Bir Arada Nadir Görülen Pnömoni ile Pulmoner Emboli Tanılı Hastaya Yaşam Modeli Doğrultusunda NANDA, NOC ve NIC Sınıflandırma Sistemi ile Verilen Hemşirelik Bakımı: Olgu Sunumu

Öz

Pulmoner emboli, acil bir sağlık sorunu olup, tanılama geciktiğinde yüksek morbidite ve mortalite riski taşımaktadır. Bu çalışmada, pnömoni ile pulmoner embolinin bir arada nadiren görüldüğü bir hastaya Roper-Logan-Tierney Yaşam Modeli doğrultusunda sistematik bir hemşirelik bakım planı uygulanarak bireyselleştirilmiş hemşirelik bakımının etkinliği değerlendirilmiştir. Hastanın biyopsikososyal gereksinimlerini 12 yaşam aktivitesi üzerinden ele alan Roper-Logan-Tierney Yaşam Modeli temel alınarak belirlenmiştir. Hemşirelik bakım planı, NANDA hemşirelik tanıları, NOC (Hemşirelik Sonuçları Sınıflaması) çıktıları ve NIC (Hemşirelik Girişimleri Sınıflaması) girişimlerine dayandırılmıştır. Bu kapsamda enfeksiyon riski, gaz değişiminde bozulma ve uyku örüntüsünde bozulma gibi sorunlara yönelik bireyselleştirilmiş hemşirelik girişimleri uygulanmıştır. Hemşirelik bakımı sırasında, model doğrultusunda yapılan girişimlerin hastadaki semptomların yönetiminde etkili olduğu gözlemlenmiştir. Hastanın bireysel gereksinimlerine yönelik uygulanan hemşirelik bakımı, hasta sonuçlarını olumlu yönde etkilemiştir. Roper-Logan-Tierney Yaşam Modeli’ne dayalı hemşirelik bakımının, pulmoner emboli ve pnömonisi olan bir hastada semptom yönetiminde etkili olduğu ve hasta sonuçlarını iyileştirdiği tespit edilmiştir. Bu doğrultuda, yaşam modelinin benzer durumlarda daha yaygın kullanımı, hemşirelik eğitiminde modellerin entegrasyonu ve bireyselleştirilmiş bakım planlarının geliştirilmesi önerilmektedir. Bu yaklaşımlar, hem bakım kalitesini hem de hasta memnuniyetini artırmada etkili olacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Hemşirelik
• Hemşirelik Modelleri (Roper-Logan-Tierney Model)
• Hemşirelik Sınıflandırmaları (NANDA, NOC, NIC)
• Pnömoni
• Pulmoner Emboli

Nursing Care Given to the Patient Diagnosed with Pulmonary Embolism with Rare Pneumonia and Pulmonary Embolism Together with NANDA, NOC and NIC Classification System in Line with the Life Model: Case Report

Öz

Pulmonary embolism is an urgent health problem and carries a high risk of morbidity and mortality when diagnosis is delayed. In this study, the effectiveness of individualised nursing care was evaluated by applying a systematic nursing care plan in accordance with the Roper-Logan-Tierney Life Model to a patient in whom pneumonia and pulmonary embolism are rarely seen together. The biopsychosocial needs of the patient were determined based on the Roper-Logan-Tierney Life Model, which deals with 12 life activities. The nursing care plan was based on NANDA nursing diagnoses, NOC (Nursing Outcomes Classification) outcomes and NIC (Nursing Interventions Classification) interventions. In this context, individualised nursing interventions were applied for problems such as risk of infection, impaired gas exchange and impaired sleep pattern. During nursing care, it was observed that the interventions made in line with the model were effective in the management of symptoms in the patient. The nursing care applied for the individual needs of the patient positively affected the patient outcomes. Nursing care based on the Roper-Logan-Tierney Life Model was found to be effective in the management of symptoms and improved patient outcomes in a patient with pulmonary embolism and pneumonia. In this direction, more widespread use of the life model in similar situations, integration of models in nursing education and development of individualised care plans are recommended.

Anahtar Kelimeler

• Nursing
• Nursing Classifications (NANDA, NOC, NIC)
• Nursing Models (Roper-Logan-Tierney Model)
• Pneumonia
• Pulmonary Embolism

Kaynakça

1. Alligood, MR. (2014). Nursing theorist and their work (eight edition). Missouri: Elsevier.
2. Altun E, Şahin S. (2021). Gebelik ve doğum sonu dönemde preeklampsi yaşayan hastanın Yaşam Aktiviteleri Modeli’ne göre hemşirelik bakımı: olgu sunumu. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi, 3(1), 53-60. doi:10.48071/sbuhemsirelik.840341
3. Ay B, Akarsu K, Bulut H. (2023). Yaşam aktiviteleri modeline göre bronkoplevral fistül sonrası omentoplasti yapılan hastanın değerlendirilmesi: olgu sunumu. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, 20, 748-763. doi:10.38079/igusabder.1237392
4. Cha SI, Choi KJ, Shin KM, Lim JK, Yoo SS, Lee J, et al. (2016). Clinical characteristics of pulmonary embolism with concomitant pneumonia. Blood Coagulation and Fibrinolysis, 27(3), 281-286.
5. Chacaliaza YYC, Acuña LJS, La Riva MM. (2022). Nursing care process in an infant with broncho-obstructive syndrome (BOS) pneumonia hospitalized in the emergency room from a hospital in Lima. Journal of Global Health and Medicine, 6(1), 15-26. doi:10.32829/ghmj.v6i1.160
6. Danielsbacka JS, Rostberg L, Olsén MF, Mannerkorpi K. (2021). “Whole life changed”-experiences of how symptoms derived from acute pulmonary embolism affects life. A qualitative interview study. Thrombosis Research, 205, 56-62. doi:10.1016/j.thromres.2021.07.004
7. De La Cruz MBR, Pacheco EEJ, Molocho LAF. (2023). Nursing Care Process for patients with pneumonia and arterial hypertension in the emergency department of a hospital in Lima. AG Salud, 1, 14-14. doi:10.62486/agsalud202314
8. Duffett L, Castellucci LA, Forgie MA. (2020). Pulmonary embolism: update on management and controversies. Bmj, 370. doi:10.1136/bmj.m2177

9. Düger M. (2023). Pulmoner emboli'de sağ ventrikül disfonksiyonunu tahmin etmek için yeni bir parametre: immatür granülositler. Van Tip Dergisi, 30(4). doi:10.5505/vtd.2023.97572
10. Gamze S, Ayla U. (2021). Nursing care according to activities of daily living in COVID-19 pneumonia: a case report. International Journal of Caring Sciences, 14(3), 2066-2069.
11. Hepburn‐Brown M, Darvall J, Hammerschlag G. (2019). Acute pulmonary embolism: a concise review of diagnosis and management. Internal Medicine Journal, 49(1), 15-27. doi:10.1111/imj.14145
12. Huisman M, Barco S, Cannegieter S. (2018). Pulmonary embolism. Nature Reviews Disease Primers, 4. doi:10.1038/nrdp.2018.28
13. İpekci A. (2019). Pulmoner Emboli. Phoenix Medical Journal, 1(1), 51-63.
14. Kapucu S, Akyar İ, Korkmaz F. (2018). Pearson hemşirelik tanıları.
15. Karadağ A, Çalışkan N, Baykara ZG. (2017). Hemşirelik teorileri ve modelleri.
16. Karalezli A, (2018). Pulmoner emboli. Güncel Göğüs Hastalıkları Serisi, 6(2), 16-35.
17. Kirchberger I, Ruile S, Linseisen J, Haberl S, Meisinger C, Berghaus TM. (2020). The lived experience with pulmonary embolism: a qualitative study using focus groups. Respiratory Medicine, 167, 105978. doi:10.1016/j.rmed.2020.105978
18. Konstantinides SV, Meyer G, Becattini C, Bueno H, Geersing GJ, Harjola VP, et al. (2020). 2019 ESC Guidelines for the diagnosis and management of acute pulmonary embolism developed in collaboration with the European Respiratory Society (ERS) The Task Force for the diagnosis and management of acute pulmonary embolism of the European Society of Cardiology (ESC). European Heart Journal, 41(4), 543-603. doi:10.1093/eurheartj/ehz405
19. Özdemir E, Kavaklı Ö. (2022). Günlük Yaşam Aktiviteleri Modeline göre yeni tip koronavirüs (sars-cov-2) ile enfekte kritik hastanın hemşirelik bakımı. Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, 26(2), 65-73.
20. Pomero F, Fenoglio L, Melchio R, Serraino C, Ageno W, Dentali F. (2013). Incidence and diagnosis of pulmonary embolism in Northern Italy: a population-based study. European Journal of Internal Medicine, 24(7), e77-78. doi:10.1016/j.ejim.2013.01.007
21. Rolving N, Brocki BC, Andreasen J. (2019). Coping with everyday life and physical activity in the aftermath of an acute pulmonary embolism: a qualitative study exploring patients' perceptions and coping strategies. Thrombosis Research, 182, 185-191. doi:10.1016/j.thromres.2019.06.007
22. Rolving N, Brocki BC, Bloch-Nielsen JR, Larsen TB, Jensen FL, Mikkelsen HR, et al. (2020). Effect of a physiotherapist-guided home-based exercise intervention on physical capacity and patient-reported outcomes among patients with acute pulmonary embolism: a randomized clinical trial. JAMA Network Open, 3(2), e200064-e200064. doi:10.1001/jamanetworkopen.2020.0064
23. Roper N, Logan WW, Tierney AJ. (1980). The elements of nursing. (No Title).
24. Sadeq Ahmed M, Khalid FM, Sadiq Y. (2022). Pneumonia and concealed pulmonary embolism: a case report and literature review. Journal of the Royal College of Physicians of Edinburgh, 52(2), 142-146. doi: 10.1177/14782715221103670
25. Velioğlu P. (2012). Hemşirelikte Kavram ve Kuramlar.
26. Vicdan AK, Karabacak BG, Alpar ŞE. (2015). Classification of 2012-2014 NANDA-I nursing diagnostics using the Nursing Model Based on Activities of Living 2012-2014 NANDA-I hemşirelik tanılarının Yaşam Aktivitelerine Dayalı Hemşirelik Modeline göre sınıflandırılması. Journal of Human Sciences, 12(2), 1626-1636.
27. Zhang J, Xu Y, Wu Y, Jiao W. (2020). Nursing care for a patient with right frontoparietal inflammatory granuloma complicated with acute pulmonary embolism: a case report. Annals of Palliative Medicine, 9(5), 3643650-3643650.