BEDRİ RAHMİ EYÜBOĞLU’NUN YARADAN’A MEKTUPLAR’INDA BİTKİ, HAYVAN VE SU MİTOSLARI

Öz

Mitoslar, insanın kâinatı anlamlandırma çabasının ürünü olan hikâyelerdir. Tabiatı sözcükleriyle kucaklayan Bedri Rahmi Eyüboğlu; şiirlerinde bitki, hayvan ve su mitoslarını kullanır. Yaşama coşkusunu kuşlara, denize ve bitkilere yükleyen şair, şiirlerini kuyumcu titizliğiyle işler. Tabiatı dekordan ziyade içinde yaşanılan bir yer olarak gören ve şiirlerinde bulunduğu, hayal ettiği mekânları ayrıntılarıyla yansıtan Bedri Rahmi Eyüboğlu, hayata bağlılığını mevsimlerin ışığında gösterir. Anadolu coğrafyasına dışarıdan değil, içeriden bakan şairin içtenliği şiirlerinde öne çıkar. Halk kültürüne bağlılığını ve hayranlığını her fırsatta dile getiren Bedri Rahmi Eyüboğlu, şiirlerinde kilimlerin, yazmaların renkli desenlerini andıran tasvirleriyle bitki, hayvan ve su mitoslarını kaynaştırır. Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun mozaiği andıran şiirlerinde sözcüklerin bir aradalığı renklerle, kuşlarla, çiçeklerle ve meyvelerle sağlanır.

Anahtar Kelimeler

• Bitki
• hayvan
• su
• mitos
• halk kültürü.

PLANT, ANIMAL AND WATER MYTHOS IN BEDRI RAHMI EYUBOGLU’S LETTERS TO THE CREATOR

Öz

Mythos are the stories that are the products of human effort to make sense of the universe. Bedri Rahmi Eyuboglu who embraces nature with his words uses plant, animal, and water myths in his poems. Loading his enthusiasm for life on birds, sea, and plants, the poet processes his poems with the meticulousness of a jeweler. Bedri Rahmi Eyuboglu who sees nature as a place to live in rather than a decor and reflects in detail the places that he has been/ imagines shows his commitment to life in the light of the seasons. The sincerity of the poet who looks at Anatolia’s geography from the inside, not the outside, comes forward in his poems. Expressing his devotion and admiration for folk culture at every opportunity, Bedri Rahmi Eyuboglu melds plant, animal, and water myths in his poems with his depictions resembling the colorful patterns of rugs/hand-painted kerchiefs. In poems of Bedri Rahmi Eyuboglu that are reminiscent of mosaics, the togetherness of the words is provided by colors, birds, flowers, and fruits.

Anahtar Kelimeler

• Plant
• animal
• water
• mythos
• folk culture.

Kaynakça

1. Dinçmen, Kriton (1997). Psikiyatri ve Mitos. İstanbul: Pan Yayıncılık.
2. Eliade, Mircea (1992). İmgeler Simgeler (Çev. Mehmet Ali Kılıçbay). Ankara: Gece Yayınları.
3. Eliade, Mircea (2001). Mitlerin Özellikleri (Çev. Sema Rifat). İstanbul: Om Yayınevi.
4. Erhat, Azra (1996). Mitoloji Sözlüğü. İstanbul: Remzi Kitabevi.
5. Eyüboğlu, Bedri Rahmi (2006). Dol Karabakır Dol. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
6. Gezgin, Deniz (2007a). Bitki Mitosları. İstanbul: Sel Yayıncılık.
7. Gezgin, Deniz (2007b). Hayvan Mitosları. İstanbul: Sel Yayıncılık.
8. Gezgin, Deniz (2018). Su Mitosları. İstanbul: Sel Yayıncılık.

9. Koşar, Emel (2010). “Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun ‘Karadut’ Şiirinde Halk Kültürü İzleri”. Sosyal Bilimler-MSGSÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. Sayı: 2. Sonbahar. s. 81-88.
10. Koşar, Emel (2013). Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun Penceresinden Halk Kültürü. İstanbul: E Yayınları.
11. Necatigil, Behçet (2017). Mitologya. İstanbul: YKY.
12. Tunalı, İsmail (2014). Sanat Ontolojisi. İstanbul: İnkılâp Kitabevi.