Araştırma Makalesi

Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma

Cilt: 63 Sayı: 2 30 Aralık 2022
PDF İndir
TR EN

Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma

Öz

Amaç: Saanen keçilerinde sütçülük özellikleri, meme morfolojisi ve meme ölçüleri ile bunlar arasındaki fenotipik korelasyonları belirlenmektir.


Materyal ve Metot: Çalışmanın hayvan materyalini Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Küçükbaş Hayvancılık Biriminde yetiştirilen 3-5 yaş arasındaki toplam 38 baş Saanen keçi oluşturmuştur. Keçilerde ADGA (American Dairy Goat Association) tarafından geliştirilen bir puan kartı uygulanarak bireysel tanımlama yapılmıştır. Meme morfoljik özellikleri olarak; memenin simetri durumu (Simetrik, Orta düzeyde simetri, Asimetrik), meme loblarının ayrık olma durumu (Loblu, Armut şeklinde, Sarkık), memenin vücuda bağlanma şekli (Bağlı, Orta düzeyde bağlı, Çok sarkık), iki meme başı arasındaki açı (80-1200; 121-1600; 1610<) ve meme başı şekli (Huni, Şişe, Balon) gibi özellikler bireysel olarak belirlenmiştir. Meme ölçülerinin belirlenmesi, laktasyonun başından kuruya çıkıncaya kadar devam edilmiştir. Keçilerden alınan meme ölçüleri laktasyonun başında ve sonunda olmak üzere bireysel olarak her ay ayda 2 kez yapılıp bunların ortalaması alınarak yapılmıştır.

Bulgular: Saanen keçilerinde sütçülük özellikleri ve meme sistemine ait ortalama puan sırasıyla; 11 ve 25 dir. Keçilerde loblu, armut ve sarkık tip meme şekline sahip olanların oranı sırasıyla; %45, %30 ve %25 olarak belirlenmiştir. Saanen keçilerinde laktasyonun başı ve sonunda meme genişliği ve çevresine ait ortalamalar sırasıyla; 17.69 cm ve 13.85 cm; 48.33 cm ve 42.53 cm olarak belirlenmiştir. Sarnıç derinliği ise 2.90 cm olarak ölçülmüş olup, bu değer laktasyon sonunda azalarak 1.72 cm kadar gerilemiştir. Saanen keçilerinde laktasyon dönemlerine göre incelenen meme özellikleri arasındaki ayrım istatistiki olarak önemli bulunmuştur (p<0.05). Keçilerde meme çevresinin, meme başı uzunluğu ve meme derinliği ile olan ilişkisi de önemli bulunmuştur (p<0.01). Laktasyon süt veriminin günlük ortalama süt verimiyle olan ilişkisinin yanı sıra meme derinliği ve meme çevresiyle olan ilişkisi de önemli bulunmuştur (p<0.05).

Sonuç: Keçilerde sütçülük ve bazı önemli meme özelliklerinin ıslah programlarında modele konulması ya da bir dolaylı seleksiyon ölçütü olarak alınması yararlı olacaktır. İşletmedeki olanaklar ölçüsünde meme özellikleri somatik hücre sayısı, mastitise dirençli soyların genetik markerlar aracılığıyla belirlenmesi günümüzdeki modern keçicilik işletmelerinde ele alınması, gereken diğer temel özellikler olmalıdır. Bu durum, işletmenin amacı ve ekonomik olanaklarına bağlı olarak da değişim gösterebilir.

Anahtar Kelimeler

Saanen keçi, sütçülük özellikleri, meme morfolojisi, meme ölçüleri, süt verimi

Kaynakça

  1. Abu AH, Mhomga LI, Akogwu EI 2013. Assessment of udder characteristics of West African Dwarf (WAD) goats reared under different management systems in Makurdi, Benue State, Nigeria. African Journal of Agricultural Research, 8(25): 3255-3258
  2. Acar M, Ayhan V. 2012. Isparta ili damızlık koyun keçi yetiştiricileri birliği üyesi keçicilik işletmelerinin mevcut durumu ve teknik sorunları üzerine bir araştırma, Tarım Bilimleri Araştırma Dergisi, 5(2): 98-101
  3. ADGA, 2021. The American Dairy Goat Association Guide Book.
  4. Akbaş AA, Elmaz Ö, Sarı M, Saatci M. 2019. Assessment of some udder and teat traits of Honamlı goats in terms of dairy characters. Journal of Research in Veterinary Science 38 (2) 57-64.
  5. Akpa GN, Asiribo OE, Oni OO, Alawa JP, Dim NI, Osinowo OA, Abubakar BY. 2002. Milk production by agro-pastoral red Sokoto goats in Nigeria. Tropical Animal Health Production 34: 525-533.
  6. Akpa GN, Asiribo OE, Oni OO. 2003. Relationships among udder and teat size characteristics with milk yield in Red Sokoto goats. Journal of Tropical Agriculture 80: 114–17.
  7. Akporhuarho PO. 2015. Assessment of udder size and milk yield of West African Dwarf (WAD) goats reared under a semi-intensive management system in humid Nigeria. Global Journal of Animal Scientific Research 3(1): 36-40.
  8. Aktaş ZM, Kaygısız A, Baş S. 2012. Kahramanmaraş yetiştirici şartlarında Türk Saanen Keçilerinin süt verim özellikleri, bazı meme ölçüleri ve SHS arasındaki ilişkiler. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi, 15(4):7-17
  9. Alıç DU. 2014. Aydın’da yetiştirilen Maltız x Saanen melez keçilere ait bazı meme ölçüleri ile süt verimi arasındaki ilişkilerin araştırılması. Animal Health Production and Hygiene. 3(1): 258-263
  10. Alpar R, 2013. Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistiksel Yöntemler. (4. Baskı), Detay Yayıncılık, Ankara.

Kaynak Göster

APA
Ahmed, A. S., & Taşkın, T. (2022). Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma. Journal of Animal Production, 63(2), 116-125. https://doi.org/10.29185/hayuretim.1104549
AMA
1.Ahmed AS, Taşkın T. Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma. Journal of Animal Production. 2022;63(2):116-125. doi:10.29185/hayuretim.1104549
Chicago
Ahmed, Aysar Shihab, ve Turgay Taşkın. 2022. “Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma”. Journal of Animal Production 63 (2): 116-25. https://doi.org/10.29185/hayuretim.1104549.
EndNote
Ahmed AS, Taşkın T (01 Aralık 2022) Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma. Journal of Animal Production 63 2 116–125.
IEEE
[1]A. S. Ahmed ve T. Taşkın, “Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma”, Journal of Animal Production, c. 63, sy 2, ss. 116–125, Ara. 2022, doi: 10.29185/hayuretim.1104549.
ISNAD
Ahmed, Aysar Shihab - Taşkın, Turgay. “Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma”. Journal of Animal Production 63/2 (01 Aralık 2022): 116-125. https://doi.org/10.29185/hayuretim.1104549.
JAMA
1.Ahmed AS, Taşkın T. Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma. Journal of Animal Production. 2022;63:116–125.
MLA
Ahmed, Aysar Shihab, ve Turgay Taşkın. “Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma”. Journal of Animal Production, c. 63, sy 2, Aralık 2022, ss. 116-25, doi:10.29185/hayuretim.1104549.
Vancouver
1.Aysar Shihab Ahmed, Turgay Taşkın. Saanen Keçilerinde Sütçülük Özellikleri, Meme Morfolojisi ve Meme Ölçülerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma. Journal of Animal Production. 01 Aralık 2022;63(2):116-25. doi:10.29185/hayuretim.1104549