Araştırma Makalesi

COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients

Cilt: 18 Sayı: 1 31 Ocak 2023
PDF İndir
EN TR

COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients

Öz

Amaç: Bu çalışmada, 2019 yılında düzenli takiplerine gelen, tedavi uyumu olan ve düşük klirens eğitimlerini almış olan hastaların; COVID-19 pandemisinin birinci yılında takip durumlarını ve laboratuvar sonuçlarını değerlendirme amaçlandı. Gereç-Yöntem: Araştırmanın evreni için, çalışmanın yürütüldüğü nefroloji düşük klirens polikliniğinde 18 yaş ve üzeri 432 hasta dosyası retrospektif olarak tarandı. 1 Ocak 2019 tarihinden önce düşük klirens polikliniğinde takibe alınmış, 2019 yılı içinde takip ve tedavilerine düzenli gelmiş olan 165 hasta tespit edildi. Araştırma verilerinin istatistiksel analizinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler, parametrik testler bağımsız iki grubun karşılaştırılmasında Mann Whitney U testi, bağımsız üç ve daha fazla grubun karşılaştırılmasında Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya; 59 (%41,5) kadın, 83 (%58,5) erkek 142 hasta dahil edildi. Yaş ortalaması 60,7 (min:21-max:94) idi. Hastanın rutin kontrollerine gelme durumu değerlendirildiğinde; bir yıl süresince düzenli gelen 64 (%45,1) hasta, düzensiz gelen 50 (%35,2) hasta, hiç gelmeyen ve telefon ile çağırıldıktan sonra gelen 28 (%19,7) hasta olduğu tespit edildi. Hastaların evrelerine göre nefroloji polikliniğine rutin kontrole gelme konusunda üç gruba ayrıldığında cinsiyet ve yerleşim yeri konusunda istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Yaş gruplarına göre ayrıldığında 65 yaş üstü hastaların hiç gelmeme oranlarının daha yüksek olduğu tespit edildi (p: 0,011). Pandeminin ilk yılı içinde, polikliniğimize hiç gelmeyen 28 hastanın 20 (%71,4)’si ve düzensiz gelen 50 hastanın 44 (%88)’ü hiçbir sağlık kuruluşuna gitmediğini beyan etti. Hastaları COVID-19 birinci yıl sonunda tahmini glomerüler filtrasyon hızında (tGFH) düşüş, kreatinin değerinde artış olması, proteinüride artış olması KBH’nın normal progresyonu olarak yorumlandı. Hastaların bir yıl sonunda albümin, potasyum, bikarbonat, vitamin D, CRP, PTH değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edildi (p<0,05). Sonuç: Pandemi sırasında rutin tıbbi bakım kesintiye uğradı. Hastalığı ile gerekli bilgilendirme ve eğitimlerini tekrar tekrar almış olan hastaların COVID-19 pandemisi birinci yılında olumsuz etkilenmediklerini tespit edildi. Düşük klirens polikliniği eğitimlerinin standardize edilip ülke genelinde yaygın bir şekilde kullanılması olası sağlık sistemine ulaşım sorunlarında da koruyucu ve etkili olacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Van den Bosch J, Warren DS, Rutherford PA. Review of predialysis education programs: a need for standardization. Patient Preference and Adherence. 2015;9:1279-91. doi: 10.2147/PPA.S81284.
  2. 2. Goovaerts T, Bagnis Isnard C, Crepaldi C, Dean J, Melander S, Moone A, et al. Continuing education: preparing patients to choose a renal replacement therapy. Journal of Renal Care. 2015; 41(1): 62-75. DOI: 10.1111/jorc.12106.
  3. 3. Asar E, Bora F, Erol A, Şanlı T, Bozkurt N, Çetinkaya R ve ark. Nefroloji düşük klirens polikliniğinde hasta eğitim süreci: olgu sunumu. Nefroloji Hemşireliği Dergisi. 2019; 14(1): 33-43.
  4. 4. World Health Organization Coronavirus disease 2019 (COVID-19) Weekly epidemiological update - 4 May 2021. https://www.who.int/publications/m/item/weekly-epidemiological-update-on-COVID-19. 4-may-2021 Accessed July 5, 2021.
  5. 5. Guan WJ, Ni ZY, Hu Y, Liang WH, Ou CQ, He JX, et al. China medical treatment expert group for COVID-19. Clinical characteristics of coronavirus disease 2019 in China. The New England Journal Medice. 2020;382(18):1708–1720.
  6. 6. Cubuk J, Alston JJ, Incicco JJ, Singh S, Stuchell-Brereton MD, Ward MD, et al. The SARS-CoV-2 nucleocapsid protein is dynamic, disordered, and phase separates with RNA. Nature Communication. 2021;12(1):1936. https://doi.org/10.1038/s41467-021-21953-3
  7. 7. Nooraei S, Bahrulolum H, Hoseini ZS, Katalani C, Hajizade A , Easton AJ, et al. Viruslike particles: preparation, immunogenicity and their roles as nanovaccines and drug nanocarriers. Journal of Nanobiotechnology. 2021;19(1):59. https://doi.org/10.1186/s12951-021-00806-7
  8. 8. Machida S, Shibagaki Y, Sakurada T. An inpatient educational program for chronic kidney disease. Clinical and Experimental Nephrology. 2019; 23(4): 493-500. doi: 10.1007/s10157-018-1660-5.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hemşirelik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2023

Gönderilme Tarihi

15 Kasım 2022

Kabul Tarihi

26 Ocak 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 18 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Asar, E., & Bora, F. (2023). COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients. Nefroloji Hemşireliği Dergisi, 18(1), 22-30. https://doi.org/10.47565/ndthdt.2023.64
AMA
1.Asar E, Bora F. COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients. NefroHemDergi. 2023;18(1):22-30. doi:10.47565/ndthdt.2023.64
Chicago
Asar, Emine, ve Feyza Bora. 2023. “COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients”. Nefroloji Hemşireliği Dergisi 18 (1): 22-30. https://doi.org/10.47565/ndthdt.2023.64.
EndNote
Asar E, Bora F (01 Ocak 2023) COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients. Nefroloji Hemşireliği Dergisi 18 1 22–30.
IEEE
[1]E. Asar ve F. Bora, “COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients”, NefroHemDergi, c. 18, sy 1, ss. 22–30, Oca. 2023, doi: 10.47565/ndthdt.2023.64.
ISNAD
Asar, Emine - Bora, Feyza. “COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients”. Nefroloji Hemşireliği Dergisi 18/1 (01 Ocak 2023): 22-30. https://doi.org/10.47565/ndthdt.2023.64.
JAMA
1.Asar E, Bora F. COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients. NefroHemDergi. 2023;18:22–30.
MLA
Asar, Emine, ve Feyza Bora. “COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients”. Nefroloji Hemşireliği Dergisi, c. 18, sy 1, Ocak 2023, ss. 22-30, doi:10.47565/ndthdt.2023.64.
Vancouver
1.Emine Asar, Feyza Bora. COVID-19 Pandemi Sürecinin Düzenli Takipte Olan Kronik Böbrek Hastalarına Etkisi/ The Effect of the COVID-19 Pandemic Process on Regular Follow-Up Chronic Kidney Disease Patients. NefroHemDergi. 01 Ocak 2023;18(1):22-30. doi:10.47565/ndthdt.2023.64

Nefroloji Hemşireliği Dergisi/ Journal of Nephrology Nursing Creative Commons Lisansı Creative Commons Atıf-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.