Araştırma Makalesi

Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends

Cilt: 20 Sayı: 2 31 Mayıs 2025
PDF İndir
EN TR

Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends

Öz

Giriş: Nakil sonrası bağışıklık sistemini baskılayan ilaçlara uyumsuzluk yaygın bir sorundur. Böbrek nakli hastalarında ilaç uyumunun sağlanması hem hastaların yaşam kalitesinin korunması hem de nakledilen organın uzun vadede fonksiyonel kalması açısından kritik bir öneme sahiptir. Amaç: Bu bibliyometrik çalışmanın amacı, böbrek nakli hastalarının ilaç uyumu ile ilgili literatürdeki eğilimleri, bilimsel üretkenliği ve iş birliklerini ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Araştırmada bibliyometrik analiz ve literatür haritalama metodu kullanıldı. Bu çalışmada, 15.08.2024 tarihinde Elsevier SCOPUS veri tabanında gerçekleştirilen tarama sonucunda toplam 772 yayına ulaşıldı. Hemşirelik ve tıp konu alanı olan 633 yayın incelemeye alındı. Araştırmada verilerin yüzde, frekans dağılımlarını vermek ve tablo görseli sunmak için MS Excel programı ve görsel ağ analizinde ise VOSviewer kullanıldı. Bulgular: Böbrek nakli hastalarının ilaç uyumu ile ilgili en çok yayının 2021 yılında (n=60, %9,47) yapıldığı, konuya ilişkin en çok yayın yapan derginin “Transplantation”, en çok atıf alan derginin “American Journal of Managed Careen” olduğu belirlendi. Yazarların en sık kullandığı anahtar kelimelerin “kidney transplantation”, “medication adherence” ve “renal transplantation” olduğu saptandı. Konu ile ilgili en çok yayın yapan ülkenin Amerika Birleşik Devletleri olduğu bulundu. Sonuç: Böbrek nakli hastalarının ilaç uyumu ile ilgili çalışmaların son yıllarda giderek arttığı görüldü. Bu artışın böbrek nakli hastalarında ilaç uyumunun sağlanması, organ sağlığının uzun vadede korunmasında ve hasta yaşam kalitesinin iyileştirilmesinde önemli bir yer tuttuğu düşünülmektedir. Bu alandaki bilgi boşluklarını kapatmak, multidisipliner yaklaşımların ve teknolojik yeniliklerin entegrasyonu ile mümkündür. Bu sebeple bireysel farklılıkların etkisi, eğitim ve danışmanlık programları veya bu uyum sürecinde teknolojik desteğin etkisine yönelik gelecekte bu araştırmaların da yapılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışmada SCOPUS veri tabanı kullanımı ile retrospekif bir tarama yapılması sebebi ile etik kurul onayı alınmamıştır.

Kaynakça

  1. Gandolfini I, Palmisano A, Fiaccadori E, Cravedi P, Maggiore U. Detecting, preventing and treating non-adherence to immunosuppression after kidney transplantation. Clin Kidney J.2022;15(7):1253–74. doi:10.1093/ckj/sfac017
  2. Rawashdeh B, AbuAssi M, Al-Adwan Y, El-Hinnawi A. A Bibliometric Analysis of the most cited journal articles in kidney transplantation. Cureus. 2023;15(4):e38104. doi:10.7759/cureus.38104
  3. Jun H, Hwang JW. The most influential articles on kidney transplantation: A PRISMA-compliant bibliometric and visualized analysis. Medicine. 2022;101(3):E28614. doi:10.1097/MD.0000000000028614
  4. Ranahan M, Von Visger J, Kayler LK. Describing barriers and facilitators for medication adherence and self-management among kidney transplant recipients using the information-motivation-behavioral skills model. Clin Transplant. 2020;34(6):e13862. doi: 10.1111/ctr.13862
  5. Mellon L, Doyle F, Hickey A, Ward KD, de Freitas DG, McCormick PA, et al. Interventions for increasing immunosuppressant medication adherence in solid organ transplant recipients. Cochrane Database Syst Rev. 2022;9(9):CD012854. doi: https://doi.org/10.1002/14651858.CD012854.pub2
  6. Rebafka A. Medication Adherence After Renal Transplantation—a Review of the Literature. J Ren Care. 2016;42(4):239–56. doi: 10.1111/jorc.12181
  7. Achille MA, Ouellette A, Fournier S, Vachon M, Hébert M. Impact of stress, distress and feelings of indebtedness on adherence to immunosuppressants following kidney transplantation. Clin Transplant. 2006;20(3):301–6. doi:10.1111/j.1399-0012.2005.00478.x
  8. Johnston A. Equivalence and interchangeability of narrow therapeutic index drugs in organ transplantation. Eur J Hosp Pharm. 2013;20(5):302–7. doi:10.1136/ejhpharm-2012-000258

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hemşirelik (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2025

Gönderilme Tarihi

19 Ağustos 2024

Kabul Tarihi

13 Mart 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 20 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Özsoy, H., & Özkan, E. (2025). Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends. Nefroloji Hemşireliği Dergisi, 20(2), 77-84. https://doi.org/10.47565/ndthdt.2025.99
AMA
1.Özsoy H, Özkan E. Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends. NefroHemDergi. 2025;20(2):77-84. doi:10.47565/ndthdt.2025.99
Chicago
Özsoy, Hatice, ve Esra Özkan. 2025. “Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends”. Nefroloji Hemşireliği Dergisi 20 (2): 77-84. https://doi.org/10.47565/ndthdt.2025.99.
EndNote
Özsoy H, Özkan E (01 Mayıs 2025) Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends. Nefroloji Hemşireliği Dergisi 20 2 77–84.
IEEE
[1]H. Özsoy ve E. Özkan, “Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends”, NefroHemDergi, c. 20, sy 2, ss. 77–84, May. 2025, doi: 10.47565/ndthdt.2025.99.
ISNAD
Özsoy, Hatice - Özkan, Esra. “Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends”. Nefroloji Hemşireliği Dergisi 20/2 (01 Mayıs 2025): 77-84. https://doi.org/10.47565/ndthdt.2025.99.
JAMA
1.Özsoy H, Özkan E. Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends. NefroHemDergi. 2025;20:77–84.
MLA
Özsoy, Hatice, ve Esra Özkan. “Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends”. Nefroloji Hemşireliği Dergisi, c. 20, sy 2, Mayıs 2025, ss. 77-84, doi:10.47565/ndthdt.2025.99.
Vancouver
1.Hatice Özsoy, Esra Özkan. Böbrek Nakli Hastalarında İlaç Uyumu ile İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Literatürün Haritalanması ve Eğilimlerin İncelenmesi/ Bibliometric Analysis of Studies on Medication Adherence in Kidney Transplantion Patients: Mapping the Literature and Analyzing Trends. NefroHemDergi. 01 Mayıs 2025;20(2):77-84. doi:10.47565/ndthdt.2025.99

Nefroloji Hemşireliği Dergisi/ Journal of Nephrology Nursing Creative Commons Lisansı Creative Commons Atıf-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.