eberhart, R. C. (1995). Particle swarm optimization. Proceedings of the IEEE International Conference on Neural Networks 4, (pp 1942–1948). Piscataway, NJ. https://doi.org/10.1109/ICNN.1995.488968

Kaynak Göster

APA
Subaş, N., & Çakmak Pehlivanlı, A. (2021). İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 11(1), 169-178. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.776329
AMA
1.Subaş N, Çakmak Pehlivanlı A. İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2021;11(1):169-178. doi:10.17714/gumusfenbil.776329
Chicago
Subaş, Nilay, ve Ayça Çakmak Pehlivanlı. 2021. “İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi”. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 11 (1): 169-78. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.776329.
EndNote
Subaş N, Çakmak Pehlivanlı A (01 Ocak 2021) İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 11 1 169–178.
IEEE
[1]N. Subaş ve A. Çakmak Pehlivanlı, “İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi”, Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, c. 11, sy 1, ss. 169–178, Oca. 2021, doi: 10.17714/gumusfenbil.776329.
ISNAD
Subaş, Nilay - Çakmak Pehlivanlı, Ayça. “İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi”. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 11/1 (01 Ocak 2021): 169-178. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.776329.
JAMA
1.Subaş N, Çakmak Pehlivanlı A. İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2021;11:169–178.
MLA
Subaş, Nilay, ve Ayça Çakmak Pehlivanlı. “İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi”. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, c. 11, sy 1, Ocak 2021, ss. 169-78, doi:10.17714/gumusfenbil.776329.
Vancouver
1.Nilay Subaş, Ayça Çakmak Pehlivanlı. İkili parçacık sürü optimizasyonu ve destek vektör makinelerinin hibrit kullanımı ile ilaç keşfi için özellik seçimi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 01 Ocak 2021;11(1):169-78. doi:10.17714/gumusfenbil.776329