Araştırma Makalesi

Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi

Cilt: 15 Sayı: 2 31 Ağustos 2025
PDF İndir
EN TR

Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi

Öz

Bu araştırma fizyoterapi ve rehabilitasyon bölümü öğrencilerinin kanıta dayalı uygulamalara yönelik bakış açılarının değerlendirilmesi ve kanıta dayalı müdahalelere yaklaşımlarını etkileyen faktörlerin incelenmesi amacıyla planlanmıştır. Araştırmaya dört sınıf düzeyinden toplam 156 (115 kadın, 41 erkek) öğrenci katılmıştır. Katılımcıların sosyodemografik özelliklerine ilişkin veriler araştırmacılar tarafından hazırlanan sosyodemografik bilgi formu aracılığıyla toplanmıştır. Kanıta dayalı uygulamalara yönelik tutumları, kişilik özellikleri, eleştirel düşünme eğilimleri ve karar verme stillerine ilişkin değerlendirmeler ise sırasıyla Kanıta Dayalı Uygulama Ölçeği, On Maddelik Kişilik Ölçeği, Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği ve Akılcı ve Sezgisel Karar Verme Ölçeği kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Regresyon analizleri sonucunda, Kanıta Dayalı Uygulama Ölçeği’nin gelecekte kullanım, tutum, bilgi ve kişisel kullanım alt boyutlarının yordayıcıları arasında; eleştirel açıklık, yansıtıcı şüphecilik, akılcı karar verme ve sezgisel karar verme değişkenlerinin istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip olduğu saptanmıştır (p<0.05). Ayrıca, kişilik özelliklerinden dışadönüklük ve yumuşak başlılık boyutları bilgi ve kişisel kullanım alt boyutları ile anlamlı ilişkili bulunurken; sorumluluk ve deneyimlere açıklık boyutlarının yalnızca kişisel kullanım üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğu saptanmıştır (p<0.05). Bununla birlikte, sınıf düzeyi ve akademik başarı ortalaması değişkenlerinin de kanıta dayalı uygulamalar üzerinde anlamlı fark oluşturduğu gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, bilişsel karar verme stilleri ve eleştirel düşünme becerileri, fizyoterapi öğrencilerinin kanıta dayalı uygulamaları benimsemesinde önemli bir rol oynamaktadır

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abram, B., Radzimska, O., Janiszewska, J., Świniarska, A., Papierkowska, R., Czapla, M., & Uchmanowicz, I. (2025). Evaluation of knowledge, attitudes, and skills in evidencebased nursing practice among master’s degree nursing students. Nursing Reports, 15(4), 117.
  2. Akın, A., Hamedoğlu, M. A., Arslan, S., Akın, U., Çelik, E., Kaya, Ç., & Arslan, N. (2015). The adaptation and validation of the Turkish version of the critical thinking disposition scale. The International Journal of Educational Researchers, 6(1), 31-35.
  3. Alperen, A., & Oksay Şahin, A. (2022). Hemşirelerin kanıta dayalı hemşireliğe yönelik bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi: Tanımlayıcı ve kesitsel bir çalışma. Türkiye Klinikleri Journal of Nursing Sciences, 14(1).
  4. Alshehri, M. A., Alalawi, A., Alhasan, H., & Stokes, E. (2017). Physiotherapists’ behaviour, attitudes, awareness, knowledge and barriers in relation to evidence-based practice implementation in Saudi Arabia: A cross-sectional study. International Journal of Evidence-Based Healthcare, 15(3), 127.
  5. Atak, H. (2013). On-Maddeli Kişilik Ölçeği’nin Türk Kültürü’ne uyarlanması. Archives of Neuropsychiatry, 50(4).
  6. Ay, F. A. (2011). Sağlık bakım profesyonellerinde eleştirel düşünme. In Ay, F. A. (Ed.), Sağlık uygulamalarında temel kavramlar ve beceriler (2. Baskı, pp. 106-115). İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri.
  7. Aynalem, Z. B., Yazew, K. G., & Gebrie, M. H. (2021). Evidencebased practice utilization and associated factors among nurses working in Amhara Region Referral Hospitals, Ethiopia. PloS One, 16(3), e0248834.
  8. Beckett, C. D., & Melnyk, B. M. (2018). Evidence-based practice competencies and the new EBP-C credential: Keys to achieving the quadruple aim in health care. Worldviews on Evidence- Based Nursing, 15(6), 412–413. https://doi.org/10.1111/ wvn.12335 PMID: 30507070.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uygulama Bilimi ve Değerlendirme, Sağlık Hizmetleri ve Sistemleri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

11 Ekim 2024

Kabul Tarihi

18 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 15 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Tok Yaman, Ö. N., Ünal, A., & Aracı, A. (2025). Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 15(2), 227-234. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1565327
AMA
1.Tok Yaman ÖN, Ünal A, Aracı A. Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi. J Higher Edu Sci. 2025;15(2):227-234. doi:10.5961/higheredusci.1565327
Chicago
Tok Yaman, Özlem Nur, Ayşe Ünal, ve Ayça Aracı. 2025. “Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi”. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi 15 (2): 227-34. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1565327.
EndNote
Tok Yaman ÖN, Ünal A, Aracı A (01 Ağustos 2025) Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi 15 2 227–234.
IEEE
[1]Ö. N. Tok Yaman, A. Ünal, ve A. Aracı, “Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi”, J Higher Edu Sci, c. 15, sy 2, ss. 227–234, Ağu. 2025, doi: 10.5961/higheredusci.1565327.
ISNAD
Tok Yaman, Özlem Nur - Ünal, Ayşe - Aracı, Ayça. “Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi”. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi 15/2 (01 Ağustos 2025): 227-234. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1565327.
JAMA
1.Tok Yaman ÖN, Ünal A, Aracı A. Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi. J Higher Edu Sci. 2025;15:227–234.
MLA
Tok Yaman, Özlem Nur, vd. “Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi”. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, c. 15, sy 2, Ağustos 2025, ss. 227-34, doi:10.5961/higheredusci.1565327.
Vancouver
1.Özlem Nur Tok Yaman, Ayşe Ünal, Ayça Aracı. Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü Öğrencilerinin Kanıta Dayalı Uygulamaya Bakış Açılarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi. J Higher Edu Sci. 01 Ağustos 2025;15(2):227-34. doi:10.5961/higheredusci.1565327