Avrupa İstihdam Stratejisi ve Hayatboyu Öğrenme Politikaları Bağlamında Mesleki Yeterlilik Kurumu Faaliyetlerinin Değerlendirilmesi

Yıl 2026, Cilt: 14 Sayı: 40, 225 - 246, 12.01.2026

Cemal Cihan Coşkun

https://doi.org/10.31199/hakisderg.1722807

Öz

Avrupa İstihdam Stratejisi’nin ilk İstihdam Rehberleri 1997 yılında Lüksemburg’da yapılan özel Avrupa Konseyi Zirvesi’nde kabul edilmiştir. “Lüksemburg Süreci” olarak tanımlanan bu süreç ile istihdam alanında “yakınsama süreci” başlatılmış, üye ve aday devletler için uygulama kriterleri oluşturulmuştur. Lüksemburg süreci ile oluşturulan Avrupa İstihdam Stratejisi’nin temel ayaklarından ikisi, işgücünün istihdam edilebilirliğini artırmak ve çalışanlarının değişen piyasa koşullarına karşı uyum yeteneğini güçlendirmek olarak belirlenmiştir. Diğer taraftan Avrupa Birliğinin 2000 yılında ortaya koyduğu Lizbon Stratejisi ile hayatboyu öğrenme politikaları temel stratejilerden biri haline getirilmiş, Mesleki Yeterlilik Kurumu’nun kurulmasına kadar geçen süreç ise 2002 yılında Avrupa ülkeleri eğitim bakanlarının ve Avrupa Komisyonunun katılımlarıyla bilgi temelli bir toplum oluşturulması ve işgücü piyasasının tüm bireylerin hareketliliğine açılmasını sağlamak amacıyla imzalanan Kopenhag Bildirisi ile başlamıştır. Avrupa Birliğine uyum süresi kapsamında 5544 sayılı Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanunu 21/09/2006 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisinde oybiriği ile kabul edilerek yasalaşmıştır. Literatür taraması yöntemi ile hazırlanan makalede Avrupa İstihdam Stratejisi ve Hayatboyu Öğrenme Politikaları bağlamında Mesleki Yeterlilik Kurumu’nun kuruluşu, görev ve yetkileri ile temel faaliyetleri ele alınarak literatüre katkı sunulması ve bundan sonra yürütülecek bilimsel çalışmalara dayanak teşkil edilmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Mesleki yeterlilik kurumu , meslek standardı , mesleki yeterlilik belgesi , yeterlilikler çerçevesi , europass

Evaluation of The Activities of the Vocational Qualificatıions Authority in the Context of European Employment Strategy and Lifelong Learning Policies

Öz

The first Employment Guides of the European Employment Strategy were adopted at the 1997 special European Council Summit in Luxembourg. This process, known as the "Luxembourg Process", initiated a convergence process in the field of employment, establishing application criteria for member and candidate countries. Two of the pillars of the European Employment Strategy established by the Luxembourg process were to increase the employability of the workforce and to strengthen the ability of workers to adapt to changing market conditions. On the other hand, the Lisbon Strategy presented by the European Union in 2000 made lifelong learning policies a basic strategy, and the process leading to the establishment of the Professional Competence Authority began with the signing of the Copenhagen Declaration in 2002, with the participation of education ministers of European countries and the European Commission, in order to create an information-based society and to open up the labour market to all individuals. Within the scope of the alignment process to the European Union, the Law No. 5544 on the Vocational Qualifications Authority was accepted by unanimous vote in the Grand National Assembly of Turkey on 21/09/2006 and became law. The article, prepared using literature review and legislation analysis methods, aims to contribute to the literature and provide a basis for future scientific studies by examining the establishment, duties, powers, and basic activities of the Vocational Qualifications Authority in the context of the European Employment Strategy and Lifelong Learning Policies. The MYK has established 916 national occupational standards and 686 national qualifications in Turkey, thereby creating input for vocational education curricula. It has established an internationally accredited examination and certification system, recognized prior learning (validation), and issued approximately 3 million Vocational Qualification Certificates. established the TYÇ, aligned it with the European Qualifications Framework, and made Europass recognized.

Kaynakça

• Aksoy, M. (2013). Kavram olarak hayat boyu öğrenme ve hayat boyu öğrenmenin Avrupa Birliği serüveni. Bilig, (64), 23-48.
• Coşkun, C.C. (2012). Mesleki Yeterlilik Belgelerinin Bireylerin İstihdam Edilebilirliği Üzerindeki Etkisi: Enerji Sektöründe Bir Uygulama, Mesleki Yeterlilik Kurumu Uzmanlık Tezi, 26-68.
• EU, (2005). Guidelines for Employment Policies (2005-2008). European Union, Activities of the European Union Summaries of Legislation, https://eur-lex.europa.eu/EN/legal-content/summary/employment-policy-guidelines-2005-2008.html, Erişim: 14.02.2025.
• Europass, (2025). Europass Resmi İnternet Sayfası, https://www.europass.gov.tr/europass-hakk-nda/europass-hakkinda.html, Erişim: 16.03.2025.
• Gündoğan, N. (2003). Avrupa Birliği’ne üye ülkelerde bir istihdam politikası aracı olarak yaşam boyu öğrenme ve bazı örnek program ve uygulamalar. Kamu-İş İş Hukuku ve İktisat Dergisi, 7(2), 299-312.
• Kaya, H. (2014). Küreselleşme sürecinde yaşam boyu öğrenme ve yetişkin eğitimi gerçeği. Akademik İncelemeler Dergisi, 9(2), 91-111.
• MYK, (2011). Mesleki Yeterlilik Kurumu Stratejik Planı 2011-2015, https://www.myk.gov.tr/images/articles/editor/StratejikPlan16112011.pdf, Erişim: 13.03.2025.
• MYK, (2012). Mesleki Yeterlilik Kurumu 2011 Yılı İdare Faaliyet Raporu, https://www.myk.gov.tr/images/articles/strateji/faaliyet_raporu/MYK_2011_Yili_Faaliyet_Raporu.pdf, Erişim: 13.03.2025.
• MYK, (2018). Mesleki Yeterlilik Kurumu 2017 Yılı İdare Faaliyet Raporu, https://www.myk.gov.tr/images/MYK-2017-FR.pdf, Erişim: 13.03.2025.
• MYK, (2021). Mesleki Yeterlilik Kurumu 2020 Yılı İdare Faaliyet Raporu, https://www.myk.gov.tr/images/articles/strateji/faaliyet_raporu/MYK_2020_Yili_Faaliyet_Raporu.pdf, Erişim: 15.03.2025.
• MYK Tanıtım Kitapçığı, (2022). Mesleki Yeterlilik Kurumu Tanıtım Kitapçığı, https://myk.gov.tr/images/stories/myk_tanitim/1-myk_tanitim_kitapcigi.pdf, Erişim: 15.03.2025.
• MYK, (2023). Mesleki Yeterlilik Kurumu 2022 Yılı İdare Faaliyet Raporu, https://myk.gov.tr/images/stories/myk_tanitim/1-myk_tanitim_kitapcigi.pdf, Erişim: 17.03.2025.
• MYK, (2025). Mesleki Yeterlilik Kurumu 2024 Yılı İdare Faaliyet Raporu, https://www.myk.gov.tr/images/articles/strateji/faaliyet_raporu/MYK_2022_Yili_Faaliyet_Raporu.pdf, Erişim: 18.03.2025.
• MYK Portalı, (2025). Mesleki Yeterlilik Kurumu Portalı, portal.myk.gov.tr, Erişim: 22.03.2025.
• Payne J. (2000). The unbearable lightness of skill: the changing meaning of skill in UK policy discourses and some implications for education and training, Education Policy, vol.15, no3, 353–369.
• Rehber, (2015). Mesleki Yeterlilik Kurumu Teorik ve Performansa Dayalı Sınavlar İçin Kamera Kayıt Rehberi
• Rehber, (2016). Mesleki Yeterlilik Kurumu Teorik ve Performansa Dayalı Sınavlar İçin Uygulama Rehberi
• Tekin, A. (2008). Avrupa Birliği İstihdam Politikası Genel Esasları, Ankara, TİSK, Yayın No:291.
• Turan, S. (2005). Öğrenen Toplumlara Doğru Avrupa Birliği Eğitim Politikalarında Yaşam Boyu Öğrenme. Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, 5(1), 87-98.
• Ünal, F. (2003). İstihdam Edilebilirlik Becerileri ve Bu Becerilerin Kazandırılmasına Yönelik Stratejiler. Kurgu, 20(1), 271-288.
• Ünal, C. (2006). Bazı AB ülkelerinde Halk eğitim ve Mesleki eğitim uygulamaları ve ülkemizin Halk eğitim ve Mesleki eğitim uygulamaları açısından AB’ye uyumlaştırılması, Marmara Üniversitesi TBMM, (2006). Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanunu Tasarısı Tam Metni, cdn.tbmm.gov.tr/KKBSPublicFile/D22/Y4/T1/WebOnergeMetni/bdcd1ff8-5460-434b-bdab-40d6bcc7d773.pdf, Erişim: 11.03.2025.
• TİSK, (2023). Çalışma Hayatında Mesleki Yeterlilik Belgesinin Yeri ve Önemi, Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu.
• TYÇ, (2015). Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi Kitapçığı, Mesleki Yeterlilik Kurumu
• TYÇ Portalı, (2025). Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi Portalı, www.portal.tyc.gov.tr, Erişim: 24.03.2025.