Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Amerikalı Müslümanların Maslahatı İçin Afgan Müslümanları Feda Etmek: 11 Eylül Sonrası Amerikalı Müslüman Askerler İçin Yayımlanan Bir Fetvanın Serencamı ve Eleştirileri

Yıl 2025, Cilt: 24 Sayı: 2, 564 - 609, 30.12.2025
https://doi.org/10.14395/hid.1755477

Öz

Bu makale, 11 Eylül saldırılarının ardından Amerikalı Müslüman askerlerin karşı karşıya kaldığı derin fıkhî ve ahlakî krizi, özellikle de Amerika Birleşik Devletleri’nin Afganistan ve Müslüman nüfusa karşı başlattığı savaşta görevlendirilmeleri bağlamında ele almaktadır. ABD’de artan korku, şüphe ve İslamofobi ikliminde ortaya çıkan bu krizin merkezinde, önde gelen Müslüman âlim ve entelektüeller tarafından yayımlanan ve Amerikalı Müslüman askerlerin Afgan Müslümanlara karşı yürütülen askerî operasyonlara katılmalarına cevaz veren oldukça tartışmalı kolektif bir fetva bulunmaktadır. Fıkıh, ulus-devlet otoritesi ve kimlik politikalarının kesişim noktasında konumlanan bu fetva, modern çağda dinî aidiyet ile ulusal bağlılık arasındaki gerilimi incelemek için aydınlatıcı bir vaka çalışması niteliğindedir. Bu kolektif fetvayı ele alan bazı akademik çalışmalar bulunsa da, mevcut çalışmaların çoğu fetva metninin kendisiyle sınırlı kalmakta ve fetvayı şekillendiren daha geniş tarihî, sosyo-politik ve entelektüel boyutları göz ardı etmektedir. Buna karşılık bu makale; Amerikalı Müslümanların ABD ordusuna entegrasyonu, 11 Eylül sonrası Müslüman askerlere ilişkin ilk fetva dalgası, kolektif fetvanın arka planı ve motivasyonu, fetvayı verenlerin daha sonraki açıklamaları ile görüş değişiklikleri ve bunun yol açtığı kapsamlı kamuoyu ve ilmî tartışmalar gibi unsurları detaylı biçimde inceleyerek, fetvayı daha geniş bir bağlam içinde konumlandıran bütüncül bir yaklaşım benimsemektedir. Önceki araştırmalardan farklı olarak bu çalışma, akademik literatürün yanı sıra televizyon yayınları, köşe yazıları, dijital medya ve canlı fetva platformları gibi çeşitli kaynaklardan yararlanarak, çağdaş fıkhî söylemdeki bu önemli anı daha incelikli ve çok boyutlu biçimde analiz etmektedir.
11 Eylül sonrasında Amerikalı Müslümanların hem dinî hem de vatandaşlık yükümlülükleri arasındaki gerilimlere ilişkin artan kaygıları inceleyen çalışma, fetva imzacılarının, Afganistan’daki Müslümanların öldürülmesini içeren askerî operasyonlara katılımı tecviz etmek için maslahat ve zaruret kavramlarını nasıl kullandığını, bu kullanımın hangi fıkıh kaideleriyle meşrulaştırıldığını ve bu durumun fıkıh geleneğinde nereye tekabül ettiğini detaylı biçimde tartışmaktadır. Fetvanın teşekkülünde kullanılan karar alma zincirini ve retorik stratejileri yeniden inşa eden makale, fetvanın yalnızca ABD askerî otoritelerinden değil, aynı zamanda Vasatî, Selefî ve Mısırlı İslamcı gruplar ile entelektüeller, aktivistler ve geniş Müslüman kamuoyunun farklı kesimlerinden gelen tepkilere nasıl yol açtığını da incelemektedir. Bu çeşitli tepkiler, fetvanın ABD’nin politik hedef ve çıkarlarıyla uyumlu olduğu algısı ve dinî otorite, sadakat ve kimlik sınırları üzerindeki etkileriyle ilgili daha geniş bir rahatsızlığı yansıtmaktadır. Esasında bu makale, fetvanın hukukî bir hükmün ötesinde, evrensel İslamî söylemde ahlakî bir kırılma anını temsil ettiğini savunmaktadır. Afgan Müslümanların Amerikalı Müslümanlar uğruna maslahat ve zaruret gerekçesiyle kurban edilmesine izin veren bu fetva; şer’î ilkeler, siyasi pragmatizm ve çatışan sadakatlerin kesişim noktasını gözler önüne sermektedir. Buna dayanarak makale, bu fetvanın dinî aidiyeti modern ulus-devletin gereklerine tabi kılan bir örnek olduğunu ve böylece ulus-ötesi Müslüman kimliğini keskin bir şekilde yeniden biçimlendirdiğini savunmaktadır. Bu bağlamda, fetvaya yöneltilen eleştiriler, modern İslam düşüncesi ile ulus-devlet arasındaki ilişkiyi yeniden değerlendirmek için yapılan daha geniş bir çabayı yansıtmaktadır. Sonuç olarak bu vakıa, modernitenin getirdiği meydan okumalar karşısında “ümmet” tasavvurunun nasıl aşındığını ve aşıldığını, Müslüman öznelliğinin ulus-devlet merkezli bir paradigmada nasıl yeniden şekillendiğini çarpıcı bir biçimde göstermektedir.

Teşekkür

Bu makaleyi okuyarak değerli görüşlerini paylaşan Prof. Dr. Ahmet Yaman, Prof. Dr. Talip Türcan ve Prof. Dr. Necmettin Güney’e teşekkür ederiz. Ayrıca, bu çalışmada yararlanılan bazı kaynaklara erişim konusunda nazik yardımlarını esirgemeyen Doç. Dr. Mustafa Bülent Dadaş’a şükranlarımızı sunarız. Bunun yanı sıra, makalenin hazırlık sürecinde yaptığı isabetli değerlendirmelerle önemli katkılar sağlayan Zeki Mehmet Nacar’a da içten teşekkürlerimizi iletiriz.

Kaynakça

  • ʿAbbās, Muḥammad. “Ilā al-Duktūr Yūsuf al-Qaraḍāwī Yā Mujaddid al-Dīn: Ilfiẓhā... fa-Innahā Masmūmah”, al-Sha ʿb (26 October 2001). Accessed 6 July 2025. http://www.alshaab.com:80/GIF/26-10-2001/Mohamad%20Abbas.htm (via archive.org)
  • ʿAbd al-Mun ʿim, ʿĀmir. “Bayān Siyāsī li-Irdāʾ Amrīkā wa-Laysa Fatwā”. al-Shaʿb (2 November 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.alshaab.com/GIF/02-11-2001/Amer%20Abdel%20Moneim.htm (via archive.org)
  • ʿAbd al-Munʿim, Muṣṭafā Ḥalīmah. “Limādhā Kaffartu Yūsuf al-Qaraḍāwī..?”. Tartosi Blogspot (1 November 2008). Accessed 21 July 2025. https://tartosi.blogspot.com/2008/11/blog-post_01.html
  • ʿAbd al-Qādir, Khālid. Fiqh al-Aqalliyyāt al-Muslima. Tripoli: Dār al-Īmān, 1998.
  • Abū Zayd, Waṣfī ʿĀshūr. al-Maqāṣid al-Juzʾiyya. Cairo: Dār al-Maqāṣid li-al-Ṭibāʿa wa-al-Nashr wa-al-Tawzīʿ, 2015.
  • Afandī, ʿAbd al-Wahhāb. “Muftī Rumsfīld”. al-Quds al-ʿArabī (27 October 2001), 19.
  • Aḥmad, ʿĀʾisha. “Muslimūn biʾAmrīkā Yarfuḍūn Fatwā al-Qaraḍāwī”. IslamOnline (18 October 2001). Accessed 15 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/news/2001-10/18/Article76.shtml (via archive.org)
  • Albrecht, Sarah. Dār al-Islām Revisited - Territoriality in Contemporary Islamic Legal Discourse on Muslims in the West. Leiden: Brill, 2018.
  • ʿAlwān, Sulaymān. “Mushārakat al-Junūd al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī fī Qitāl al-Afghān Munāfāt li-Aṣl al- Īmān”. al-Shaʿb (26 October 2001). Accessed 5 July 2025. http://alshaab.com/GIF/26-10-2001/fatwa1.htm (via archive.org)
  • ʿAlwān, Sulaymān. Majmūʿ al-Fatāwā. s.l.: Dār al- ʿAlwān, n.d.
  • ʿAlwānī, Ṭāhā Jābir. “al-Baghī wa-al-Irjāf”. alwani.org. Accessed 12 June 2025. https://alwani.org/?p=3004 (via archive.org)
  • ʿAlwānī, Ṭāhā Jābir. “Fatwa Session on Current Crisis”. IslamOnline (16 October 2001). Accessed 15 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/english/Browse.asp?hGuestID=BU9Gj4 (via archive.org)
  • ʿAwwā, Muḥammad Salīm. “Muslims’ Conduct in the Expected War”. IslamOnline (26 September 2001). Accessed 22 July 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/english/Browse.asp?hGuestID=oYm4S6 (via archive.org)
  • Badawī, Jamāl. “Muslim and Non-Muslim Relations: Plurality and Jihad”. IslamOnline (10 October 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livedialogue/english/Browse.asp?hGuestID=iVH13j (via archive.org)
  • Baker, Raymond William. Islam Without Fear: Egypt and the New Islamists. Cambridge: Harvard University Press, 2003.
  • Barber, Mike. “Muslims in the U.S. Military Are as Loyal as Any, Chaplain Says”. Seattle Post-Intelligencer (19 October 2001). Accessed 10 June 2025. https://www.seattlepi.com/news/article/Muslims-in-the-U-S-military-are-as- loyal-as-any-1069394.php (via archive.org)
  • Bellah, Robert N. “Civil Religion in America”. Daedalus 96/1 (1967), 1–21.
  • Bennett, Clinton. “United States Military”. Encyclopedia of Muslim-American History. ed. Edward E. Curtis IV. 560– 564. New York: Facts On File, 2010.
  • Black, Ann et al. Modern Perspectives on Islamic Law. Cheltenham: Edward Elgar Publishing, 2013.
  • Bray, Imam Mahdi. “American Muslim Participation in the War”. IslamOnline (25 October 2001). Accessed 12 June 2025. http://www.islamonline.net/livedialogue/english/Browse.asp?hGuestID=t5T7R4 (via archive.org)
  • Curtis IV, Edward E. Muslim Americans in the Military: Centuries of Service. Bloomington: Indiana University Press, 2016.
  • Curtis IV, Edward E. Muslims in America: A Short History. Oxford: Oxford University Press, 2009.
  • Fahd, Nāṣir ibn Ḥamad. al-Tibyān fī Kufr man A ʿāna al-Amrīkān, s.l.: s.n., 2001.
  • Fahd, Nāṣir ibn Ḥamad. The Exposition Regarding the Disbelief of the One That Assists the Americans. s.l.: al- Tibyān Publications, 2003.
  • Fam, Mariam. “Doc Spotlights Muslim Chaplains in U.S. Military”. The Columbian (2 December 2023). Accessed 1 June 2025. https://www.columbian.com/news/2023/dec/02/doc-spotlights-muslim-chaplains-in-u-s-military/ (via archive.org)
  • Goodstein, Laurie. “A Nation Challenged: The Religious Opinion; Muslim Scholars Back Fight Against Terrorists”. The New York Times (12 October 2001). Accessed 15 June 2025. https://www.nytimes.com/2001/10/12/us/nation- challenged-religious-opinion-muslim-scholars-back-fight-against.html
  • Goodstein, Laurie. “For Muslims in the Military, A Chaplain of Their Own”. The Washington Post (3 December 1993). Accessed 1 June 2025. https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1993/12/04/for-muslims-in-the- military-a-chaplain-of-their-own/2bb23aa4-2c5b-493e-aef2-356f29585639/
  • Gräf, Bettina. “IslamOnline.Net: Independent, Interactive, Popular”. Arab Media & Society (2009). Accessed 30 June 2025. https://www.arabmediasociety.com/islamonline-net-independent-interactive-popular/
  • Group of Muftis. “Ulama’s Fatwas on American Muslim Participating in US Military Campaign”. IslamOnline (16 October 2001). Accessed 26 June 2025. http://www.islamonline.net/servlet/Satellite? cid=1119503544516&pagename=IslamOnline-English- Ask_Scholar%2FFatwaE%2FFatwaEAskTheScholar#ixzz1EfjpUXsN (via archive.org)
  • Haddad, Yvonne Yazbeck. “Operation Desert Storm and the War of Fatwas”. Islamic Legal Interpretation: Muftis and Their Fatwas. ed. Muhammad Khaled Masud et al. 297–309. London: Harvard University Press, 1996.
  • Hallaq, Wael B. The Impossible State: Islam, Politics, and Modernity’s Moral Predicament. New York: Columbia University Press, 2013.
  • Ḥamawī, Aḥmad b. Muḥammad. Ghamz ʿUyūn al-Baṣāʾir fī Sharḥ al-Ashbāh wa’n-Naẓāʾir. 4 Volumes. Beirut: Dār al-Kutub al-ʿIlmiyya, 1985.
  • Hamdani, Amamur Rohman. “Fatwa in the Digital Age: Online Muftī, Social Media, and Alternative Religious Authority”. Hikmatuna: Journal for Integrative Islamic Studies 9/1 (2023), 52–63.
  • Ḥānūtī, Muḥammad. “al-ʿAdāla al-Islāmiyya al-Shāmila”. IslamOnline (12 October 2001). Accessed 14 June 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/arts/2001/article10g.shtml (via archive.org)
  • Ḥānūtī, Muḥammad. “Fatwā Session on Latest Tragic Events”. IslamOnline (20 September 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/english/Browse.asp?hGuestID=65IivP (via archive.org)
  • Ḥānūtī, Muḥammad. “General Fatwa Session”. IslamOnline (18 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/english/Browse.asp?hGuestID=9ht7Xg (via archive.org)
  • Harfī, ʿAbd al-Raḥmān. “al-Qaraḍāwī wa-al-Takhabbuṭ al-Maqīt: Waqfah ma ʿa Fatwāhū li-l-Junūd al-Amrīkān”. Accessed 6 July 2025. http://216.40.248.114:80/Doat/alharfi/16.htm (via archive.org)
  • Ḥasan, Khālid. “Tadāʿiyyātu Aḥdāth Niyūyūrk wa-Wāshingtun: al-Intiḥār al-Dhātī li-Baʿḍ al-Muʾassasāt wa-l- Faʿāliyyāt al-Islāmiyya al-Siyāsiyyah fī Amrīkā!” al-Sha ʿb (19 October 2001). Accessed 18 July 2025. http://alarabnews.com/alshaab/GIF/19-10-2001/a9.htm (via archive.org)
  • Hosein, Shareda. “Muslims in the U.S. Military: Moral Injury and Eroding Rights”, Pastoral Psychology 68 (2019), 77– 92.
  • Huwaidī, Fahmī. “Mawqif al-ʿAskariyyīn al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Sharq al-Awsaṭ (8 October 2001). Accessed 17 July 2025. https://archive.aawsat.com/leader.asp?section=3&issueno=8350&article=60595
  • Huwaidī, Fahmī. “Mawqif al-ʿAskariyyīn al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Shaʿb (12 October 2001). Accessed 17 July 2025. http://www.alarabnews.com/alshaab/GIF/12-10-2001/Fahmi.htm (via archive.org)
  • Huwaidī, Fahmī. “Rafʿ al-Iltibās fī Fatwā Mawqif al-ʿAskariyyīn al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Sharq al-Awsaṭ (29 October 2001). Accessed 7 July 2025. https://archive.aawsat.com/leader.asp? section=3&issueno=8371&article=63876 (via archive.org)
  • Huwaidī, Fahmī. “Rafʿ al-Iltibās fī Fatwā Mawqif al-ʿAskariyyīn al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Shaʿb (2
  • November 2001). Accessed 7 July 2025. http://www.alshaab.com/GIF/02-11-2001/Fahmi.htm (via archive.org)
  • Ibn Qudāmah, Muwaffaq al-Dīn. al-Mughnī. critical ed. ʿAbd al-Muḥsin al-Turkī-ʿAbd al-Fattāḥ Muḥammad al- Ḥulw. 15 Volumes. Riyadh: Dār ʿĀlam al-Kutub, 3rd Ed., 1997.
  • ʿImārah, Muḥammad. “Ruʾya Sharʿiyya Ḥawla al-Ḥarb al-Qādimah”. IslamOnline (17 September 2001). Accessed 16 October 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/Arabic/Browse.asp?hGuestID=3Pzd5s (via archive.org)
  • IslamOnline. “U.S. Muslim Scholars Condemn Attacks” (12 September 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/English/News/2001-09/13/article1.shtml (via archive.org)
  • Ismāʿīl, Mamdūḥ. “al-Radd ʿalā Fiqh al-Fatwā al-Amrīkiyyah: Hal al-Muslimūn al-Amrīkiyyūn Ahamm min al- Muslimīn al-Afghān?”. al-Quds al- ʿArabī (1 November 2001), 18.
  • Jarbūʿ, ʿAbd al-ʿAzīz ibn Ṣāliḥ. “Sāqiyah Lāṭamat Baḥran” (25 October 2001). Accessed 2 July 2025. https://ketabonline.com/ar/books/45024/read?part=1&page=87&index=3204644 (via archive.org)
  • al-Jazeera. “Istijwāb ʿĀlim Sa ʿūdī Kaffara Muʾayyidī al-Hajamāt ʿalā Afghānīstān” (14 October 2001). Accessed 2 July 2025. https://www.aljazeera.net/news/2001/10/14/استجواب-عالم-سعودي-كفّر-مؤيدي-الهجمات
  • Jumʿa, ʿAlī. “Fatāwā Fiqhiyya Ḥawla al-Ḥarb al-Jāriya”. IslamOnline (14 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/Arabic/Browse.asp?hGuestID=9Zj0tK (via archive.org)
  • Jumʿa, ʿAlī. “Taqāṭul al-Muslimīn Ḥarām Qaṭʿan”. IslamOnline (16 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/arts/2001/article10f.shtml (via archive.org)
  • Juwaynī, Abū al-Ma ʿālī. Ghiyāth al-Umam fī Iltiyāth al-Ẓulam. ed. ʿAbd al-ʿAẓīm al-Dīb. Cairo: Maktabat Imām al- Ḥaramayn, 2nd Ed., 1981.
  • Khuḍayr, Alī ibn Khuḍayr. “Fatwā al-Shaykh ʿAlī Ibn Khuḍayr al-Khuḍayr”. al-Shaʿb (26 October 2001). Accessed 6 July 2025. http://alshaab.com/GIF/26-10-2001/fatwa4.htm (via archive.org)
  • Kurata, Phillip. “U.S. Islamic Leaders Issue Fatwa on U.S. Muslim Soldiers Fighting Terrorists”. US Info (16 October 2001). Accessed 1 July 2025. https://usinfo.org/usia/usinfo.state.gov/usa/islam/a101601.htm
  • Kurzman, Charles. “Islamic Statements Against Terrorism”. Accessed 22 July 2025. https://kurzman.unc.edu/islamic-statements-against-terrorism/
  • Leonard, Karen. “Organizing Communities: Institutions, Networks, Groups”. The Cambridge Companion to American Islam. ed. Juliane Hammer-Omid Safi. 170–189. Cambridge: Cambridge University Press, 2013.
  • Lewis, Bret. “Vietnam War”. Encyclopedia of Muslim-American History. ed. Edward E. Curtis IV. 567–569. New York: Facts On File, 2010.
  • Liere, Lucien van. “Dying for What? Secular Transformations of Martyrdom”. Religions 15/1334 (2024), 1–21. https://doi.org/10.3390/rel15111334
  • Majallat al-Waʿī. “Awwalīyāt al-Ḥarakah al-Islāmiyya fī al-Marḥalah al-Qādimah” (May 1999). Accessed 6 July 2025. https://www.al-waie.org/archives/article/7087Majallat al-Waʿī. “Fatāwā Tatajarraʾ ʿalā Dīn Allāh” (December 2001). Accessed 6 July 2025. https://www.al-waie.org/archives/article/4959
  • Majallat al-Waʿī. “Hal Abāḥa al-Qaraḍāwī al-Ribā?” (April 2000). Accessed 6 July 2025. https://www.al- waie.org/archives/article/3529
  • Majallat al-Waʿī. “Kalimātu al-Waʿī: al-Dawla al-Islāmiyya (al-Khilāfa) Mā Hiya Ḥaqīqatuhā?” (April 1997). Accessed 6 July 2025. https://www.al-waie.org/archives/article/8422
  • Majallat al-Waʿī. “Rudūd wa-Munāqashāt: Waqfah maʿa Kātip” (December 1987). Accessed 6 July 2025. https://www.al-waie.org/archives/article/1638
  • Mawlawī, Fayṣal. “Fatāwā al-Ḥarb al-Amrīkiyya”. IslamOnline (3 October 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/Arabic/Browse.asp?hGuestID=2tH7QA (via archive.org)
  • Mawlawī, Fayṣal. “Fatāwā al-Ḥarb al-Amrīkiyya”. IslamOnline (4 October 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/arabic/Browse.asp?hGuestID=ZFVR8q (via archive.org)
  • Mawlawī, Fayṣal. “Muʿāraḍat al-Ḥukūmāt Lā Taʿnī Inʿidām al-Walāʾ”. IslamOnline (18 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/arts/2001/article10h.shtml (via archive.org)
  • Memri. “Terror In America (23) Muslim Soldiers In the U.S. Armed Forces In Afghanistan: To Fight Or Not To Fight?” (7 November 2001). Accessed 16 June 2025. https://www.memri.org/reports/terror-america-23-muslim-soldiers- us-armed-forces-afghanistan-fight-or-not-fight
  • Muhammad, ʿAbd al-Rashīd. “Serving Country, Serving Allah” (Interviewer: Krista Tippett, Audio Recording 26 May 2005). Accessed 1 July 2025. https://onbeing.org/programs/abdul-rasheed-muhammad-serving-country- serving-allah/
  • Muqriʾ, Muḥammad Muṣṭafā. “Bal al-Mushāraka fī Juyūsh al-Mushrikīn Ḥarām – Raddan ʿalā Maqāl al-Ustādh Fahmī Huwaidī”. al-Shaʿb (19 October 2001). Accessed 18 July 2025. http://alshaab.com/GIF/19-10-2001/a20.htm
  • Murphy, Caryle. “Islamic Scholars Say U.S. Muslim Soldiers Must Fight for Country”. Washington Post (10 October 2001). Accessed 12 June 2025. https://www.washingtonpost.com/archive/politics/2001/10/11/islamic-scholars-say-us-muslim-soldiers-must-fight-for-country/b6e35ef5-b0ef-415e-b5fe-b44391ac30a1/?utm_source
  • Nafi, Basheer. “Fatwā and War: On the Allegiance of the American Muslim Soldiers in the Aftermath of September 11”. Islamic Law and Society 11/1 (2004), 78–116.
  • Nafi, Basheer. “Fatwā Hāmmah Tuʾashshir ilā Taḥawwul Jawharī fī al-Fikr al-Siyāsī al-Islāmī”. al-Quds al-ʿArabī (11 October 2001), 19.
  • NAICC, “Official Swearing-In Ceremony of the First Islamic Chaplain in the United States Military” (12 March 1993). Accessed 10 June 2025. https://archive.org/details/First_Military_Muslim_Chaplain_Abdul_Rasheed_Muhammad_120393 Nawfal, Aḥmad. “Fatāwā al-Ḥarb wa-Ḥamlāt al-Irhāb”. IslamOnline (9 October 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/arabic/Browse.asp?hGuestID=HhoWqI (via archive.org)
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “al-ʿĀlam al-Islāmī bi-Hāja li-Inshāʾ Maʿāhid ʿUlyā li-l-Iftāʾli-l-Qaḍāʾ ʿalā Fawḍā al-Fatāwā”. Interviewer: Jābir al-Ḥaramī. Transcript, 29 March 2015. Accessed 13 July 2025. https://al- sharq.com/article/29/03/2015/القرضاوي-العالم-الإسلامي-بحاجة-لإنشاء-معاهد-عليا-للإفتاء-للقضاء-على-فوضى-الفتاوى
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “al-Qimmah al-Islāmiyya al-Masīḥiyya al-Ūlā fī Rūmā Ḥawla al-Irhāb wa-Asbābih”. Khuṭab al- Shaykh al-Qaraḍāwī. ed. Khālid al-Sa ʿd. 6/123–141. Cairo: Maktabat Wahba, 2004.
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “Fiqh al-Muwāzanāt wa-Mushārakat al-Jundī al-Amrīkī”. IslamOnline. Accessed 15 June 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/arts/2001/article10d.shtml (via archive.org)
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “Islamic View on the Latest Attacks on America”. IslamOnline (12 September 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/fatwaapplication/english/display.asp?hFatwaID=49349 (via archive.org)
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “Man al-Masʾūl ʿan Aḥdāth al-Ḥādī ʿAshar min Sibtimbir?” Khuṭab al-Shaykh al-Qaraḍāwī. ed. Khālid al-Sa ʿd. 6/82–95. Cairo: Maktabat Wahba, 2004.
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “Murāja ʿāt ma ʿa al-Shaykh Yūsuf al-Qaraḍāwī - al-Halqa 28”. Interviewer: ʿAzzām Tamīmī. Video Recording, 3 July 2016. Accessed 10 July 2025. https://www.youtube.com/watch?v=oucnTJS9g70
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. al-Fatāwā al-Shādhdha. Cairo: Dār al-Shurūq, 2010.
  • R. Bunt, Gary. Islam in the Digital Age: E-Jihad, Online Fatwas, and Cyber Islamic Environments. London: Pluto Press, 2003.
  • Ramlī, Shams al-Dīn. Nihāyat al-Muḥtāj. 8 Volumes. Beirut: Dār al-Fikr, 1984.
  • Raysūnī, Aḥmad. “Sīnārīū al-Ḥarb wa-Sulūk al-Muslim”. IslamOnline (26 September 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/arabic/Browse.asp?hGuestID=oxKi9d
  • Ṣaḥeeḥ International. The Qur’an - English Meanings. Jeddah: al-Munteda al-Islami, 2004.
  • Sahnūn, Abū Saʿīd. al-Mudawwanah al-Kubrā. 4 Volumes. Beirut: Dār al-Kutub al-ʿIlmiyya, 1994.
  • Ṣāliḥ, Suʿād Ibrāhīm. “Fatāwā Nisāʾiyya”. IslamOnline (24 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/Arabic/Browse.asp?hGuestID=hchW16 (via archive.org)
  • Sarakhsī, Shams al-Aʾimmah. al-Mabsūṭ. 30 Volumes. Cairo: Maṭbaʿat al-Saʿādah, 1989.
  • Sarakhsī, Shams al-Aʾimmah. Sharḥ al-Siyar al-Kabīr. critical ed. Muḥammad Ḥasan Shāfiʿī. 5 Volumes. Dār al- Kutub al-ʿIlmiyya: Beirut, 1997.
  • Ṣāwī, Ṣalāḥ. “Taʿqīb ʿalā Fatwā Ibāḥat Qitāl al-Muslimīn fī Afghānistān”. al-Sha ʿb (2 November 2001). Accessed 6 July 2025. http://alshaab.com/GIF/02-11-2001/Salah%20Alsawi.htm (via archive.org)
  • Ṣāwī, Ṣalāḥ. Nawāzil Fiqhiyyah ʿalā al-Sāḥah al-Amrīkiyyah, s.l.: s.n., n.d.
  • Schmitt, Carl. Political Theology: Four Chapters on the Concept of Sovereignty. trans. George Schwab. Chicago and London: The University of Chicago Press, 1985.
  • al-Sha ʿb. “al-Qaraḍāwī Yu’akkid Fatwāhu bi-Ibāhat Qatli al-Jundī al-Muslim fī al-Jaysh al-Amrīkī li-Akhihi al- Muslim al-Afghānī” (19 October 2001). Accessed 19 July 2025. http://alshaab.com/GIF/19-10-2001/news7.htm (via archive.org)
  • Shammarī, Sālim. “Layta Huwaidī wa-al-Qaraḍāwī Baqiyā ʿalā Fatwāhumā”. al-Sharq al-Awsaṭ (3 October 2001). Accessed 12 July 2025. https://archive.aawsat.com/details.asp?section=5&issueno=8376&article=64762
  • al-Sharīʿa wa-l-Ḥayāt. “al-Irhāb wa-Ḥamalāt al-Karāhiyyah Ḍidd al-ʿArab wa-al-Muslimīn”. ed. Māhir ʿAbd Allāh. al-Jazeera (16 September 2001). Accessed 1 July 2025. https://www.aljazeera.net/programs/religionandlife/2004/6/4/المسلمون-ضحايا-أم-معتدون-في-حوداث
  • al-Sharīʿa wa-l-Ḥayāt. “al-Mawāqif al-ʿArabiyya wa-al-Islāmiyya min al-Ḥarb Ḍidd Afghānistān”. ed. Māhir ʿAbd Allāh. al-Jazeera (20 October 2001). Accessed 25 July 2025. https://www.aljazeera.net/programs/first-war-of- the-century/2005/1/10/المواقف-العربية-والإسلامية-من-الحرب
  • al-Sharīʿa wa-l-Ḥayāt. “al-Muslimūn Ḍaḥāyā am Mu ʿtadūn fī Ḥawādith al-Irhāb?” ed. Māhir ʿAbd Allāh. al-Jazeera (23 September 2001). Accessed 25 July 2025. https://www.aljazeera.net/programs/religionandlife/2004/6/4/ الإرهاب-وحملات-الكراهية-ضد-العرب
  • al-Sharq al-Awsaṭ. “al-Jaysh al-Amīrkī Yazīd min Ihtimāmihi bi-Junūdihi al-Muslimīn” (2 October 2001). Accessed 7 July 2025. https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&issueno=8344&article=59707
  • al-Sharq al-Awsaṭ. “Fatwā min al-Qaraḍāwī wa-al-ʿAwwā wa-al-Bishrī wa-Ākharīn Tujīz lil-ʿAskariyyīn al- Amrīkiyyīn al-Muslimīn al-Mushāraka fī al-Ghārāt ʿalā Afghānistān” (14 October 2001). Accessed 7 July 2025. https://archive.aawsat.com/details.asp?issueno=8070&article=61545
  • Sharqāwī, Jamāl. “ʿAn al-Fatwā al-Amrīkāniyya”. al-Shaʿb (19 October 2001). Accessed 6 July 2025. http://alshaab.com/GIF/19-10-2001/a21.htm (via archive.org)
  • Sharqāwī, Jamāl. “ʿAn al-Fatwā al-Amrīkāniyya”. Majallat al-Sunna 110 (2001), 73-78.
  • Shavit, Uriya. Shari’a and Muslim Minorities: The Wasati and Salafi Approaches to Fiqh al-Aqalliyyat al-Muslima. Oxford: Oxford University Press, 2015.
  • Shaybānī, Muḥammad b. al-Ḥasan. al-Siyar al-Ṣaghīr, critical ed. Majīd Khaddūrī. Beirut: Dār al-Muttaḥidah li-l- Nashr, 1975.
  • Shinqīṭī, Muḥammad al-Mukhtār. “ʿAn Fatwā al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Shaʿb (19 October 2001). Accessed 6 July 2025. http://alshaab.com/GIF/19-10-2001/Mokhtar.htm (via archive.org)
  • Shīrāzī, Abū Isḥāq. al-Muhadhdhab fī Fiqh al-Imām al-Shāfiʿī. critical ed. Zakariyyā ʿUmayrāt. 3 Volumes. Beirut: Dār al-Kutub al- ʿIlmiyya, n.d.
  • Shuʿaybī, Ḥamūd ibn ʿUqlāʾ. “al-Walāʾ wa-l-Barāʾ wa-Wujūb Nuṣrat Ṭālibān wa-Ḥukm Man Ẓāhara al-Amrīkān ʿalayhā” (7 October 2001). Accessed 2 July 2025. https://www.swalif.com/forum/showthread.php?t=117503 (via archive.org)
  • Shu ʿaybī, Ḥamūd ibn ʿUqlāʾ. “Bayān ʿammā Jarā fī Amrīkā min Aḥadā” (15 September 2001). Accessed 2 July 2025. http://alkhwater.freeservers.com/Homood.htm (via archive.org)
  • Shuḥūd, ʿAlī ibn Nāyif. al-Mushāraka fī Juyūsh al-Mushrikīn Ḍidd al-Muslimīn Ḥarām, s.l.: s.n., 2011.
  • Skovgaard-Petersen, Jakob. “A Typology of Fatwas”. Die Welt des Islams 55/3–4 (2015), 278–285.
  • Stark, Harvey Ronald. Looking for Leadership: Discovering American Islam in the Muslim Chaplaincy. Princeton University, Ph.D. Dissertation, 2015.
  • Stark, Harvey. “Religious Citizens After September 11th: The Impact of Politics on the Jurisprudence Concerning Muslim American Military Service”. The Muslim World 101/3 (2011), 484–493.
  • Sulṭān, Ṣalāḥ. “al-Muslim Yufākhir bi-Risālatih wa-Lā Yunkiruhā” IslamOnline. Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/Arts/2001/article10e.shtml (via archive.org)
  • Sulṭān, Ṣalāḥ. “al-Muwāṭana fī Diyār al-Islām bayna al-Nāfīn wa-al-Muthbitīn”. al-Majalla al-ʿIlmiyya li-l-Majlis al- Ūrūbbī li-l-Iftāʾ wa-l-Buḥūth 12–13 (July 2008), 133–172.
  • Sulṭān, Ṣalāḥ. “Bayna al-Tilmīdh wa-al-Ustādh Mawāqif Lā Tunsā” (24 July 2007). Accessed 7 July 2025. https://www.al-qaradawi.net/node/3428
  • Talīmah, ʿIṣām. “al-Qaraḍāwī: al-Muslim al-Amrīkī Mukrah ʿalā al-Ḥarb”. IslamOnline (11 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/news/2001-10/11/Article21.shtml (via archive.org)
  • Talīmah, ʿIṣām. “al-Qaraḍāwī: Munaffidhū al-Tafjīrāt Intiḥāriyyūn.. Lā Shuhadāʾ”. IslamOnline (16 October 2001). Accessed 2 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/news/2001-10/16/Article22.shtml (via archive.org)
  • Tamīmī, ʿAzzām. “Muslimū al-Gharb wa-al-Ḥarb ʿalā al-Afghān”. al-Quds al-ʿArabī (19 October 2001), 19.
  • Tūbūlyāk, Sulaymān Muḥammad. al-Aḥkām al-Siyāsiyya li-l-Aqalliyyāt al-Muslima fī al-Fiqh al-Islāmī. Beirut: Dār al-Nafāʾis, 1997.
  • Verskin, Alan. Oppressed in the Land? Fatwās on Muslims Living under Non-Muslim Rule from the Middle Ages to the Present. Princeton: Markus Wiener Publishers, 2013.
  • Yee, James. For God and Country: Faith and Patriotism under Fire. New York: PublicAffairs, 2005.
  • Ẓawāhirī, Ayman. Fursān taḥta Rāyat al-Nabī. s.l.: Muʼassasat as‑Ṣaḥāb al‑Iʿlāmī, 2nd Ed., 2010.

Sacrificing Afghan Muslims for the Maṣlaḥa of American Muslims: The Story of a Post-9/11 Fatwā Issued for American Muslim Soldiers and Its Critics

Yıl 2025, Cilt: 24 Sayı: 2, 564 - 609, 30.12.2025
https://doi.org/10.14395/hid.1755477

Öz

This article examines the profound jurisprudential and ethical crisis that American Muslim soldiers faced following the 9/11 attacks, particularly in relation to their deployment in the war initiated by the United States against Afghanistan and its Muslim population. At the center of this crisis, which emerged amid a climate of heightened fear, suspicion, and Islamophobia in the U.S., lies a highly controversial collective fatwā issued by prominent Muslim scholars and intellectuals permitting American Muslim soldiers to participate in military operations against fellow Muslims. Positioned at the intersection of fiqh, nation-state authority, and identity politics, the fatwā serves as a revealing case study for exploring the tensions between religious loyalty and national allegiance in the modern era. While prior studies have addressed this collective fatwā, they tend to focus narrowly on the text itself and overlook broader historical, sociopolitical, and intellectual dimensions. In contrast, this article takes a holistic approach by situating the collective fatwā within the wider context of American Muslims’ integration into the U.S. military, the first wave of post-9/11 fatwās concerning Muslim soldiers, the background and motivations behind the fatwā, as well as subsequent retractions and the intense public and scholarly debates that followed it. Unlike earlier works, this study draws on a wide range of sources—including academic literature, television broadcasts, opinion columns, digital media, and live fatwā platforms—to offer a deeper and more multifaceted analysis of this pivotal moment in contemporary Islamic legal discourse.
Addressing the mounting anxiety among American Muslims in the post-9/11 era regarding the tensions between their religious and civic obligations, the article examines how legal concepts such as maṣlaḥa (public interest) and ḍarūra (necessity) were employed to justify participation in a war that entailed the killing of Muslims, analyzing the jurisprudential principles invoked to legitimize this usage and exploring how such reasoning fits within the broader framework of the Islamic legal tradition. The study reconstructs the decision-making process and rhetorical framing involved in issuing this fatwā. It also traces the backlash the fatwā generated—not only from U.S. military authorities, but also from a broad spectrum of Muslim voices, including Wasaṭī, Salafī, and Egyptian Islamist groups, as well as intellectuals, activists, and segments of the general Muslim public. These reactions reflected widespread discomfort with the fatwā’s perceived alignment with U.S. political objectives and its implications for the boundaries of Islamic authority, loyalty, and identity. Fundamentally, this article argues that the fatwā represents more than a legal ruling: it signifies a moment of moral rupture in the global Islamic discourse. By authorizing the sacrifice of Afghan Muslims on the grounds of maṣlaḥa and ḍarūra for American Muslims, the fatwā reveals the intersection of theological principles, political pragmatism, and conflicting loyalties. Building on this analysis, the article further contends that the fatwā exemplifies the subordination of religious loyalty to the imperatives of the modern nation-state, thus decisively reshaping transnational Muslim identity. In this light, the criticisms directed at the fatwā reflect a broader effort to reassess the relationship between modern Islamic thought and the nation-state. Consequently, the case vividly illustrates how the notion of the ummah has been surpassed and eroded in the face of the challenges posed by modernity, and how Muslim subjectivity has been reshaped within a nation-state-centered paradigm.

Teşekkür

We are grateful to Prof. Ahmet Yaman, Prof. Talip Türcan, and Prof. Necmettin Güney for reading this article and sharing their valuable insights. We likewise owe a debt of gratitude to Assoc. Prof. Mustafa Bülent Dadaş for his kind assistance in accessing several of the sources used in this study. We also wish to express our sincere thanks to Zeki Mehmet Nacar, whose insightful comments during the preparation of this article have been especially helpful.

Kaynakça

  • ʿAbbās, Muḥammad. “Ilā al-Duktūr Yūsuf al-Qaraḍāwī Yā Mujaddid al-Dīn: Ilfiẓhā... fa-Innahā Masmūmah”, al-Sha ʿb (26 October 2001). Accessed 6 July 2025. http://www.alshaab.com:80/GIF/26-10-2001/Mohamad%20Abbas.htm (via archive.org)
  • ʿAbd al-Mun ʿim, ʿĀmir. “Bayān Siyāsī li-Irdāʾ Amrīkā wa-Laysa Fatwā”. al-Shaʿb (2 November 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.alshaab.com/GIF/02-11-2001/Amer%20Abdel%20Moneim.htm (via archive.org)
  • ʿAbd al-Munʿim, Muṣṭafā Ḥalīmah. “Limādhā Kaffartu Yūsuf al-Qaraḍāwī..?”. Tartosi Blogspot (1 November 2008). Accessed 21 July 2025. https://tartosi.blogspot.com/2008/11/blog-post_01.html
  • ʿAbd al-Qādir, Khālid. Fiqh al-Aqalliyyāt al-Muslima. Tripoli: Dār al-Īmān, 1998.
  • Abū Zayd, Waṣfī ʿĀshūr. al-Maqāṣid al-Juzʾiyya. Cairo: Dār al-Maqāṣid li-al-Ṭibāʿa wa-al-Nashr wa-al-Tawzīʿ, 2015.
  • Afandī, ʿAbd al-Wahhāb. “Muftī Rumsfīld”. al-Quds al-ʿArabī (27 October 2001), 19.
  • Aḥmad, ʿĀʾisha. “Muslimūn biʾAmrīkā Yarfuḍūn Fatwā al-Qaraḍāwī”. IslamOnline (18 October 2001). Accessed 15 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/news/2001-10/18/Article76.shtml (via archive.org)
  • Albrecht, Sarah. Dār al-Islām Revisited - Territoriality in Contemporary Islamic Legal Discourse on Muslims in the West. Leiden: Brill, 2018.
  • ʿAlwān, Sulaymān. “Mushārakat al-Junūd al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī fī Qitāl al-Afghān Munāfāt li-Aṣl al- Īmān”. al-Shaʿb (26 October 2001). Accessed 5 July 2025. http://alshaab.com/GIF/26-10-2001/fatwa1.htm (via archive.org)
  • ʿAlwān, Sulaymān. Majmūʿ al-Fatāwā. s.l.: Dār al- ʿAlwān, n.d.
  • ʿAlwānī, Ṭāhā Jābir. “al-Baghī wa-al-Irjāf”. alwani.org. Accessed 12 June 2025. https://alwani.org/?p=3004 (via archive.org)
  • ʿAlwānī, Ṭāhā Jābir. “Fatwa Session on Current Crisis”. IslamOnline (16 October 2001). Accessed 15 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/english/Browse.asp?hGuestID=BU9Gj4 (via archive.org)
  • ʿAwwā, Muḥammad Salīm. “Muslims’ Conduct in the Expected War”. IslamOnline (26 September 2001). Accessed 22 July 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/english/Browse.asp?hGuestID=oYm4S6 (via archive.org)
  • Badawī, Jamāl. “Muslim and Non-Muslim Relations: Plurality and Jihad”. IslamOnline (10 October 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livedialogue/english/Browse.asp?hGuestID=iVH13j (via archive.org)
  • Baker, Raymond William. Islam Without Fear: Egypt and the New Islamists. Cambridge: Harvard University Press, 2003.
  • Barber, Mike. “Muslims in the U.S. Military Are as Loyal as Any, Chaplain Says”. Seattle Post-Intelligencer (19 October 2001). Accessed 10 June 2025. https://www.seattlepi.com/news/article/Muslims-in-the-U-S-military-are-as- loyal-as-any-1069394.php (via archive.org)
  • Bellah, Robert N. “Civil Religion in America”. Daedalus 96/1 (1967), 1–21.
  • Bennett, Clinton. “United States Military”. Encyclopedia of Muslim-American History. ed. Edward E. Curtis IV. 560– 564. New York: Facts On File, 2010.
  • Black, Ann et al. Modern Perspectives on Islamic Law. Cheltenham: Edward Elgar Publishing, 2013.
  • Bray, Imam Mahdi. “American Muslim Participation in the War”. IslamOnline (25 October 2001). Accessed 12 June 2025. http://www.islamonline.net/livedialogue/english/Browse.asp?hGuestID=t5T7R4 (via archive.org)
  • Curtis IV, Edward E. Muslim Americans in the Military: Centuries of Service. Bloomington: Indiana University Press, 2016.
  • Curtis IV, Edward E. Muslims in America: A Short History. Oxford: Oxford University Press, 2009.
  • Fahd, Nāṣir ibn Ḥamad. al-Tibyān fī Kufr man A ʿāna al-Amrīkān, s.l.: s.n., 2001.
  • Fahd, Nāṣir ibn Ḥamad. The Exposition Regarding the Disbelief of the One That Assists the Americans. s.l.: al- Tibyān Publications, 2003.
  • Fam, Mariam. “Doc Spotlights Muslim Chaplains in U.S. Military”. The Columbian (2 December 2023). Accessed 1 June 2025. https://www.columbian.com/news/2023/dec/02/doc-spotlights-muslim-chaplains-in-u-s-military/ (via archive.org)
  • Goodstein, Laurie. “A Nation Challenged: The Religious Opinion; Muslim Scholars Back Fight Against Terrorists”. The New York Times (12 October 2001). Accessed 15 June 2025. https://www.nytimes.com/2001/10/12/us/nation- challenged-religious-opinion-muslim-scholars-back-fight-against.html
  • Goodstein, Laurie. “For Muslims in the Military, A Chaplain of Their Own”. The Washington Post (3 December 1993). Accessed 1 June 2025. https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1993/12/04/for-muslims-in-the- military-a-chaplain-of-their-own/2bb23aa4-2c5b-493e-aef2-356f29585639/
  • Gräf, Bettina. “IslamOnline.Net: Independent, Interactive, Popular”. Arab Media & Society (2009). Accessed 30 June 2025. https://www.arabmediasociety.com/islamonline-net-independent-interactive-popular/
  • Group of Muftis. “Ulama’s Fatwas on American Muslim Participating in US Military Campaign”. IslamOnline (16 October 2001). Accessed 26 June 2025. http://www.islamonline.net/servlet/Satellite? cid=1119503544516&pagename=IslamOnline-English- Ask_Scholar%2FFatwaE%2FFatwaEAskTheScholar#ixzz1EfjpUXsN (via archive.org)
  • Haddad, Yvonne Yazbeck. “Operation Desert Storm and the War of Fatwas”. Islamic Legal Interpretation: Muftis and Their Fatwas. ed. Muhammad Khaled Masud et al. 297–309. London: Harvard University Press, 1996.
  • Hallaq, Wael B. The Impossible State: Islam, Politics, and Modernity’s Moral Predicament. New York: Columbia University Press, 2013.
  • Ḥamawī, Aḥmad b. Muḥammad. Ghamz ʿUyūn al-Baṣāʾir fī Sharḥ al-Ashbāh wa’n-Naẓāʾir. 4 Volumes. Beirut: Dār al-Kutub al-ʿIlmiyya, 1985.
  • Hamdani, Amamur Rohman. “Fatwa in the Digital Age: Online Muftī, Social Media, and Alternative Religious Authority”. Hikmatuna: Journal for Integrative Islamic Studies 9/1 (2023), 52–63.
  • Ḥānūtī, Muḥammad. “al-ʿAdāla al-Islāmiyya al-Shāmila”. IslamOnline (12 October 2001). Accessed 14 June 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/arts/2001/article10g.shtml (via archive.org)
  • Ḥānūtī, Muḥammad. “Fatwā Session on Latest Tragic Events”. IslamOnline (20 September 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/english/Browse.asp?hGuestID=65IivP (via archive.org)
  • Ḥānūtī, Muḥammad. “General Fatwa Session”. IslamOnline (18 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/english/Browse.asp?hGuestID=9ht7Xg (via archive.org)
  • Harfī, ʿAbd al-Raḥmān. “al-Qaraḍāwī wa-al-Takhabbuṭ al-Maqīt: Waqfah ma ʿa Fatwāhū li-l-Junūd al-Amrīkān”. Accessed 6 July 2025. http://216.40.248.114:80/Doat/alharfi/16.htm (via archive.org)
  • Ḥasan, Khālid. “Tadāʿiyyātu Aḥdāth Niyūyūrk wa-Wāshingtun: al-Intiḥār al-Dhātī li-Baʿḍ al-Muʾassasāt wa-l- Faʿāliyyāt al-Islāmiyya al-Siyāsiyyah fī Amrīkā!” al-Sha ʿb (19 October 2001). Accessed 18 July 2025. http://alarabnews.com/alshaab/GIF/19-10-2001/a9.htm (via archive.org)
  • Hosein, Shareda. “Muslims in the U.S. Military: Moral Injury and Eroding Rights”, Pastoral Psychology 68 (2019), 77– 92.
  • Huwaidī, Fahmī. “Mawqif al-ʿAskariyyīn al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Sharq al-Awsaṭ (8 October 2001). Accessed 17 July 2025. https://archive.aawsat.com/leader.asp?section=3&issueno=8350&article=60595
  • Huwaidī, Fahmī. “Mawqif al-ʿAskariyyīn al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Shaʿb (12 October 2001). Accessed 17 July 2025. http://www.alarabnews.com/alshaab/GIF/12-10-2001/Fahmi.htm (via archive.org)
  • Huwaidī, Fahmī. “Rafʿ al-Iltibās fī Fatwā Mawqif al-ʿAskariyyīn al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Sharq al-Awsaṭ (29 October 2001). Accessed 7 July 2025. https://archive.aawsat.com/leader.asp? section=3&issueno=8371&article=63876 (via archive.org)
  • Huwaidī, Fahmī. “Rafʿ al-Iltibās fī Fatwā Mawqif al-ʿAskariyyīn al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Shaʿb (2
  • November 2001). Accessed 7 July 2025. http://www.alshaab.com/GIF/02-11-2001/Fahmi.htm (via archive.org)
  • Ibn Qudāmah, Muwaffaq al-Dīn. al-Mughnī. critical ed. ʿAbd al-Muḥsin al-Turkī-ʿAbd al-Fattāḥ Muḥammad al- Ḥulw. 15 Volumes. Riyadh: Dār ʿĀlam al-Kutub, 3rd Ed., 1997.
  • ʿImārah, Muḥammad. “Ruʾya Sharʿiyya Ḥawla al-Ḥarb al-Qādimah”. IslamOnline (17 September 2001). Accessed 16 October 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/Arabic/Browse.asp?hGuestID=3Pzd5s (via archive.org)
  • IslamOnline. “U.S. Muslim Scholars Condemn Attacks” (12 September 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/English/News/2001-09/13/article1.shtml (via archive.org)
  • Ismāʿīl, Mamdūḥ. “al-Radd ʿalā Fiqh al-Fatwā al-Amrīkiyyah: Hal al-Muslimūn al-Amrīkiyyūn Ahamm min al- Muslimīn al-Afghān?”. al-Quds al- ʿArabī (1 November 2001), 18.
  • Jarbūʿ, ʿAbd al-ʿAzīz ibn Ṣāliḥ. “Sāqiyah Lāṭamat Baḥran” (25 October 2001). Accessed 2 July 2025. https://ketabonline.com/ar/books/45024/read?part=1&page=87&index=3204644 (via archive.org)
  • al-Jazeera. “Istijwāb ʿĀlim Sa ʿūdī Kaffara Muʾayyidī al-Hajamāt ʿalā Afghānīstān” (14 October 2001). Accessed 2 July 2025. https://www.aljazeera.net/news/2001/10/14/استجواب-عالم-سعودي-كفّر-مؤيدي-الهجمات
  • Jumʿa, ʿAlī. “Fatāwā Fiqhiyya Ḥawla al-Ḥarb al-Jāriya”. IslamOnline (14 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/Arabic/Browse.asp?hGuestID=9Zj0tK (via archive.org)
  • Jumʿa, ʿAlī. “Taqāṭul al-Muslimīn Ḥarām Qaṭʿan”. IslamOnline (16 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/arts/2001/article10f.shtml (via archive.org)
  • Juwaynī, Abū al-Ma ʿālī. Ghiyāth al-Umam fī Iltiyāth al-Ẓulam. ed. ʿAbd al-ʿAẓīm al-Dīb. Cairo: Maktabat Imām al- Ḥaramayn, 2nd Ed., 1981.
  • Khuḍayr, Alī ibn Khuḍayr. “Fatwā al-Shaykh ʿAlī Ibn Khuḍayr al-Khuḍayr”. al-Shaʿb (26 October 2001). Accessed 6 July 2025. http://alshaab.com/GIF/26-10-2001/fatwa4.htm (via archive.org)
  • Kurata, Phillip. “U.S. Islamic Leaders Issue Fatwa on U.S. Muslim Soldiers Fighting Terrorists”. US Info (16 October 2001). Accessed 1 July 2025. https://usinfo.org/usia/usinfo.state.gov/usa/islam/a101601.htm
  • Kurzman, Charles. “Islamic Statements Against Terrorism”. Accessed 22 July 2025. https://kurzman.unc.edu/islamic-statements-against-terrorism/
  • Leonard, Karen. “Organizing Communities: Institutions, Networks, Groups”. The Cambridge Companion to American Islam. ed. Juliane Hammer-Omid Safi. 170–189. Cambridge: Cambridge University Press, 2013.
  • Lewis, Bret. “Vietnam War”. Encyclopedia of Muslim-American History. ed. Edward E. Curtis IV. 567–569. New York: Facts On File, 2010.
  • Liere, Lucien van. “Dying for What? Secular Transformations of Martyrdom”. Religions 15/1334 (2024), 1–21. https://doi.org/10.3390/rel15111334
  • Majallat al-Waʿī. “Awwalīyāt al-Ḥarakah al-Islāmiyya fī al-Marḥalah al-Qādimah” (May 1999). Accessed 6 July 2025. https://www.al-waie.org/archives/article/7087Majallat al-Waʿī. “Fatāwā Tatajarraʾ ʿalā Dīn Allāh” (December 2001). Accessed 6 July 2025. https://www.al-waie.org/archives/article/4959
  • Majallat al-Waʿī. “Hal Abāḥa al-Qaraḍāwī al-Ribā?” (April 2000). Accessed 6 July 2025. https://www.al- waie.org/archives/article/3529
  • Majallat al-Waʿī. “Kalimātu al-Waʿī: al-Dawla al-Islāmiyya (al-Khilāfa) Mā Hiya Ḥaqīqatuhā?” (April 1997). Accessed 6 July 2025. https://www.al-waie.org/archives/article/8422
  • Majallat al-Waʿī. “Rudūd wa-Munāqashāt: Waqfah maʿa Kātip” (December 1987). Accessed 6 July 2025. https://www.al-waie.org/archives/article/1638
  • Mawlawī, Fayṣal. “Fatāwā al-Ḥarb al-Amrīkiyya”. IslamOnline (3 October 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/Arabic/Browse.asp?hGuestID=2tH7QA (via archive.org)
  • Mawlawī, Fayṣal. “Fatāwā al-Ḥarb al-Amrīkiyya”. IslamOnline (4 October 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/arabic/Browse.asp?hGuestID=ZFVR8q (via archive.org)
  • Mawlawī, Fayṣal. “Muʿāraḍat al-Ḥukūmāt Lā Taʿnī Inʿidām al-Walāʾ”. IslamOnline (18 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/arts/2001/article10h.shtml (via archive.org)
  • Memri. “Terror In America (23) Muslim Soldiers In the U.S. Armed Forces In Afghanistan: To Fight Or Not To Fight?” (7 November 2001). Accessed 16 June 2025. https://www.memri.org/reports/terror-america-23-muslim-soldiers- us-armed-forces-afghanistan-fight-or-not-fight
  • Muhammad, ʿAbd al-Rashīd. “Serving Country, Serving Allah” (Interviewer: Krista Tippett, Audio Recording 26 May 2005). Accessed 1 July 2025. https://onbeing.org/programs/abdul-rasheed-muhammad-serving-country- serving-allah/
  • Muqriʾ, Muḥammad Muṣṭafā. “Bal al-Mushāraka fī Juyūsh al-Mushrikīn Ḥarām – Raddan ʿalā Maqāl al-Ustādh Fahmī Huwaidī”. al-Shaʿb (19 October 2001). Accessed 18 July 2025. http://alshaab.com/GIF/19-10-2001/a20.htm
  • Murphy, Caryle. “Islamic Scholars Say U.S. Muslim Soldiers Must Fight for Country”. Washington Post (10 October 2001). Accessed 12 June 2025. https://www.washingtonpost.com/archive/politics/2001/10/11/islamic-scholars-say-us-muslim-soldiers-must-fight-for-country/b6e35ef5-b0ef-415e-b5fe-b44391ac30a1/?utm_source
  • Nafi, Basheer. “Fatwā and War: On the Allegiance of the American Muslim Soldiers in the Aftermath of September 11”. Islamic Law and Society 11/1 (2004), 78–116.
  • Nafi, Basheer. “Fatwā Hāmmah Tuʾashshir ilā Taḥawwul Jawharī fī al-Fikr al-Siyāsī al-Islāmī”. al-Quds al-ʿArabī (11 October 2001), 19.
  • NAICC, “Official Swearing-In Ceremony of the First Islamic Chaplain in the United States Military” (12 March 1993). Accessed 10 June 2025. https://archive.org/details/First_Military_Muslim_Chaplain_Abdul_Rasheed_Muhammad_120393 Nawfal, Aḥmad. “Fatāwā al-Ḥarb wa-Ḥamlāt al-Irhāb”. IslamOnline (9 October 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/arabic/Browse.asp?hGuestID=HhoWqI (via archive.org)
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “al-ʿĀlam al-Islāmī bi-Hāja li-Inshāʾ Maʿāhid ʿUlyā li-l-Iftāʾli-l-Qaḍāʾ ʿalā Fawḍā al-Fatāwā”. Interviewer: Jābir al-Ḥaramī. Transcript, 29 March 2015. Accessed 13 July 2025. https://al- sharq.com/article/29/03/2015/القرضاوي-العالم-الإسلامي-بحاجة-لإنشاء-معاهد-عليا-للإفتاء-للقضاء-على-فوضى-الفتاوى
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “al-Qimmah al-Islāmiyya al-Masīḥiyya al-Ūlā fī Rūmā Ḥawla al-Irhāb wa-Asbābih”. Khuṭab al- Shaykh al-Qaraḍāwī. ed. Khālid al-Sa ʿd. 6/123–141. Cairo: Maktabat Wahba, 2004.
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “Fiqh al-Muwāzanāt wa-Mushārakat al-Jundī al-Amrīkī”. IslamOnline. Accessed 15 June 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/arts/2001/article10d.shtml (via archive.org)
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “Islamic View on the Latest Attacks on America”. IslamOnline (12 September 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/fatwaapplication/english/display.asp?hFatwaID=49349 (via archive.org)
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “Man al-Masʾūl ʿan Aḥdāth al-Ḥādī ʿAshar min Sibtimbir?” Khuṭab al-Shaykh al-Qaraḍāwī. ed. Khālid al-Sa ʿd. 6/82–95. Cairo: Maktabat Wahba, 2004.
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. “Murāja ʿāt ma ʿa al-Shaykh Yūsuf al-Qaraḍāwī - al-Halqa 28”. Interviewer: ʿAzzām Tamīmī. Video Recording, 3 July 2016. Accessed 10 July 2025. https://www.youtube.com/watch?v=oucnTJS9g70
  • Qaraḍāwī, Yūsuf. al-Fatāwā al-Shādhdha. Cairo: Dār al-Shurūq, 2010.
  • R. Bunt, Gary. Islam in the Digital Age: E-Jihad, Online Fatwas, and Cyber Islamic Environments. London: Pluto Press, 2003.
  • Ramlī, Shams al-Dīn. Nihāyat al-Muḥtāj. 8 Volumes. Beirut: Dār al-Fikr, 1984.
  • Raysūnī, Aḥmad. “Sīnārīū al-Ḥarb wa-Sulūk al-Muslim”. IslamOnline (26 September 2001). Accessed 10 June 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/arabic/Browse.asp?hGuestID=oxKi9d
  • Ṣaḥeeḥ International. The Qur’an - English Meanings. Jeddah: al-Munteda al-Islami, 2004.
  • Sahnūn, Abū Saʿīd. al-Mudawwanah al-Kubrā. 4 Volumes. Beirut: Dār al-Kutub al-ʿIlmiyya, 1994.
  • Ṣāliḥ, Suʿād Ibrāhīm. “Fatāwā Nisāʾiyya”. IslamOnline (24 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/livefatwa/Arabic/Browse.asp?hGuestID=hchW16 (via archive.org)
  • Sarakhsī, Shams al-Aʾimmah. al-Mabsūṭ. 30 Volumes. Cairo: Maṭbaʿat al-Saʿādah, 1989.
  • Sarakhsī, Shams al-Aʾimmah. Sharḥ al-Siyar al-Kabīr. critical ed. Muḥammad Ḥasan Shāfiʿī. 5 Volumes. Dār al- Kutub al-ʿIlmiyya: Beirut, 1997.
  • Ṣāwī, Ṣalāḥ. “Taʿqīb ʿalā Fatwā Ibāḥat Qitāl al-Muslimīn fī Afghānistān”. al-Sha ʿb (2 November 2001). Accessed 6 July 2025. http://alshaab.com/GIF/02-11-2001/Salah%20Alsawi.htm (via archive.org)
  • Ṣāwī, Ṣalāḥ. Nawāzil Fiqhiyyah ʿalā al-Sāḥah al-Amrīkiyyah, s.l.: s.n., n.d.
  • Schmitt, Carl. Political Theology: Four Chapters on the Concept of Sovereignty. trans. George Schwab. Chicago and London: The University of Chicago Press, 1985.
  • al-Sha ʿb. “al-Qaraḍāwī Yu’akkid Fatwāhu bi-Ibāhat Qatli al-Jundī al-Muslim fī al-Jaysh al-Amrīkī li-Akhihi al- Muslim al-Afghānī” (19 October 2001). Accessed 19 July 2025. http://alshaab.com/GIF/19-10-2001/news7.htm (via archive.org)
  • Shammarī, Sālim. “Layta Huwaidī wa-al-Qaraḍāwī Baqiyā ʿalā Fatwāhumā”. al-Sharq al-Awsaṭ (3 October 2001). Accessed 12 July 2025. https://archive.aawsat.com/details.asp?section=5&issueno=8376&article=64762
  • al-Sharīʿa wa-l-Ḥayāt. “al-Irhāb wa-Ḥamalāt al-Karāhiyyah Ḍidd al-ʿArab wa-al-Muslimīn”. ed. Māhir ʿAbd Allāh. al-Jazeera (16 September 2001). Accessed 1 July 2025. https://www.aljazeera.net/programs/religionandlife/2004/6/4/المسلمون-ضحايا-أم-معتدون-في-حوداث
  • al-Sharīʿa wa-l-Ḥayāt. “al-Mawāqif al-ʿArabiyya wa-al-Islāmiyya min al-Ḥarb Ḍidd Afghānistān”. ed. Māhir ʿAbd Allāh. al-Jazeera (20 October 2001). Accessed 25 July 2025. https://www.aljazeera.net/programs/first-war-of- the-century/2005/1/10/المواقف-العربية-والإسلامية-من-الحرب
  • al-Sharīʿa wa-l-Ḥayāt. “al-Muslimūn Ḍaḥāyā am Mu ʿtadūn fī Ḥawādith al-Irhāb?” ed. Māhir ʿAbd Allāh. al-Jazeera (23 September 2001). Accessed 25 July 2025. https://www.aljazeera.net/programs/religionandlife/2004/6/4/ الإرهاب-وحملات-الكراهية-ضد-العرب
  • al-Sharq al-Awsaṭ. “al-Jaysh al-Amīrkī Yazīd min Ihtimāmihi bi-Junūdihi al-Muslimīn” (2 October 2001). Accessed 7 July 2025. https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&issueno=8344&article=59707
  • al-Sharq al-Awsaṭ. “Fatwā min al-Qaraḍāwī wa-al-ʿAwwā wa-al-Bishrī wa-Ākharīn Tujīz lil-ʿAskariyyīn al- Amrīkiyyīn al-Muslimīn al-Mushāraka fī al-Ghārāt ʿalā Afghānistān” (14 October 2001). Accessed 7 July 2025. https://archive.aawsat.com/details.asp?issueno=8070&article=61545
  • Sharqāwī, Jamāl. “ʿAn al-Fatwā al-Amrīkāniyya”. al-Shaʿb (19 October 2001). Accessed 6 July 2025. http://alshaab.com/GIF/19-10-2001/a21.htm (via archive.org)
  • Sharqāwī, Jamāl. “ʿAn al-Fatwā al-Amrīkāniyya”. Majallat al-Sunna 110 (2001), 73-78.
  • Shavit, Uriya. Shari’a and Muslim Minorities: The Wasati and Salafi Approaches to Fiqh al-Aqalliyyat al-Muslima. Oxford: Oxford University Press, 2015.
  • Shaybānī, Muḥammad b. al-Ḥasan. al-Siyar al-Ṣaghīr, critical ed. Majīd Khaddūrī. Beirut: Dār al-Muttaḥidah li-l- Nashr, 1975.
  • Shinqīṭī, Muḥammad al-Mukhtār. “ʿAn Fatwā al-Muslimīn fī al-Jaysh al-Amrīkī”. al-Shaʿb (19 October 2001). Accessed 6 July 2025. http://alshaab.com/GIF/19-10-2001/Mokhtar.htm (via archive.org)
  • Shīrāzī, Abū Isḥāq. al-Muhadhdhab fī Fiqh al-Imām al-Shāfiʿī. critical ed. Zakariyyā ʿUmayrāt. 3 Volumes. Beirut: Dār al-Kutub al- ʿIlmiyya, n.d.
  • Shuʿaybī, Ḥamūd ibn ʿUqlāʾ. “al-Walāʾ wa-l-Barāʾ wa-Wujūb Nuṣrat Ṭālibān wa-Ḥukm Man Ẓāhara al-Amrīkān ʿalayhā” (7 October 2001). Accessed 2 July 2025. https://www.swalif.com/forum/showthread.php?t=117503 (via archive.org)
  • Shu ʿaybī, Ḥamūd ibn ʿUqlāʾ. “Bayān ʿammā Jarā fī Amrīkā min Aḥadā” (15 September 2001). Accessed 2 July 2025. http://alkhwater.freeservers.com/Homood.htm (via archive.org)
  • Shuḥūd, ʿAlī ibn Nāyif. al-Mushāraka fī Juyūsh al-Mushrikīn Ḍidd al-Muslimīn Ḥarām, s.l.: s.n., 2011.
  • Skovgaard-Petersen, Jakob. “A Typology of Fatwas”. Die Welt des Islams 55/3–4 (2015), 278–285.
  • Stark, Harvey Ronald. Looking for Leadership: Discovering American Islam in the Muslim Chaplaincy. Princeton University, Ph.D. Dissertation, 2015.
  • Stark, Harvey. “Religious Citizens After September 11th: The Impact of Politics on the Jurisprudence Concerning Muslim American Military Service”. The Muslim World 101/3 (2011), 484–493.
  • Sulṭān, Ṣalāḥ. “al-Muslim Yufākhir bi-Risālatih wa-Lā Yunkiruhā” IslamOnline. Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/contemporary/Arts/2001/article10e.shtml (via archive.org)
  • Sulṭān, Ṣalāḥ. “al-Muwāṭana fī Diyār al-Islām bayna al-Nāfīn wa-al-Muthbitīn”. al-Majalla al-ʿIlmiyya li-l-Majlis al- Ūrūbbī li-l-Iftāʾ wa-l-Buḥūth 12–13 (July 2008), 133–172.
  • Sulṭān, Ṣalāḥ. “Bayna al-Tilmīdh wa-al-Ustādh Mawāqif Lā Tunsā” (24 July 2007). Accessed 7 July 2025. https://www.al-qaradawi.net/node/3428
  • Talīmah, ʿIṣām. “al-Qaraḍāwī: al-Muslim al-Amrīkī Mukrah ʿalā al-Ḥarb”. IslamOnline (11 October 2001). Accessed 1 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/news/2001-10/11/Article21.shtml (via archive.org)
  • Talīmah, ʿIṣām. “al-Qaraḍāwī: Munaffidhū al-Tafjīrāt Intiḥāriyyūn.. Lā Shuhadāʾ”. IslamOnline (16 October 2001). Accessed 2 July 2025. http://www.islamonline.net/Arabic/news/2001-10/16/Article22.shtml (via archive.org)
  • Tamīmī, ʿAzzām. “Muslimū al-Gharb wa-al-Ḥarb ʿalā al-Afghān”. al-Quds al-ʿArabī (19 October 2001), 19.
  • Tūbūlyāk, Sulaymān Muḥammad. al-Aḥkām al-Siyāsiyya li-l-Aqalliyyāt al-Muslima fī al-Fiqh al-Islāmī. Beirut: Dār al-Nafāʾis, 1997.
  • Verskin, Alan. Oppressed in the Land? Fatwās on Muslims Living under Non-Muslim Rule from the Middle Ages to the Present. Princeton: Markus Wiener Publishers, 2013.
  • Yee, James. For God and Country: Faith and Patriotism under Fire. New York: PublicAffairs, 2005.
  • Ẓawāhirī, Ayman. Fursān taḥta Rāyat al-Nabī. s.l.: Muʼassasat as‑Ṣaḥāb al‑Iʿlāmī, 2nd Ed., 2010.
Toplam 120 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil İngilizce
Konular İslam Hukuku
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Tuğrul Kütükcü 0000-0002-9060-6844

Hadi Ensar Ceylan 0000-0002-8183-6242

Gönderilme Tarihi 1 Ağustos 2025
Kabul Tarihi 17 Kasım 2025
Yayımlanma Tarihi 30 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 24 Sayı: 2

Kaynak Göster

ISNAD Kütükcü, Tuğrul - Ceylan, Hadi Ensar. “Sacrificing Afghan Muslims for the Maṣlaḥa of American Muslims: The Story of a Post-9/11 Fatwā Issued for American Muslim Soldiers and Its Critics”. Hitit İlahiyat Dergisi 24/2 (Aralık2025), 564-609. https://doi.org/10.14395/hid.1755477.

Hitit İlahiyat Dergisi Creative Commons Atıf 4.0 International License (CC BY NC) ile lisanslanmıştır.