EN
TR
BATI EDEBİYATINDA “KARNAVALDAN ROMANA” ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ
Öz
Roman, tanımını yapmaya çalışan yazarlardan çoğunun, net bir tanımının yapılamayacağını söylediği bir türdür. Aynı zamanda hangi tarihte ortaya çıktığı ve hangi eserin ilk roman olarak kabul edileceği de belli bir netliğe kavuşmuş değildir. Bu belirsizlikler roman sanatıyla hem kuramcı hem de sanatçı sıfatıyla ilgilenen hiçbir yazarı rahatsız etmez, çünkü bu belirsizliklerle roman, bütün zamanlara yayılmış, sürekli gelişen/değişen yani tazeliğini sürekli koruyan büyük bir varlık olma izlenimi vermektedir. Bu belirsizlikler marifetiyle büyük bir tür olmaya talip olmaktadır. Çünkü tanımında ve ilk ne zaman ortaya çıktığı hususunda kazanacağı netlik romanı başta sinema sonra diğer anlatı türleri karşısında zayıf düşürecektir.
Bu yazıda roman türünün hangi ihtiyacı karşılamak üzere ortaya çıktığı, sonra bu ilk ortaya çıkış amacını koruyup koruyamadığı, zamanla insan topluluklarının hangi ihtiyaçlarına cevap verdiğinden dolayı popülerleştiği ve günümüzde kazanmış olduğu mahiyeti tartışılacaktır. Ayrıca bu yazıda “İnebahtı Deniz Savaşı’nın (1571) ve Descartes’ın (1596-1650) felsefesinin romanın doğmasına etkisi olmuş mudur? Fransız İhtilali (1789) mi romanın doğuşuna etki etmiştir, roman mı Fransız İhtilali’nin gerçekleşmesine zemin hazırlamıştır? Yine aynı şekilde Sanayi Devrimi (18. y.y) mi romanın doğuşuna zemin hazırlamıştır yoksa roman mı Sanayi Devrimi’nin gerçekleşmesinde etkili olmuştur? Ulus devletlerin oluşmasında romanın katkısı var mıdır? Bu katkı ne düzeydedir? Kapitalizmin dünya siyasetinde kendisine hedef olarak belirlediği küreselleşme idealinin gerçekleşmesinde ya da büyük oranda başarı kazanmasında romanın rolü nedir? Sinemanın romana nasıl bir etkisi olmuştur?” sorularının cevabı büyük oranda Mihail Bahtin’in karnaval, diyaloji ve kronotop kavramları çerçevesinde aranacaktır.
Tüm bu tartışma ve cevabı aranan sorularla bu makalenin söylemek istediği, romanın ilk çıkış amacını zaman içerisinde yitirerek \ değiştirerek felsefe ve bilim gibi büyük oranda sermayenin güdümüne girmiş olduğu ve hatta sinemanın ve dizi filmlerin kitle iletişim araçları marifetiyle göstermiş olduğu başarı, romanın matbuat marifetiyle göstermiş olduğu başarının çok üstünde olduğundan günümüzde romanın sermayedarların gözünden büyük oranda düşmüş olduğudur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Bahtin, M. (2014). Karnavaldan Romana. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- Bahtin, M. (2015). Dostoyevski Poetikasının Sorunları. İstanbul: Metis Yayıncılık.
- Cevizci, A. (1999). Felsefe Sözlüğü. İstanbul: Paradigma Yayınları.
- Cevizci, A. (2019). 17 Yüzyıl Felsefe Tarih. İstanbul: Say Yayınları.
- Eagleton, T. (2012). İngiliz Romanı, Çev. B. Özkul, İstanbul: Sözcükler Yayınları.
- Foucault, M. (2015). Kelimeler ve Şeyler. Ankara: İmge Kitabevi Yayınları.
- Huyugüzel, Ö. F. (2018). Eleştiri Terimler Sözlüğü. İstanbul: Dergah Yayınları.
- Jameson, F. (2011). “Moderniteden Postmoderniteye” (https://www.youtube.com/watch?v=713j0gEsNs0 [Erişim tarihi: 20 Ağustos 2022]).
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
28 Aralık 2022
Gönderilme Tarihi
29 Ekim 2022
Kabul Tarihi
13 Aralık 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 5 Sayı: 2
APA
Kaptan, M. E. (2022). BATI EDEBİYATINDA “KARNAVALDAN ROMANA” ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi, 5(2), 391-408. https://izlik.org/JA56KG44ZA
AMA
1.Kaptan ME. BATI EDEBİYATINDA “KARNAVALDAN ROMANA” ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ. HARS AKADEMİ. 2022;5(2):391-408. https://izlik.org/JA56KG44ZA
Chicago
Kaptan, Muhammed Emin. 2022. “BATI EDEBİYATINDA ‘KARNAVALDAN ROMANA’ ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ”. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi 5 (2): 391-408. https://izlik.org/JA56KG44ZA.
EndNote
Kaptan ME (01 Aralık 2022) BATI EDEBİYATINDA “KARNAVALDAN ROMANA” ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi 5 2 391–408.
IEEE
[1]M. E. Kaptan, “BATI EDEBİYATINDA ‘KARNAVALDAN ROMANA’ ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ”, HARS AKADEMİ, c. 5, sy 2, ss. 391–408, Ara. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA56KG44ZA
ISNAD
Kaptan, Muhammed Emin. “BATI EDEBİYATINDA ‘KARNAVALDAN ROMANA’ ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ”. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi 5/2 (01 Aralık 2022): 391-408. https://izlik.org/JA56KG44ZA.
JAMA
1.Kaptan ME. BATI EDEBİYATINDA “KARNAVALDAN ROMANA” ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ. HARS AKADEMİ. 2022;5:391–408.
MLA
Kaptan, Muhammed Emin. “BATI EDEBİYATINDA ‘KARNAVALDAN ROMANA’ ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ”. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi, c. 5, sy 2, Aralık 2022, ss. 391-08, https://izlik.org/JA56KG44ZA.
Vancouver
1.Muhammed Emin Kaptan. BATI EDEBİYATINDA “KARNAVALDAN ROMANA” ROMAN TÜRÜNÜN SERÜVENİ. HARS AKADEMİ [Internet]. 01 Aralık 2022;5(2):391-408. Erişim adresi: https://izlik.org/JA56KG44ZA
