Gross Margin Analysis of Honey Production: A Case of Siirt Province

Öz

Objective: The aim of this study was to analyze the gross margin of honey production in Siirt province and to identify the common problems in beekeeping activities and solutions to these problems.

Material and Methods: The material of the research was collected from beekeeping farmers with questionnaire form in 2020 in Siirt. The results are based on primary data obtained from a sample of 169 beekeping farmers. Descriptive statistics and Kruskal Wallis test were used in the analysis of the data. Gross margin was derived by subtracting variable cost from the gross production value.

Results: According to the results obtained from the study, the average comb honey yield per hive was 5.30 kg, and the average strained honey yield per hive was 2.99 kg. According to the farm groups, the highest average strained honey yield per hive is obtained in the third group. It was determined that the highest comb honey and strained honey yield per hive was obtained in the Merkez district, the lowest strained honey yield per hive was obtained in Kurtalan, and the lowest comb honey yield per hive was obtained in Eruh district. Total variable costs and gross margin per hive were calculated as 152.01 TL and 98.13 TL, respectively.

Conclusion: Ensuring product range with other bee products, taking a more active role and working more effectively, and publishing studies on modern beekeeping methods will contribute to the development of beekeeping activities in Siirt.

Anahtar Kelimeler

• Beekeeping
• honey
• cost analysis
• data analysis
• gross margin analyses

Bal Üretiminin Brüt Kâr Analizi: Siirt İli Örneği

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı Siirt ilinde bal üretiminin brüt kâr analizini yapmak ve yörede arıcılık faaliyetinde karşılaşılan sorunları belirleyerek bunlara çözüm önerileri sunmaktır.

Materyal ve Metot: Araştırmanın materyali 2020 yılında Siirt ilinde arıcılık işletmelerinden anket çalışması ile derlenmiştir. Araştırmanın sonuçları 169 arıcılık işletmesinden elde edilen birincil verilere dayanmaktadır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Brüt kâr, brüt üretim değerinden değişken masraflar çıkarılarak hesaplanmıştır.

Bulgular: Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre kovan başına ortalama petek bal verimi 5.30 kg, ortalama süzme bal verimi ise 2.99 kg olarak saptanmıştır. İşletme gruplarına göre en yüksek kovan başına ortalama süzme bal verimi üçüncü grupta elde edilmektedir. En yüksek petek ve süzme bal verimin Merkez ilçesinde elde edildiği, en düşük süzme bal veriminin Kurtalan, en düşük petek bal veriminin ise Eruh ilçesinde elde edildiği belirlenmiştir. Kovan başına toplam değişken masraf ve brüt kar ise sırasıyla 152.01 TL ve 98.13 TL olarak hesaplanmıştır.

Sonuç: Diğer arı ürünleriyle çeşitlilik sağlanması, arıcılar birliğinin daha aktif rol alması ve daha etkin çalışması, modern arıcılık yöntemleri konusunda yayım çalışmaları yapılması Siirt ilinde arıcılık faaliyetinin geliştirilmesine katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Arıcılık
• bal
• maliyet analizi
• veri analizi
• brüt kâr analizi
• Beekeeping
• honey
• cost analysis
• data analysis
• gross margin analyses

Kaynakça

1. Açıl AF, Demirci R. 1984. Tarım Ekonomisi Dersleri. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Yayın No: 880, s. 109-280.
2. Aksoy A, Sarı MM, Terin M. 2017. Economic Structure of Beekeeping Sector in Erzurum Province. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 4(4): 434-440.
3. Çiçek A, Yücer A, Karakoyun H. 1993. Tokat ilinde arıcılığın yeri, ekonomik önemi ve sorunları üzerine bir araştırma. Gazi Osmanpaşa Üniv. Ziraat Fakültesi Dergisi, 10(1993):150-160.
4. Engindeniz S, Uçar K, Başaran C. 2014. İzmir İlinde Arıcılığın Ekonomik Yönleri ve Sorunları. Tarım Ekonomisi Dergisi, 20(2): 113-120.
5. Engindeniz S, Saner G, Tolon B, Çukur F. 2003. Recent developments in Turkish beekeeping sector. XXXVIII th Apimondia International Apicultural Congress. August 24-29, Ljubljana-Slovenia.
6. Güneş T, Arıkan R. 1988. Tarım Ekonomisi İstatistiği. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları: 1049.
7. Kadirhanoğulları İH, Karadaş K, Külekçi M. 2016. Iğdır İlinde Bal Üretim Maliyetinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma. Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der., 6(4): 115-120.
8. Karahan A, Karaca İ. 2016. Adana ve Konya İllerindeki Arıcılık Faaliyetleri ve Koloni Kayıpları. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 20 (2): 226-235.

9. Karahan Ş, Özmen Özbakır G. 2020. Güneydoğu Anadolu’da Arıcılık Faaliyetlerinin ve Bal Tüketim Alışkanlıklarının Belirlenmesi. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 7(4): 1148–1158.
10. Kıral, T, Kasnakoğlu H, Tatlıdil FF, Fidan H, Gündoğmuş E. 1999. Tarımsal Ürünler İçin Maliyet Hesaplama Metodolojisi ve Veri Tabanı Rehberi. Tarımsal Ekonomi Araştırma Enstitüsü, Yayın No:37.
11. Onuç Z, Yanar A, Saner G, Güler D. 2019. Arıcılık Faaliyetinin Ekonomik Yönü Üzerine Bir Analiz: İzmir-Kemalpaşa İlçesi Örneği/Türkiye. Ege Univ. Ziraat Fak. Derg., 56 (1):7-14.
12. Ören MN, Alemdar T, Parkalay O, Yılmaz H, Güngör C, Gürer B. 2010. Adana ilinde arıcılık faaliyetlerinin ekonomik analizi. Tarımsal Ekonomi Araştırma Enstitüsü Yayın No: 178, Ankara.
13. Özbilgin N, Alataş İ, Balkan C, Öztürk, Aİ, Karaca Ü. 1999. Ege Bölgesi Arıcılık İşletmelerinin Teknik ve Ekonomik Başlıca Karakteristiklerinin Belirlenmesi. Anadolu, 9(1): 149-170.
14. Parkalay O, Esengün K. 2005. Tokat ili Merkez ilçede arıcılık faaliyetlerinin ekonomik analizi ve işletmecilik sorunları. Gazi Osmanpaşa Üniv. Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(1):21-30.
15. Saner G, Engindeniz S, Çukur F. 2004. Kırsal kesimdeki üreticilerin gelirini arttırmak için alternatif olanaklar: Ege Bölgesinden arıcılık örnek olayı. 6. Türkiye Tarım Ekonomisi Kongresi. 16-18 Eylül, Tokat, s.169-175.
16. Saner G, Engindeniz S, Çukur F, Yücel, B. 2005. İzmir ve Muğla illerinde faaliyet gösteren arıcılık işletmelerinin teknik ve ekonomik yapısı ile sorunları üzerine bir araştırma, Tarımsal Ekonomi Araştırma Enstitüsü Yayın No:126, Ankara.
17. Saner G, Yücel B, Yercan M, Karaturhan B, Engindeniz S, Çukur F, Kösoğlu M. 2011. Organik Ve Konvansiyonel Bal Üretiminin Teknik ve Ekonomik Yönden Geliştirilmesi ve Alternatif Pazar Olanaklarının Saptanması Üzerine Bir Araştırma: İzmir İli Kemalpaşa İlçesi Örneği. Tarımsal Ekonomi ve Politika Geliştirme Enstitüsü (TEPGE), Yayın No: 195, Ankara.
18. Söğüt B, Şeviş HE, Karakaya E, İnci H, Yılmaz HŞ. 2019. Bingöl İlinde arıcılık faaliyetinin mevcut yapısı üzerine bir araştırma. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 6(2): 168-177.
19. Uzundumlu AS, Aksoy A, Işık BH. 2011. Arıcılık işletmelerinde mevcut yapı ve temel sorunlar: Bingöl ili örneği. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fak Dergisi, 42(1): 49-55.