Araştırma Makalesi

Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri

Cilt: 2 Sayı: 1 30 Mayıs 2026
PDF İndir
EN TR

Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri

Öz

Organik gübreler hem bitki verimliliğini hem de toprak sağlığını olumlu yönde etkilemektedir. Kenevir organik tarımda umut veren bir bitki olsa da henüz kenevirde organik gübreleme ile ilgili çalışmalar yeterli değildir. Bu çalışmada, farklı organik gübre ve dozlarının kenevirin gelişimi üzerindeki etkilerini belirlemek amaçlanmıştır. Çalışma, sera ortamında ve saksılarda, tesadüf blokları deneme desenine göre üç tekerrürlü olacak şekilde yürütülmüştür. Çalışmada 3 organik gübre kaynağı (solucan, ahır ve tavuk gübresi) kullanılmıştır. Gübre dozları ise toprak ağırlığının %2 ve %4 oranına göre belirlenmiştir. Gübreler toprakla karıştırılarak ekimden hemen önce uygulanmıştır. Ekimler her saksıda üç bitki olacak şekilde gerçekleştirilmiştir. Bitkiler tohum olgunluğu döneminde hasat edilmiştir. Çalışmada bitki boyu 43.27-124.68 cm, teknik sap uzunluğu 36.59-108.19 cm, sap çapı 1.38-4.83 mm, biyolojik kütle verimi 45.03-136.67 g/bitki, kuru sap verimi 1.98-33.85 g/bitki ve tohum verimi 0.53-6.04 g/bitki arasında değişmiştir. Sonuç olarak, tavuk ve solucan gübrelerinin ahır gübresine kıyasla daha yüksek verim sağladığı görülmüştür. Biyolojik kütle, kuru sap ve tohum verimi dikkate alındığında tavuk gübresinin etkinliği daha yüksek olmuştur.

Anahtar Kelimeler

Organik tarım, Ahır gübresi, Tavuk gübresi, Solucan gübresi, Kenevir

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK 2209-A Öğrenci Projesi

Proje Numarası

1919B012221346

Teşekkür

Bu çalışma, birinci yazara ait TÜBİTAK 2209-A Öğrenci Projesi (Proje no: 1919B012221346) kapsmında desteklenmiştir.

Kaynakça

  1. Akbay, F., Erol, A., Kızılşimşek, M. (2023). Bazı organik gübrelerin fiğ + tritikale yetiştiriciliği ve toprak verimliliğinin korunması üzerine etkisi. Muş Alparslan Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 3(1), 27-39.
  2. Antonisomy, P., Duraipandiyan, V., Ignacimuthu, S., Kim, J. H. (2015). Anti-diarrhoeal activity of friedelin isolated from Azima tetracantha lam. in wistar rats. South Indian Journal of Biological Sciences. 1(1):34-37.
  3. Ateş, K. A., Demirkıran, A. R., İnik, O. (2019). Toprağa bazı doğal ve yapay gübre ilavelerinin çilek bitkisinin verim parametreleri üzerine olan etkileri. Türk Doğa ve Fen Dergisi, 8(2), 23-28.
  4. Aydeniz, A., Brohi, A. R. (1991). Gübreler ve Gübreleme. Cumhuriyet Üniversitesi Tokat Ziraat Fakültesi. Yayın No:10, Tokat.
  5. Bellitürk, K. (2018). Vermicomposting in Turkey: Challenges and Opportunities in Future. Eurasian Journal of Forest Science. 6 (4): 32-41.
  6. Bruce, D., Connelly, G., Ellison, S. (2022). Different fertility approaches in organic hemp (Cannabis sativa L.) production alter floral biomass yield but not CBD: THC ratio. Sustainability, 14(10), 6222.
  7. Caplan, D., Dixon, M., Zheng, Y. (2017). Optimal rate of organic fertilizer during the vegetative-stage for cannabis grown in two coir-based substrates. HortScience, 52(9), 1307-1312.
  8. Çay, S., Kaynaş, K. (2016). Leonardit uygulamasının Albion ve Sweet Ann çilek çeşitlerinde bitki gelişimi ve verime etkileri. ÇOMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 4(1), 13-19.
  9. Çıtak, S., Sönmez, S., Koçak, F., Yaşin, S. (2011). Vermikompost ve ahır gübresi uygulamalarının ıspanak (Spinacia oleracea var. L.) bitkisinin gelişimi ve toprak verimliliği üzerine etkileri. Derim, 28(1), 56-69.
  10. Doğan, S., Eren, A., Doğan, Y. (2021). II. Ürün mısır yetiştiriciliğinde farklı gübre kaynaklarının verim ve besin elementleri içeriğine etkisi. Journal of the Institute of Science and Technology, 11(1), 722-731.

Kaynak Göster

APA
Yıldırım, Ö., & Yıldırım, C. (2026). Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri. Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi, 2(1), 15-21. https://izlik.org/JA24FH84ZA
AMA
1.Yıldırım Ö, Yıldırım C. Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri. Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi. 2026;2(1):15-21. https://izlik.org/JA24FH84ZA
Chicago
Yıldırım, Özcan, ve Cebrail Yıldırım. 2026. “Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri”. Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi 2 (1): 15-21. https://izlik.org/JA24FH84ZA.
EndNote
Yıldırım Ö, Yıldırım C (01 Mayıs 2026) Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri. Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi 2 1 15–21.
IEEE
[1]Ö. Yıldırım ve C. Yıldırım, “Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri”, Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi, c. 2, sy 1, ss. 15–21, May. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA24FH84ZA
ISNAD
Yıldırım, Özcan - Yıldırım, Cebrail. “Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri”. Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi 2/1 (01 Mayıs 2026): 15-21. https://izlik.org/JA24FH84ZA.
JAMA
1.Yıldırım Ö, Yıldırım C. Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri. Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi. 2026;2:15–21.
MLA
Yıldırım, Özcan, ve Cebrail Yıldırım. “Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri”. Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi, c. 2, sy 1, Mayıs 2026, ss. 15-21, https://izlik.org/JA24FH84ZA.
Vancouver
1.Özcan Yıldırım, Cebrail Yıldırım. Sera Koşullarında Farklı Organik Gübrelerin Endüstriyel Kenevir (Cannabis sativa L.)’in Gelişimi Üzerinde Etkileri. Kenevir ve Biyoteknoloji Araştırmaları Dergisi [Internet]. 01 Mayıs 2026;2(1):15-21. Erişim adresi: https://izlik.org/JA24FH84ZA